Wat als ...

FRANKRIJK, 1791

Alles over Geschiedenis - - Inhoud -

Lo­de­wijk XVI niet was ge­ëxe­cu­teerd?

In ju­ni 1791 vlucht­te ko­ning Lo­de­wijk XVI met zijn vrouw Marie Antoinette en hun kin­de­ren uit Pa­rijs. In de stad woon­den ze in een gou­den kooi: het pa­leis Tui­le­ries, waar ze wa­ren op­ge­slo­ten na hun ont­voe­ring uit Ver­sail­les. De be­stem­ming van de vluch­ten­de ko­nink­lij­ke fa­mi­lie was Mont­mé­dy, waar een groep roy­a­lis­ti­sche of­fi­cie­ren klaarstond om de wa­pens op te ne­men voor hun ko­ning. Maar de vlucht mis­luk­te en de fa­mi­lie werd in­ge­re­kend en te­rug­ge­stuurd naar Pa­rijs. Het ont­snap­pings­plan was te vaak uit­ge­steld door de wei­fe­len­de ko­ning. Bij aan­komst in de plaats Va­ren­ne werd Lo­de­wijk her­kend door de post­mees­ter Jean-Bap­tis­te Drou­et. Hun lot was be­ze­geld en de fa­mi­lie­le­den gin­gen stuk voor stuk een gru­we­lij­ke af­loop te­ge­moet.

Stel je een we­reld voor waar­in Drou­et de ko­ning niet her­kent en waar­in de fa­mi­lie haar ge­waag­de vlucht­po­ging door­zet. Ze ont­moe­ten de trou­we sol­da­ten die hen op­wach­ten in Mont­mé­dy en vin­den vei­lig on­der­dak. Be­waakt door loy­a­lis­ten en be­schermd te­gen ach­ter­vol­ging vat Lo­de­wijk weer moed en ver­sterkt zijn po­si­tie. Hij roept trou­we strij­ders op om zich bij hem te voe­gen en man­nen die his­to­risch ge­zien bij de Ar­mée des Emi­grés in het bui­ten­land wa­ren be­land, rei­zen naar Mont­mé­dy om de ko­ning te die­nen.

Oos­ten­rijk, de ge­boor­te­plaats van Marie Antoinette, biedt een toe­vluchts­oord aan, maar mi­li­tai­re hulp blijft uit. Lo­de­wijk zoekt een ma­nier om zijn toe­komst als ko­ning van Frankrijk te ver­ze­ke­ren. Het laat­ste wat hij wil, is een hof in bal­ling­schap op­zet­ten in Oos­ten­rijk en hij slaat het voor­stel af. Hij blijft in plaats daar­van in Mont­mé­dy, bij het con­tra­re­vo­lu­ti­o­nai­re le­ger en maakt plan­nen om Frankrijk te her­o­ve­ren.

De Wet­ge­ven­de Ver­ga­de­ring ver­klaart als re­ac­tie op de vlucht van de ko­nink­lij­ke fa­mi­lie dat de ko­ning is af­ge­zet. De le­den van de Ver­ga­de­ring zijn zich er ter­de­ge van be­wust dat de ko­ning de no­di­ge steun ge­niet bui­ten de gro­te ste­den. Ze ver­za­me­len daar­om hun troe­pen en be­rei­den zich voor op een aan­val van het con­tra­re­vo­lu­ti­o­nai­re le­ger van de ko­ning. De strijd barst los als in 1793 de roy­a­lis­ten in de Vendée in op­stand ko­men te­gen de Re­pu­bliek. Het re­pu­bli­kein­se le­ger moet zich op die re­gio rich­ten en de tijd is rijp voor een in­va­sie van­uit Mont­mé­dy. On­danks her­haal­de­lij­ke ver­zoe­ken om as­sis­ten­tie houdt het Hei­li­ge Room­se Rijk zich af­zij­dig. Oos­ten­rijk is te druk be­zig met het in­dam­men van Rus­si­sche ex­pan­sie aan haar gren­zen. Het land wordt ver­vol­gens verscheurd door een bur­ger­oor­log van roy­a­lis­ten te­gen re­pu­bli­kei­nen, net zo­als een eeuw eer­der in Engeland ge­beur­de. Maar ko­ning Lo­de­wijk XVI is een sterk boeg­beeld voor zijn be­we­ging en het tij be­gint zich lang­zaam maar ze­ker te­gen de Re­pu­bliek te ke­ren. Er wordt hard ge­voch­ten en de veld­toch­ten zijn lang en bloe­dig. Maar de re­pu­bli­kein­se lei­ding is ver­deeld door de in­di­vi­du­e­le am­bi­ties van haar le­den. Uit­ein­de­lijk win­nen de roy­a­lis­ten de bur­ger­oor­log.

De re­vo­lu­ti­o­nai­re lei­ders die de strijd over­le­ven wor­den snel ge­ar­res­teerd, be­recht en ter dood ver­oor­deeld. De op­stand van de be­vol­king van de Vendée wordt ge­vierd als de lont in het con­tra­re­vo­lu­ti­o­nai­re kruit­vat. Hun moed was de op­maat naar de ko­nink­lij­ke res­tau­ra­tie. Lo­de­wijk mag dan de oorlog ge­won­nen heb­ben en weer ko­ning zijn, maar hij is nog al­tijd geen po­li­tiek mees­ter­brein. Hij wordt al snel om­ge­ven door ver­trou­we­lin­gen, waar­on­der de am­bi­ti­eu­ze ge­ne­raal Na­po­le­on Bon­a­par­te. De ja­ren daar­op krijgt Bon­a­par­te een re­pu­ta­tie als de wa­re macht ach­ter de troon. Hij blijft trouw aan de zij­de van de ko­ning en zijn op­vol­ger, Lo­de­wijk XVII, en wordt ge­vierd als één van de mach­tig­ste po­li­ti­ci die het Fran­se ko­nink­rijk ooit ge­kend heeft.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.