هراس اخلاقی در شبکههای اجتماعی

Shargh - - صفحه اول - حسن سبیلاناردستانی دکترای علوم ارتباطات

انعکاس خبر تعرض جنسی معاون یک مدرسه و گفتوگوهــای دانشآموزان دربــاره آن در فیلم منتشــره، به جریان اول خبری شبکههای اجتماعی تبدیل شده اســت. دراین موضوع مباحث گوناگونی اعم از خلأ آموزشهای جنســي تا برخي فسادها و نبود قوانین و برنامههای مقابله با آن مطرح شــده، اما کمتر به موضوع فنون رسانهای این جریان خبری پرداخته شــده اســت. به تعبیر دیگر آیا این جریان نوعــی افشــاگری خبری اســت؟ یا نوعی «دســتور کار» رسانهای شــبکههای مجازی؟ یا اینکه هراسی اخلاقی ]مورال پنیک[ اســت؟ در ادامه به توضیح هریک از آنها پرداخته میشود.افشــاگری موضوعی اســت که در تمامی تحلیلها میتوان ردپایی از آن مشاهده کرد؛ به این معنا که رسانههای اجتماعی با کشف رخداد مذکور و بازنشر آن توانستهاند جامعه را از موضوعــی پنهــان آگاه کنند، امــا موضوع این است که افشاگری درباره مواردی است که دولت یا ســازمانها درصدد کتمان و پنهانسازی آن هستند. به تعبیر دیگر در افشــاگری، مســئولان و مدیران از موضوعی خبر دارند ولی نمیخواهند شــهروندان از آن مطلــع شــوند. بررســی این ســوژه خبری در مدرســه، نشــان از آن دارد که مدیران و مســئولان آموزشوپرورش هیچ اطلاعی از آن نداشــتهاند که بخواهند آن را کتمان یا لاپوشــانی کننــد. به تعبیر دیگر این موضوع در کشــور ایران از تابوهایی است که هیچ مســئولی درصدد نزدیکشــدن یــا توجیه آن نیســت. از ســوی دیگر محتوای فیلم منتشــره نیز علــت را انگیزه فردی نشــان میدهــد تا امری سازماندهیشده. در نتیجه سوژه مورد نظر فقط یک خبر محسوب میشود که برای اولین بار از شبکههای اجتماعــی انعکاس یافته اســت؛ مانند صدها مورد دیگر کــه هر روز در شــبکههای اجتماعی منتشــر میشوند و به هیچکدام از آنها تاکنون افشاگری گفته نشده است.دســتور کار رســانه ‪]agenda setting[‬ تحلیل دوم در این متن اســت. رسانهها برای اینکه بتوانند همیشــه در صدر مصرف شهروندان باشند، موضوعــات بیاهمیتی را برجســته میکنند و با در دســتور گفتوگو و تفکر قراردادن شهروندان، سعی میکنند آنها یا همان مشتریها را حول یک موضوع در رســانه خود نگه دارند. بهاینترتیب شــهروندان در حول ســوژه به گفتوگو و جســتوجوی خبری میپردازند و بدیهی است شــهروندان برای تکمیل اطلاعــات خــود وابســته به رســانه مربوطــه نیز میشــوند تا بتوانند در جریان کامل خبر باشــند. در حوزه شبکههای اجتماعی اطلاع از اظهارنظر دیگر کاربــران در تأیید افــکار مخاطبان نیــز به موضوع اضافه میشــود و تأثیر تکنیک «دستور کار» را چند برابر رســانههای معمولی و یکسویه میکند و اگر شبکهای اجتماعی از موضوع گفتوگوی شهروندان فارغ باشــد، مورد بیتوجهی و قهــر مخاطبان قرار میگیرد. درباره ســوژه واقعشــده در این مدرسه نیز این امر صادق اســت و همه شــهروندان تا مدتها تحت تأثیر این سوژه خبری قرار داشته و دارند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.