فرزامدذاکرهبا هن B، دپياهاشسرنهوژهآچالششیبرانلگ اکمیاکرااننم وا هند

Shargh - - اقتصاد -

شرق: مذاکره همچنان ادامه دارد. هرچند مدت مدیدي اســت که ایران و هند ســر پــروژه فرزاد B به مشــکل برخوردهانــد و هنديها هــم با کاهــش واردات نفت خود از ایران، ســعي در جبران داشتهاند، اما در این سو، معاون وزیر نفت خبــر ميدهد آنچه محل اختلاف بین این دو کشــور اســت، نه میدان فرزاد B، که اختلاف سر بندهاي قرارداد فيمابین اســت. این موضوع از آنجایي اهمیت پیدا ميکند که همکاري استراتژیك ایران و هند، از سوي بســیاري از کارشناســان توصیه ميشود. ایران بهعنوان کشــوري که در حال توسعه میادین نفت و گاز اســت، بهترین گزینه براي کشوري خواهد بود که با رشد اقتصادي روبهرو است و در مقابل، هند، کشوري با رشد تقاضاي ناشي از رشــد اقتصادي، بهعنوان یك مشتري خوب براي ایران محســوب ميشــود. اما به هر ترتیب، کماکان مشکلات باقي است، اما مذاکرات متوقف نشده اســت. علي کاردر، مدیرعامل شــرکت ملی نفت ایران، مشــکل را در ماهیت مشــکلات مالي پروژه بیان کرده و به ایلنــا گفته: «ما مبانی مالی خودمــان را به هندیها اطلاع دادیم تا جاهایی را که ایراد دارد، اصلاح کنند. در صورتی که مشــکلات مالی برطرف نشود، اقتصاد پروژه متأثر میشود، بنابراین قرار شــد که طرف هندی دوباره بندهای قــرارداد را مطالعه کرده و نتیجه را به ما اعلام کنند». کاردر درباره کاهش واردات نفت هند از ایران نیز گفت: آنها گفتهاند کاهــش واردات به موضوع فرزاد B ربط دارد، اما درواقع ما در زمینه قراردادی به مشــکلی برنخوردهایم. او با تأکید بر اینکه مدل موازی برای توسعه میــدان گازی فرزاد B به قوت خود باقی اســت، تصریح کرد: برای مدل موازی که همان EPC اســت مشاور فنی اخذ شــده و این مشاور در حال بررسی نحوه توسعه این میدان اســت. براســاس این گزارش مذاکره ایران با هند برای توســعه میدان گازی فرزاد B از مرداد سال 1388 آغاز شــد، اما ایران و هند بعد از حدود هشت سال هنوز درباره نحوه توسعه این میدان به نتیجه نرسیده است و مشکل عمده بین این دو کشور، مسائل مالی است.

ضرورت گسترش روابط استراتژيك با هند

پیشتــر، جواد یارجاني، رئیس ســابق امور مجامع اوپک، در گفتوگو با «شــرق» گفته بــود: ما ميتوانیم از نفــت بهعنوان وســیلهاي بــراي انجــام پروژههاي بزرگ اســتراتژیک بهره بگیریــم و در اینجا، هند و چین گزینههاي مناســبي براي همکاري با ایران خواهند بود. یارجاني با اشــاره به اختلافات ایران و هند بر سر پروژه میدان فرزاد B هم گفته بود: اینکه انتظار داشــته باشیم فقــط وزارت نفت مشــکلات ما را با هنــد حلوفصل کند، درست نیســت. وزارت نفت چارهاي جز این ندارد کــه درباره آن پروژه خاص تلاش کند و بهترین شــرایط را براي شــرکت نفت به دست بیاورد. اما حرف من این است که رابطه ایران و هند به خاطر عواملي مانند رشد اقتصادي، مصــرف نفت و میزان تقاضا و... آنقدر براي ما مهم اســت که وقتي این مسائل را در سطح ملي در نظر بگیریم، باید این مشــکل را حلوفصل کنیم. وقتي روابط استراتژیک باشــد، در سطح کلان، مشکلات حل خواهد شد و قرار نیست تصمیمي یکطرفه گرفته شود. نه اینکه فقط ایران کوتاه بیاید، طبیعي اســت در مقابل دادن یک امتیــاز، امتیاز همتراز از طــرف مقابل گرفته ميشود. گســترش روابط دو کشور به سطح استراتژیک ميتواند براي هر دو کشور منافع بلندمدت داشته باشد. این کار وقتي مسائل را از جنبه منافعبخشي خارج کنیم، شدني است. البته براي همه این نوع روابط که بخواهیم برقرار کنیم مخالفتهایي وجود دارد. رئیس سابق امور مجامع اوپک از مخالفتها بر سر همکاري این دو کشور ميگوید: اگر ایران بخواهد رابطهاش را با این کشــور به صورت اســتراتژیک دربیاورد، حتمــا مخالفتهایي در داخــل و خــارج خواهد بود که طبیعي اســت. ممکن است بعضي از همسایگان ما به دلایل خاص خودشان مخالف این نوع روابط ایران با کشور مهم اقتصادي دنیا باشند درحاليکه تنها ملاک ما در برقراري این نوع روابط منافع ملي باید باشد.

توافق به جاي گوشمالي

فریــدون فشــارکي، مدیرعامل مؤسســه مشــاوره بینالمللــي مطالعــات انرژي فکــت گلوبــال انرژي «FACTS» آمریــکا هم چنــدي پیــش در گفتوگو با «شــرق» گفته بــود: هند با ایــران به خاطــر موضوع میدان فرزاد B قهر اســت. البته ایــران گفته این میدان را به گسپــروم ميدهد، اما هنوز هم مطمئن نیســتم ایــن بحثها چقدر جنــگ و دعواي بازاري اســت. به نظرم ایــران دنبال پیداکردن بازار بهتري اســت و فعلا دنبال گوشــماليدادن هند است. نفت بالاخره فروخته ميشــود، ولي هند به ما نزدیکتر است و کشور مهمي اســت. امیدوارم دو کشــور به توافقــي در این موضوع برسند.

چشم عربستان به بازار نفت و گاز هند

در همین راستا، مهران امیرمعیني، کارشناس انرژي، در گفتوگو با «شــرق»، اهمیت همکاري اســتراتژیك ایــران و هند را بســیار بالا ميدانــد و ميگوید: «هند از این نظر مهم اســت که بهنوعي موتور محرك تقاضاي جهانــي نفت و احتمالا گاز اســت. بنابراین بســیاري از کشورها اکنون توجهشان به هند معطوف شده است. از جمله عربستان که در حال سرمایهگذاري در بخشهاي مختلف هند براي حفظ امنیت تقاضایش است». این در حالي اســت که به گفته کارشناسان، هر زمان قیمتها بین دو کشــور برابري کند، متقاضیان سراغ فروشندهاي خواهنــد رفــت کــه ســابقه بیشــتري در بــازار دارد. بههمیندلیل بهسهولت ميتوان دریافت نادیدهگرفتن بازار از ســوي ایران، در نهایت ميتواند درباره کشــوري مانند هند، به ســود عربستان و به زیان ایران تمام شود. امیرمعیني اهمیت رشــد تقاضاي نفت و گاز در هند را در آن ميداند که در آینده تقاضاي نفت و گاز در ســایر کشورها، چندان رشــد نخواهد کرد. به گفته او، بنابراین باید یكسري تعاملات بین دو کشور صورت بگیرد و اگر امتیازي ســر فرزاد B به هنديها داده ميشود، امتیازي دیگــر در بخش دیگري از اقتصاد )نه لزوما بازار انرژي( از هنديها گرفته شود. درواقع باید در قبال آن، بتوانیم نوعي امنیت عرضه نفت و ســپس گاز را براي کشور از بازار هند تأمین کنیم. این کارشناس انرژي معتقد است بایــد از هنديها این ضمانت گرفته شــود که در آینده، بخشــي از نیازهاي انرژي خود را حتمــا از طریق ایران تأمین کنند. این بدهبســتان البته ميتواند به گفته او به ســایر حوزههاي اقتصادي نیز تســري پیدا کند و اگر در سطح کلان و نه بخشي، نگاه کنیم، درخواهیم یافت که بدهبســتان با این کشور ميتواند در آینده به نفع اقتصاد دو کشور تمام شود و در نهایت قدرت چانهزني ایران را افزایش دهد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.