در تاريخ خواهد ماند

Shargh - - اقتصاد -

مــوارد ديگر آييننامه هم قابل طرح اســت؛ از تذکر و ســؤال که از آن ميگذرم. حال پرسش اين است؛ جايگاه ســخنراني رئيس مجلس در جلسه ســوگند رئيسجمهــور کجاســت؟ وقتــي قانون اساســي مجلــس را نه از باب قــوه مقننه بلکه از بــاب مکان آن، محل ســوگند قرار داده اســت، به باور نگارنده، سخنراني رئيس مجلس از اصل 121 استنباط نميشود. شايد بتوان از وحدت ملاک ماده 107 آييننامه داخلي چنين برداشتي داشت که در هر جلســه قبل از ورود در دستور، رئيس ميتواند «در مورد گزارش حوادث مهم و مسائل فوري روز مطالبي را که آگاهي مجلس از آن ضروري باشــد به اطلاع نمايندگان برســاند و حداکثر مدت آن 15 دقيقه اســت »؛ هرچند قيد «اطلاع نمايندگان » هم مجوز سخنراني رئيس مجلس را محدود ميکند. مســتند به اصل 121 «جلسه سوگند رئيسجمهور در مجلس شــوراي اســلامي با حضور رئيس قوه قضائيه» تشــکيل ميشــود. نص صريح اصل 121 درخصوص رئيس قوه قضائيه صرفا حضور ايشان اســت و حضور الزامي اســت و نميتوان استنباط ســخنراني و نطق را کرد؛ هرچند برابر تبصره ماده 107 آييننامه داخلي مجلس، رؤساي قواي مجريه و قضائيه ميتوانند خارج از موضوع دستور جلسه در صحــن علني مجلس نطق کنند. به فرض ماده 107 را درباره نطــق رئيس قوه قضائيه و همچنين رئيسجمهــور مــلاک قــرار دهيم و بــا اغماض جلسه ســوگند را جلســه رســمي مجلس تلقي کنيم که چنين اســتنباطي نميتوان از اصل 121 و آييننامه داخلي مجلس داشــت، بازهم بايد برابر تبصره ذيل مــاده 107 آييننامــه داخلي تقاضاي نطــق به رئيس مجلس تقديــم و پس از موافقت هيئت رئيســه در اولين فرصت انجام شود و مدت نطق هم بايد به اطلاع نمايندگان برســد. در ادوار گذشــته هم نطق رئيس قوه قضائيه مســبوق به ســابقه نبوده اســت. به فرض اگر براي رئيس قوه قضائيه به هر دليل و مســتندي در جلســه سوگند رئيسجمهور قائل به ســخنراني باشيم، بايد براي اعضاي شــوراي نگهبان هم مــدت و مهلتي براي ســخنراني در نظــر گرفت زيــرا اصــل 121 قانون اساســي صراحتا مقرر ميکند «در جلسهاي که با حضور رئيس قوه قضائيه و اعضاي شوراي نگهبان تشکيل ميشــود» قانونگذار رئيس قوه قضائيه و اعضاي شــوراي نگهبان را در رديف هم قرار داده است. قانونگذاري که صراحتا از مدت و زمان نطق رئيس مجلس آنهم درباره «گزارش حوادث مهم و مســائل فوري روز» که آگاهيبخشي مجلس از آن ضروري باشد، حداکثر 15 دقيقه جواز سخنراني داده اســت؛ اگر لازم ميدانســت که رؤســاي قوا، حتــي رئيسجمهور نيــاز به ســخنراني دارند، به يقين مدت زمان آن را هم تعيين ميکرد. پرســش نهايي اين اســت؛ آيا رئيسجمهور غير از سوگند و امضاي سوگندنامه بايد يا ميتواند سخنراني کند؟ پاسخ اين اســت که قانون چنين اجازهاي را نداده اســت. نگارنــده از باب حقوق تطبيقي با بررســي مراسم ســوگند رؤســاي جمهور و نخستوزيران در ديگر کشــورها، به موردي برخورد نکرده که در مراسم ســوگند رئيسجمهور منتخب که تبديل به رئيسجمهور مســتقر بعد از سوگند ميشود، غير از متن ســوگندنامه سخنراني کرده باشد، چه برسد به ديگر رؤســاي قوا. مراسم ســوگند پايان مرحله قانوني تثبيت رياستجمهوري فرد منتخب است با اين شرح که بعد از اخذ رأي و شمارش آن و تعيين رئيسجمهــور منتخب و احراز صحــت انتخابات تشريفاتي بايد انجام شود تا رئيسجمهور منتخب به رئيسجمهور مستقر تبديل شود و همه کشورها کوشش ميکنند مراسمي متناسب با حال و هواي ســوگند برگزار کنند. ميهمانان ويژه دعوت ميکنند تا در حضور آنان پايــان دوره فعاليت انتخاباتي را اعــلام کننــد و دوره جديد رياســت جمهوري فرد منتخب را رســميت ببخشــند و بــه دوره مبارزات انتخاباتي پايان دهند. حضــور رقباي انتخاباتي در جلســه ســوگند هرچند در متون قانوني کشورها خصوصا قوانين ايران نيامده اســت اما کمتر ديده شــده که در اين نوع مراســم کانديداهــاي ناکام، حضور نداشته باشند. ظاهرا سوگند دوره دوازدهم از اين بابــت هم قابلتأمل و تعمق اســت زيرا در مراســم تنفيذ که نزد مقام معظــم رهبري برگزار شــد، آقاي رئيســي و قاليبــاف و ديگــر کانديداها حضور داشــتند اما در مراسم سوگند آقايان رئيسي و قاليباف حضور نداشــتند! درباره رؤساي جمهور سابق که شــرايط تا حدي مشخص است و درباره مولوي عبدالحميد نيز ظاهرا با توضيحي در اولين جلســه علني مجلس همراه شــد که «هيچ امام جمعهاي به عنوان امام جمعه به علت کمبود جا دعوت نشــده بود» اما به يقين رئيسي و قاليباف به مراســم سوگند دعوت شدند و غيبت آنان در تاريخ خواهد ماند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.