مجادله بر سر «روح برجام»

رئیسجمهوری آمریکا بار دیگر ایران را به نقض توافق هستهای متهم کرد

Shargh - - ديپلماسي -

زینب اســماعیلی:

ترامپ در حال تکرار یک ســخن اســت: «ایران به روح برجام پایبند نیســت»؛ او این جمله را که چندی است به زبان میآورد، در اشکال و اماکن مختلف تکرار میکند. بامداد شنبه هم پس از دیدار با رکس تیلرســون، وزیــر امور خارجهاش و نیکی هیلی، نماینده آمریکا در سازمان ملل، در جمع خبرنگاران بار دیگر ادعای خود درباره پایبندی ایران به برنامه جامع اقدام مشترک را تکرار کرد.

او روز پنجشــنبه نیز چنین ســخنی را گفته بود که ایران به روج برجام پایبند نیســت. او سخن روز گذشــتهاش را با یــک قید «قطعا» همــراه کرده و گفته «ما نظرات کاملا قاطعی داریم. من میگویم ایران به روح توافق هســتهای پایبند نیست. درباره پایبندی بــه روح این توافق، آنها بههیچوجه پایبند نیستند».

ایــن ســخن را ایســنا به نقــل از شــبکه خبری فاکسنیوز، گزارش داده است. مواضع ترامپ درباره برجام در ایران با واکنش قاطعی مواجه شــد. جواد ظریــف در توییتر نوشــت: «رئیسجمهــور آمریکا همیشــه میخواســته برجام را از بین ببرد؛ او برای اجتنــاب از انــزوا، تلاش میکند ایــران را مقصر این کار نشان دهد. ســوءنیت، در رأس موارد نقض روح و متن برجام از ســوی آمریکا قرار گرفته است». وزیر امور خارجه روســیه نیز به مواضــع ترامپ واکنش نشــان داد و از اینکــه رئیسجمهور آمریــکا درباره توافق موفقیتآمیز برجام شــک ایجاد میکند، ابراز تأســف کرد. همچنین عباس عراقچی در واکنش به این سخنان گفته «پایبندنبودن به برجام بهیقین برای طرفهــای ناقض آن هزینه جدی خواهد داشــت و در صورت حادثشــدن چنین امــری، ایران برای هر احتمالی آمادگی دارد».

ترامپ؛ ناقض روح برجام

دونالد ترامپ در حالی این سخن را تکرار میکند که ایران مدتهاســت درباره نقض برجام از ســوی آمریکا هشــدار داده اســت. مذاکرهکنندگان ایرانی بارها تأکید کردهانــد آمریکا بندهای ۲6 تا ۲9 برجام را نقــض کرده اســت. بهویژه اینکه ایــالات متحده آمریکا در یک ماه گذشــته لایحه مجازاتهای جدید تحریمی را علیه ایران در دو مجلس تصویب کرده و ترامــپ نیز آن را امضا کرد. در همه این موارد، ایران گفته در نقض برجام پیشقدم نخواهد شــد و موارد نقض از سوی آمریکا را در کمیسیون مشترک ۱+۵ نیز مطرح کرده است. این در حالی است نهاد تأییدکننده پایبندی ایــران به برجام، آژانــس بینالمللی انرژی اتمی اســت که تاکنون براســاس متــر و معیارهای دقیق این نهاد، پایبندی ایران به تعهداتش در برجام را تأیید کرد. در همین روند، دونالد ترامپ نیز تاکنون در ســه موعد ســهماهه پایبندی ایران بــه برجام را تأیید کرده و لغو تحریمهای هستهای ایران را تمدید کرده اســت. بااینحال خبرها حاکی از این است که در یک نوبت ترامپ در گزارش رکس تیلرسون، وزیر خارجهاش، مبنی بر پایبندی ایران به برجام، دســت برده و مســائل منطقهای را به آن افزوده تا از میزان مثبتبودن متن آمریکا کاســته شود. در ماه گذشته البته اخباری از اختلاف تیلرســون و ترامپ بر ســر برخی مســائل سیاســت خارجی از جمله موضوع برجام به گوش رســید که حتی منجر به این شد که ترامــپ گروهی از افراد در کاخ ســفید را موظف به این کند تا نشــانههای پایبندنبودن ایران به برجام را رصد کنند. او پیشتر این مأموریت را به تیلرســون و وزارت خارجــه واگذار کرده بــود و با این جابهجایی به نظر میرســد تیلرسون نتوانسته از پس مأموریتی که رئیسجمهور بــه او واگذار کرده، برآید. همینها موجــب گمانهزنیها درباره این شــده که در کابینه پرقربانی ترامپ، تیلرســون قربانــی پیشِرو خواهد بــود. بااینحال، اکتبــر موعد بعدی تأییــد پایبندی به برجام از ســوی ترامپ اســت، درحالیکه برجام توافقــی بین ایران و کشــورهای ‪+۵ ۱‬اســت به نظر میرســد با نقض احتمالی برجام از ســوی آمریکا، موضــوع کاملا پیچیده میشــود. ایــران گفته برای هــر احتمالی آماده اســت و در صورت نقض برجام اقدامات مشــخصی انجام خواهد داد. اگرچه هنوز از جزئیات این اعلام آمادگی چیزی گفته نشــده، اما در مجلــس نیز طرحی برای مواجهه با این اقدامات طراحی شده است. اعضای اروپایی برجام، روسیه و چین نیز تأکیــد میکنند که این توافق پابرجا بماند و آمریکا را به انجام تعهداتش ترغیب میکنند.

بااینحال مشــخص نیســت آینده برجام چگونه پیــش خواهد رفت و آیا همــه طرفها همچنان به آن پایبنــد میمانند یا نه؟ آینده این توافق و عملکرد دونالد ترامپ میتواند چهار ســال سیاست خارجی دولت دوازدهم را نیز تحتالشعاع قرار بدهد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.