Door de eeu­wen heen

Alles over Geschiedenis - - Inhoud -

Vreemd­soor­ti­ge me­di­sche in­stru­men­ten.

Het lij­ken mar­tel­werk­tui­gen, maar de­ze lu­gu­be­re ge­reed­schap­pen wa­ren fei­te­lijk ont­wor­pen om men­sen­le­vens te red­den. “Tand­pijn werd niet be­han­deld met an­ti­bi­o­ti­ca, maar door het trek­ken van de tan­den met een ex­trac­tie­tang.”

TREPAN

C.A 6500 V.CHR.

Als je last hebt van hoofd­pijn, dan neem je een as­pi­rien­tje, drink je een glas wa­ter en ben je mee­stal na een uur weer op­ge­knapt. In de Ne­o­li­thi­sche pe­ri­o­de was het ge­nees­mid­del iets min­der pret­tig. Er werd een gaat­je ge­boord in je sche­del, waar­door het har­de her­sen­vlies bloot kwam te lig­gen. Dit de­den ze met een trepan, wat in die pe­ri­o­de niet veel meer was dan een vuur­steen, ge­bon­den aan een hou­ten stok. Tre­pan­ning wordt in som­mi­ge lan­den nog steeds ge­bruikt om gees­tes­ziek­ten te ver­hel­pen.

OSTEOTOOM

1830

In het tijd­perk voor de al­ge­he­le nar­co­se, wa­ren am­pu­ta­ties ont­zet­tend pijn­lijk en bij­zon­der ge­vaar­lijk. Bot­ten ver­splin­ter­den bij het za­gen en ook het weef­sel om de wond had flink te lij­den on­der de ha­mer en bei­tel of de tan­den van de zaag. Chi­rur­gen moesten een ma­nier be­den­ken om de pro­ce­du­re te ver­snel­len en het ri­si­co op com­pli­ca­ties ver­klei­nen. Het re­sul­taat was de osteotoom. Dat was een ap­pa­raat met een se­rie vlijm­scher­pe tan­den aan een ket­ting die met de hand wer­den rond­ge­draaid. Je zou het de eer­ste ket­ting­zaag kun­nen noe­men.

SPECULUM

79 N. CHR.

Dui­zen­den le­vens kwa­men in dit jaar tot een ein­de tij­dens de uit­bar­sting van de Ve­su­vi­us. De voor­wer­pen die uit de ru­ï­nes van Pomp­eii zijn op­ge­gra­ven bie­den een on­ge­ken­de blik in het le­ven van de Ro­mein­se tijd. Zo wer­den ook de no­di­ge me­di­cij­nen en me­di­sche in­stru­men­ten ont­dekt, waar­on­der de­ze af­schrik­wek­kend ogen­de speculum. De Ro­mein­se gy­nae­co­lo­gie was best wel pri­mi­tief. Art­sen wa­ren van me­ning dat de baar­moe­der kon gaan ‘rond­zwer­ven’ in het vrou­wen­li­chaam, waar­bij het scha­de aan­richt­te aan in­ter­ne or­ga­nen en hys­te­rie ver­oor­zaak­te.

Ne­o­li­thi­sche tre­pans wer­den ge­maakt van vuur­steen of haai­en­tan­den. De eer­ste ij­ze­ren long was ge­maakt

met on­der­de­len van een stof­zui­ger.

De ket­ting was voor­zien

van scher­pe tan­den, die met ge­mak door bot

zaag­den.

Spe­cu­lums ble­ven tot de 20e eeuw na­ge­noeg on­ver­an­derd qua ont­werp.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.