آرامش از چنشت تا افين

گشتوگذار در روستاهاى گردشگرى خراسان جنوبى

TOURISM - - ايرانگشت -

■ النا جاويد/ هرچه از دود و ماشـين و آهن شـهر دورتر مىشـويم، روسـتاها چـون گنجينهاى پنهـان در دل كـوه و دشـت خودنمايـى مىكننـد و زندگى روستايى آرام و آهسته پيش مىرود.

در روستاســت كــه شــادىها و غمها تقســيم مىشوند. آدمهاى روستا به هم نزديكترند و آنجاست كه همســايه از حال همســايه خبــر دارد. آدمهايى كه هميشــه در جســتوجوى زندگى آرام و بــه دور از ازدحام شــهرها هستند، تصويرى شاعرانه از روستا در ذهــن خود دارند و براى همين اســت كه خيلى وقتها مىگويند خوشــا به حالت اى روســتايى. روســتاهاى هــدف گردشــگرى از جاذبههاى فرهنگــى و تاريخى خراســان جنوبى محسوب مىشوند كه با داشتن آب و هواى خوش و مناظر طبيعى و خدادادى، آماده بازديد گردشــگران و علاقهمندان به طبيعت و تاريخ هستند. روســتاى افين در قائن، مصعبى در سرايان، چنشت و ماخونيك در سربيشــه، خور در خوســف، فورگ در درميان و دهسلم در نهبندان از روستاهاى گردشگرى خراســان جنوبى هستند و قطعاً حضور در اين روستاها خاطرات خوبى را براى مســافران و گردشــگران رقم زده و موجب خواهد شــد تا آنها با خاطرهاى شــيرين

استان نب نرونبىگررانتگرينكككمناندن.

چخنراشسات هج

■ چِنِشـت، يكـى از روسـتاهاى دهسـتان نهارجان بخش مود شهرسـتان سربيشه در استان خراسان جنوبى است.

روســتاى چنشــت به لحــاظ پوشــش محلى به سرزمين رنگهاى ايران معروف است و با جاذبههاى زيبــاى طبيعــى، تاريخى و فرهنگى بهعنــوان يكى از روســتاهاى هدف گردشگرى خراســان جنوبى شناخته مىشــود. اين روســتا به دليل مورفولــوژى خاص و موقعيــت جغرافيايــى آن و همچنين داشــتن مردمى با آداب و رســوم ويژه، وجود امامزاده سيد حامد علوى و دو غــار معــروف كلكســيونى از انــواع جاذبههاى گردشگرى را در خود جاى داده است كه در اغلب ايام ســال گردشگران بسيارى از اســتان و خارج از استان را در خود جاى مىدهد. چنشــت

در ميان رشتهكوه

باقران قرار گرفته و فاصله آن تا بيرجند، مركز اســتان خراسان جنوبى، 60 كيلومتر است. روستاى چنشت در ادوار گذشــته تاريخى جزء دهستان نهارجان بوده، اما در حال حاضر از توابع شهرستان سربيشه است.

بــه علــت وجود چهــار رودخانه فصلــى در اين روســتا، نــام آن چند شــط بــوده كه به مــرور زمان تبديل به چنشــت شده است. چنشت را هم وزن بهشت مىداننــد، كه پيــش از اين به علــت زيبايى طبيعى و وجــود چهــار رودخانه فصلــى و نيز سرســبزى آن، گروهى از دامداران در ساليان دور اين منطقه را براى ســكونت خود برگزيدند و به مــرور زمان، نام كنونى را به خود گرفته اســت. در بررســىهاى مردمشناسى فرهنگى اين منطقه نوع پوشــش زنــان و دختران اين روســتا ازجمله نكات قابل توجه بوده اســت، زيرا از رنگهمااوخپ هها پووش برخوردارهستند.

ونايرچك خ اوص عشجيزيببايى

■ بعضىها به اين روستا، روستاى آدمكوتولهها يـا لىلىپوتهـا مىگويند. بعضىها نيـز آن را جزو 5 روستاى شگفتانگيز جهان قرار مىدهند.

هرچه هست، ماخونيك روستايى خاص و عجيب اســت. گرماى طاقتفرسا و فقر مردمان اين روستا را كه كنار بگذاريــم، ماخونيك معمارى منحصربهفردى دارد. خانههايى با ارتفاع نسبتاً كوتاه و درهاى ورودى بســيار كوتاه كه رفت و آمد از طريق آنها براى افراد با قد معمولى بســيار دشوار است. گويا نسلهاى قبلى كه در اين روســتا زندگى مىكردهانــد، قد كوتاهترى داشــتهاند. البته از آنجا كه فقر در اين روســتا بســيار جدى اســت، يكى از علتهــاى ديگر كوچكبودن در خانههــا اين بــوده كه افراد توانايــى خريد چوب براى نصب درب ورودى را نداشــتهاند. بــراى همين اندازه ورودى خانهها را بسيار كوچك مىساختهاند تا با هر وسيلهاى بتوانند آن را مسدود كنند و سرما و گرماى كمترى وارد محل زندگىشــان شــود. يكى از ساكنان اين روســتا بهتازگى يكى از ايــن خانهها را تبديل به موزه كرده است كه مىتوان آن را كوچكترين موزه دنيا لقديبادرادك!

ويرهاى بكر »زيركوه«

■ در شرقىترين نقطه از سرزمين »قهسـتان« كـه وسـعت

آوازهاش از سفرنامه ناصرخسرو به گوش مىرسد، منطقهاى وجود دارد به نام »زيركوه« كه شايد براى خيلىها اين سؤال پيش آمده باشد كه چرا زيركوه؟ چـون مهمتريـن ارتفاعـات اين منطقه، رشـتهكوه »شاسـكوه« و »آهنگران« اسـت كه مانند كمربندى بسـيار زيبا ديده مىشـود و بيشـتر سـاكنان آن در زيركوه زندگى مىكنند.

شهرســتان زيركوه، ديار كويرهاى بكر اســت و 20 اثر تاريخى آن در فهرست آثار ملى به ثبت رسيده اســت. يكى از جاذبههاى زيباى اين شهرســتان، كوير همتآباد خواجه اســت كه به لحــاظ موقعيت مطلوب و فضاى طبيعى و بســيار زيباى آن، اقامتگاه بسيارى از كويرنــوردان بهشــمار مــيرود. جنب ايــن كوير، آب بســيار گوارايــى در رودخانه تجنــود در فاصله 20 كيلومترى قــرار دارد كه آب آن به لحاظ كيفيت با آب دماوند برابرى مىكند و داراى پوشــش گياهى دائمى گز و تاق و قيچ اســت و زيستگاه مناسبى براى زمســتانگذرانى پرنــدگان و وجود پرنــدگان زيباى بســيارى، بهويژه هوبره، گربهشــنى و پرندگان مهاجر است. در منطقه حفاظتشده »شاسكوه« در »زيركوه«، چشمهســارهاى فراوانــى وجــود دارد و بســيارى از حيوانــات معــروف مانند قوچ، آهــو، خرگوش، روباه شــنى، هوبره، زاغ بــور و عقاب صحرايــى در حيات وحش نييافتل ىيشنو

رآوا ت د نمش تد.اجمير

■ در شـرق بيرجند كمى متمايل به جنوب، در حوالى سربيشـه روسـتايى با نام تاجمير وجود دارد كه عروسكهايش بسيار ديدنى و معروفاند.

گلبىبى و خديجه، دو بانوى روســتايى دســت بــه ســاخت عروســكهايى زدهاند كه جنسشــان از پارچههاى بىاســتفاده و موى بز و پشم گوسفند است و ظاهرشان شبيه به ســادگى و صفاى خودشان است. اما اين عروسكها ويژگى خاصى دارند كه آنها را از هر عروسك ديگرى متمايز مىكنــد و آن داســتانى

اســت كه هريك از اين عروســكها در خــود دارند. وقتــى يكي ازآنهــا را مىخريــد، در قســمتى از آن پارچهاى خواهيد يافت كه روى آن داستان عروسك با دستخطى ساده نوشته شده است. اين داستانهاى ساده و كوتاه آنقدر دلنشين و باورپذير است كه بسيار ساده مىتوان آنها را تصور كرد و داستان تخيلى پشت آنها را واقعىتر از دنياى واقعى پذيرفت. داســتانپرداز اين عروســكها نيز الياس، پســر گلبىبى است كه ذهنى خــلاق دارد و اين چرخــه توليد خانوادگــى را كامل مىكند. اين عروســكها در فهرست ميراث كشور به ثبت مالفيىنر سريودسهاتناد.

ى خوشنشين

■ روسـتاى افيـن از مراكـز مهـم تاريخـى شهرسـتان قائـن، در 85 كيلومترى جنوبشـرقى قائـن و در فاصلـه 17 كيلومتـرى زهان قـرار دارد. فاصلـه آن تـا مركز اسـتان خراسـان جنوبى حدود 120 كيلومتر است.

اين روســتا با وجود چندين اثر تاريخى ازجمله مســجد جامــع، قلعــه، بافت تاريخــى، كاروانســرا، آســيابهاى آبى، برجهــا و حوضهــا مجموعهاى از جاذبههــاى تاريخــى را درخود گنجانده اســت كه به دليــل قرارگرفتن در حاشــيه ارتفاعات و همجوارى با درختچههاى زرشك، مجموعه بىنظيرى از جاذبههاى مختلــف را با خود به همــراه دارد. اين منطقه برخلاف ساير مناطق خشك و نيمهخشــك، آبوهوايى نسبتاً خنــك و تابســتانهاى دلنشــينى دارد كــه بــه دليل قرارگرفتن بين دو رودخانه محلى آباد و خوشنشــين است. روســتا دو بخش قديمى و جديد دارد. در بافت قديمــى منــازل حالت فشــرده و متمركــز دارند. اين بخــش آثار تاريخى را در خود جاى داده اســت. يكى از جنبههاى ديدنى و سرســبز روستا، باغستان روستا بــه طول تقريبى 15 كيلومتر بهشــمار مــيرود. نماى درختان بىشــمار زرشــك در چهار فصل سال بسيار زيبا و دلنشــين است. در كنار بخش جنگلى و درختى افين، بخش وســيعى نيز به كشــت يونجه و چغندر در راســتاى تأمين خوراك دامها اختصــاص يافته كه در كنــار باغها وجود دارد. از صنايع دســتى اين روســتا مىتــوان به انــواع قالى و قاليچــه، توربافى، پارچهبافــى و نيــز انــواع پارچههاى كرباسى اشاره كرد كه از آن لباس و پوشيدنى

تهيه مىكنند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.