Film­ca­me­ra's van HD tot 4K

Van HD tot 4K: camera's om mee te fil­men

C’t Magazine - - Inhoud - Hans Ernst en Joa­chim Sau­er

Smartpho­nes zijn hard op weg om film­ap­pa­ra­tuur als cam­cor­ders, fo­to­ca­me­ra's en zelfs de hip­pe ac­ti­on­cams de loef af te ste­ken. Maar in de prak­tijk werkt fil­men met je smartpho­ne toch niet he­le­maal lek­ker – on­danks 4K-re­so­lu­tie en krach­ti­ge soft­wa­re.

Heb ik ei­gen­lijk wel een camera no­dig? Ik heb toch een smartpho­ne … Dat vra­gen fo­to­gra­fen en fil­mers zich af. In­mid­dels zijn smartpho­nes ook echt on­ge­loof­lijk goed, bij­voor­beeld als je voor je You­Tu­be-ka­naal voor­al pre­sen­ta­ties in sel­fie-per­spec­tief wilt op­ne­men. Dat heeft ab­so­luut voor­de­len. Zo kun je de vi­deo di­rect be­oor­de­len of be­wer­ken. Maar als je out­door gaat fil­men, moet je een ac­ti­on­cam ne­men. Smartpho­nes zijn niet be­stand te­gen mod­der, kou en vocht. Bij wis­se­len­de lo­ca­ties en om­stan­dig­he­den is de cam­cor­der juist weer in het voor­deel dank­zij een fat­soen­lij­ke zoom­lens en goe­de beeldsta­bi­li­sa­tie. Ook com­pac­te fo­to­ca­me­ra's heb­ben dat, maar die sco­ren toch voor­al als sys­teem­of spie­gel­re­flex­ca­me­ra. Dan kun je met ver­wis­sel­ba­re len­zen wer­ken, waar­door je meer vrij­heid hebt voor de com­po­si­tie.

Camera's met ver­wis­sel­ba­re len­zen heb­ben over het al­ge­meen ook een gro­te­re beeld­sen­sor. Dat maakt bios­coop­ef­fec­ten met on­scherp­te mo­ge­lijk. Zo­iets krij­gen camera's met een klei­ne­re sen­sor niet voor el­kaar. Be­hal­ve dat je met scherp­te kunt spe­len ben je bij ver­wis­sel­ba­re len­zen ook flexi­be­ler qua brand­punts­af­stand. Cam­cor­ders met ver­wis­sel­ba­re len­zen vind je al­leen in de du­re pro­fes­si­o­ne­le klas­se van­af 3000 eu­ro. DSLR-en sys­teem­ca­me­ra's heb je al van­af zo'n 400 eu­ro.

Re­so­lu­tie

Daar­naast kun je je af­vra­gen of Full HD ge­noeg is of dat je 4K no­dig hebt. Met een 4K-camera kun je ook Full HD-vi­deo's ma­ken. Ter­wijl Full HD meest­al met 50 of 60 beel­den per se­con­de op­ge­sla­gen wordt, fil­men goed­ko­pe 4K-film­ca­me­ra's al­leen met 20 of 30 fra­mes. Dan krijg je bij snel­le zwen­kin­gen ha­pe­rin­gen in het beeld. Bij sport­op­na­mes is er dus veel voor te zeg­gen om Full HD te kie­zen – of een duur­der 4K-mo­del.

Ver­der is het slim om even goed naar de aan­slui­tin­gen te kij­ken. Al­leen met een aan­slui­ting voor een ex­ter­ne mi­cro­foon kun je de ge­luids­kwa­li­teit

ver­be­te­ren. Dan moet je ook nog een kop­te­le­foon­aan­slui­ting heb­ben om het ge­luid te kun­nen con­tro­le­ren. Bo­ven­dien heb je een ac­ces­soi­re­schoen no­dig als je de mi­cro­foon op de camera wilt kun­nen be­ves­ti­gen. Som­mi­ge cam­cor­ders van Ca­non en So­ny heb­ben een fa­bri­kant­ei­gen schoen. Voor ac­ces­soi­res van an­de­re fa­bri­kan­ten heb je dan een adap­ter no­dig. Voor smartpho­nes zijn er mi­cro­foon­mo­du­les voor mi­ni-jack, USBen lightning. Die heb­ben vaak ook een in­ge­bouw­de kop­te­le­foon­aan­slui­ting. Een hd­mi-poort om even snel een tv of mo­ni­tor aan te slui­ten is stan­daard bij al­le camera's – be­hal­ve bij smartpho­nes.

Cam­cor­ders tot 500 eu­ro

Bruik­ba­re cam­cor­ders voor wei­nig geld ko­men van Pa­naso­nic. De HC-V180 voor 200 eu­ro en de ver­ge­lijk­ba­re HC-V380 met wi­fi en tou­ch­dis­play (280 eu­ro) bie­den een goe­de beeld­kwa­li­teit in Full HD (AVCHD), al wordt dat bij wei­nig licht min­der en moet je het stel­len zon­der aan­slui­ting voor mi­cro­foon/kop­te­le­foon. Het duo heeft een 1/5,8"-sen­sor en een 50-vou­dig zoom­ob­jec­tief. Daar kan geen smartpho­ne te­gen­op. De­ze cam­cor­ders zijn ge­schikt als je fa­mi­lie en va­kan­ties wilt vast­leg­gen en met au­to­ma­ti­sche in­stel­lin­gen filmt.

De wat ou­de­re HC-V770 kost zo'n 470 eu­ro. Dank­zij de gro­te­re 1/2,3"-sen­sor le­vert die ook bij wei­nig licht een dui­de­lijk be­te­re beeld­kwa­li­teit. Ver­der zijn er aan­slui­tin­gen voor mi­cro­foon en kop­te­le­foon, plus een ac­ces­soi­re­schoen. Hij heeft een fij­ne 20-vou­di­ge zoom (600 mm klein­beeld-equi­va­lent), de groot­hoek komt nog al­tijd tot on­ge­veer 30 mm. Al­leen ont­breekt de vroe­ger van­zelf­spre­ken­de zoe­ker. Goed­ko­pe­re fo­to­ca­me­ra's bie­den vaak zo­wel een dis­play als een zoe­ker. Zon­der zoe­ker wordt fil­men en het me­nu be­die­nen in zon­licht gok­werk. Als je daar­mee kunt le­ven, heb je aan de V770 een goe­de ge­zins­cam­cor­der. Dank­zij Full HD slow­mo­ti­on kun je ook de spor­tie­ve re­sul­ta­ten van het na­ge­slacht vast­leg­gen. Ook veel smartpho­nes heb­ben slow­mo­ti­on, maar met zoom ha­pert dat.

Cam­cor­ders tot 1000 eu­ro

Van­af cir­ca 700 eu­ro le­ve­ren con­su­mer­cam­cor­ders 4K-vi­deo's, maar voor een com­pleet uit­ge­rust mo­del zit je te­gen de 1000 eu­ro. Pa­naso­nic kiest voor lich­te 4K-mo­del­len met klei­ne­re chips, zo­als de HC-VX980 en de goed be­oor­deel­de HCVXF990. Die laat­ste heeft wel een gro­te 1/2,3"-sen­sor, maar heeft toch moei­te met wei­nig licht.

Als 4K-knal­ler is de FDR-AX53 van So­ny eer­der aan te ra­den. Die is dank­zij bij­zon­der goe­de beeldsta­bi­li­sa­tie voor­al ge­schikt om uit de vrije hand te fil­men. Bo­ven­dien blijkt de AX53 goed bij wei­nig licht. Scherp­te, kleur en con­trast zijn heel goed.

Bij de mee­ge­le­ver­de ac­ces­soi­res ont­bre­ken din­gen die vroe­ger van­zelf­spre­kend wa­ren, zo­als een pa­pie­ren hand­lei­ding, een af­stands­be­die­ning en een los­se op­la­der. Bij het op­la­den blijft de ac­cu in de cam­cor­der, zo­dat je niet kunt fil­men. Al­leen duur­de­re mo­del­len met wi­fi kun je op af­stand be­die­nen met een smartpho­ne-app. Dat werkt ook nog eens niet al­tijd be­trouw­baar.

Top­cam­cor­ders

Bo­ven de 1000 eu­ro is het aan­bod aan ge­a­van­ceer­de Full HD-cam­cor­ders klein. Een dui­de­lij­ke aan­ra­der op dit ge­bied is de Ca­non Le­gria HF G40. Die com­bi­neert een goe­de 20-vou­di­ge zoom met 27mm-groot­hoek en een ho­ge licht­ge­voe­lig­heid – ide­aal voor na­tuur- en sport­vi­deo's. Los­se knop­pen be­spa­ren ein­de­loos ge­klik door me­nu's. Zoo­men werkt han­dig met een klas­sie­ke wip­scha­ke­laar.

So­ny's FDR-AX100 1600 eu­ro) heeft een 1"-sen­sor en biedt 4K/UHD, zij het met slechts 25 beel­den per se­con­de. De AX100 is pret­tig te be­die­nen en biedt een uit­ste­ken­de scherp­te en ho­ge licht­sterk­te. Al­leen de ac­ces­soi­re­schoen is te diep ver­zon­ken. Daar­door pas­sen al­leen So­ny-ac­ces­soi­res voor de Mul­ti In­ter­fa­ce Shoe (MIS).

De HC-X1 van Pa­naso­nic laat voor 3170 eu­ro wei­nig te wen­sen over, dank­zij Ci­ne­ma-4K met 24p en UHD met maxi­maal 50/60p, een 20-vou­di­ge zoom­lens met een brand­punts­af­stand die be­gint bij 25 mil­li­me­ter, XLR-au­dio­aan­slui­tin­gen en drie apar­te ob­jec­tiefrin­gen voor scherp­te, zoom en dia­frag­ma. Ge­vor­der­den zul­len het ka­rak­te­ris­tie­ke hand­vat we­ten te waar­de­ren. Niet om hoe hij er­uit­ziet, maar voor­al om­dat je de ap­pa­ra­ten daar­mee vei­lig kunt dra­gen en ver­voe­ren. Dat vind je bij geen en­ke­le an­de­re ca­me­ra­klas­se.

Fo­to­ca­me­ra's tot 650 eu­ro

Bij fo­to­ca­me­ra's heb je voor nog geen 650 eu­ro al 4K-vi­deo (UHD), maar dan moet je wel kie­zen tus­sen een brid­ge­ca­me­ra met een vast in­ge­bouw­de lens of een sys­teem­ca­me­ra met ver­wis­sel­ba­re len­zen. De top­mo­del­len voor fil­mers in de­ze klas­se ko­men al­le­bei van Pa­naso­nic: de brid­ge­ca­me­ra DMC-FZ300 en de Mi­croFourThirds-camera DMC-G7. Die is in een kit met stan­daard­lens ver­krijg­baar voor 650 eu­ro.

De brid­ge­ca­me­ra FZ300 biedt een enor­me zoom (24-vou­dig) en een wa­ter­be­sten­di­ge bo­dy, maar de 1/2,3"-sen­sor is niet heel licht­ge­voe­lig. Bo­ven­dien heeft hij geen kop­te­le­foon­aan­slui­ting. Zo'n aan­slui­ting ont­breekt ook bij de G7, maar die is dank­zij de 4/3"-sen­sor wel dui­de­lijk licht­ster­ker en door de ver­wis­sel­ba­re len­zen ook nog eens flexi­be­ler. De lens uit de goed­koop­ste K-kit heeft al­leen slechts een 3-vou­di­ge zoom.

DSLR-camera's van Ca­non en Ni­kon met een gro­te sen­sor in APS-C- of DX­for­maat zijn min­der ge­richt op vi­deo en fil­men al­leen in Full HD. Voor 4K ben je bij bei­de fa­bri­kan­ten veel meer geld kwijt.

Goed­ko­pe DSLR-camera's en -ob­jec­tie­ven blij­ken vaak min­der ge­schikt voor vi­deo op het ge­bied van hand­ling en bij­ge­lui­den. Dat geldt ook voor au­to­fo­cus en beeldsta­bi­li­sa­tie. Die zijn meer af­ge­stemd op stil­staand dan op be­we­gend beeld.

Top­fo­to­ca­me­ra's

Ook in de top­klas­se van fil­men­de fo­to­ca­me­ra's moet je kie­zen tus­sen een brid­ge­ca­me­ra met vas­te lens en een sys­teem­ca­me­ra/DSLR met ver­wis­sel­ba­re len­zen. De eer­ste ver­sie van So­ny's brid­ge­mo­del RX10 werd al be­ti­teld als 'cam­cor­der­kil­ler'. Voor de hui­di­ge der­de ge­ne­ra­tie geldt dat nog ster­ker. De 1-inch-sen­sor zorgt niet al­leen bij wei­nig licht voor bij­zon­der goe­de vi­deo's, maar ook de au­to­fo­cus en beeldsta­bi­li­sa­tie wer­ken op hoog ni­veau. De RX10 III con­cur­reert daar­mee met cam­cor­ders als de So­ny AX100. De prijs van 1600 eu­ro is dan ook heel re­de­lijk.

Het top­mo­del bij de hui­di­ge sys­teem­ca­me­ra's komt van Pa­naso­nic. De Lu­mix DC-GH5 is er in een kit met een 5-vou­di­ge zoom­lens voor 2600 eu­ro. Bij wei­nig licht kan de GH5 niet he­le­maal tip­pen aan So­ny's RX10 of de ful­l­fra­meDSLR Ca­non 5D Mark IV, maar ver­der is de beeld­kwa­li­teit pri­ma. Bo­ven­dien le­vert de GH5 Ci­ne­ma-4K met 24p en UHD met 50 of 60p. Een mo­tor­zoom ont­breekt, maar daar staat te­gen­over dat de dub­be­le beeldsta­bi­li­sa­tie (bo­dy en kit­lens) heel goed werkt.

Pa­naso­nic heeft daar­naast de brid­ge­ca­me­ra DMC-FZ2000 in het as­sor­ti­ment. Die le­vert voor 1150 eu­ro heel goe­de fil­mei­gen­schap­pen. Je kunt er Ci­ne­ma-4K en UHD mee op­ne­men (zij het al­leen met 24/25/30p) en de ac­cu is niet na hoog-

uit een half uur fil­men leeg, zo­als bij de mees­te fo­to­ca­me­ra's. Als je eve­ne­men­ten filmt of do­cu­men­tai­res maakt, zul je dat we­ten te waar­de­ren.

Goed­ko­pe ac­ti­on­cams

Voor op­na­mes on­der on­gun­sti­ge om­stan­dig­he­den zijn ac­ti­on­cams aan te ra­den. Die heb­ben al­leen wel wat na­de­len. Ze heb­ben een vas­te lens in het groot­hoek­be­reik die aan de ran­den ver­te­kent, je kunt wei­nig hand­ma­tig in­stel­len en het ge­luid is dof. Ook on­der de 100 eu­ro heb je al zul­ke camera's. Die ko­men vrij­wel zon­der uit­zon­de­ring van hier on­be­ken­de mer­ken uit Chi­na en wor­den dan on­der be­ken­de­re mer­ken of dis­tri­bu­teurs ver­kocht. Wat in­stel­lin­gen be­treft zijn ze nog wel ver­ge­lijk­baar met de voor­laat­ste GoPro-ge­ne­ra­tie He­ro 4. Pro­ble­men zit­ten hem voor­al in de scherp­te en het be­die­nings­ge­mak. In de klas­se tot 200 eu­ro vind je meer kwa­li­teit, bij­voor­beeld met de HDR-AS50 van So­ny. Die filmt in Full HD met maxi­maal 50/60p. Zo kun je ook snel­le ac­ties vast­leg­gen. Bo­ven­dien zorgt de re­la­tief gro­te sen­sor voor een bij­zon­der goe­de beeld­kwa­li­teit. Zelfs het ge­luid is over­tui­gend.

Top-ac­ti­on­cams

De out­door-top­klas­se zit zo rond de 400 tot 500 eu­ro. Op dit punt do­mi­ne­ren GoPro en So­ny. Qua beeld­kwa­li­teit gaat de FDR-X3000R van So­ny aan kop. De He­ro 5 Black van GoPro kan daar niet he­le­maal mee mee­ko­men, voor­al bij wei­nig licht. Het ge­luid is bij al­le­bei heel goed – een zeld­zaam­heid bij ac­ti­on­cams. In de slow mo­ti­on-mo­dus le­ve­ren de twee te­gen­spe­lers nog al­tijd Full HD met tot 120 beel­den per se­con­de. 4K le­ve­ren ze als UHD in 25p en 30p.

Een be­lang­rijk ver­schil zit hem in de bouw­vorm. De So­ny is lang­wer­pig, de GoPro He­ro 5 juist breed. Die laat­ste is bo­ven­dien ook zon­der ex­tra be­hui­zing stoot­vast en wa­ter­be­sten­dig. Om met de So­ny X3000R te dui­ken moet je hem in de mee­ge­le­ver­de on­der­wa­ter­be­hui­zing stop­pen. De af­stands­be­die­ning is dan juist weer heel goed en heeft ook een pre­view­mo­ni­tor, ter­wijl GoPro die bij de He­ro 5 op de ach­ter­kant van het ap­pa­raat zelf plaatst. Bei­de ac­ti­on­cams zijn in hun spe­ci­fie­ke tak van sport al­le cam­cor­ders, fo­to­ca­me­ra's en smartpho­nes de baas. Die zijn al­le­maal min­der ro­buust.

Smartpho­nes

Bij veel fil­mers die met Ap­ple-hard- en soft­wa­re mon­te­ren zijn de iPho­ne-mo­del­len 7 en 7 Plus po­pu­lair. Ap­ple ge­bruikt daar­voor beeld­sen­sors van So­ny. Een al­ter­na­tief vind je bij de So­ny Xpe­ria­mo­del­len. Ook die heb­ben heel goe­de camera's. Zo heeft de Xpe­ria XZ 4K-vi­deo, een 1/2,3"-sen­sor en Stea­dyShot-beeldsta­bi­li­sa­tie. In het An­droid-kamp zijn ook de Sams­ung Ga­laxy S7 en S8 met 4K-vi­deo niet te ver­sma­den.

Bij sensor­groot­tes van 1/3 inch en klei­ner zijn de cre­a­tie­ve mo­ge­lijk­he­den net zo be­perkt als bij cam­cor­ders met een ver­ge­lijk­ba­re prijs. De iPho­ne 7 Plus kan nog wel van een camera met een klein­beel­de­qui­va­len­te brand­punts­af­stand van 28 mm naar een twee­de camera met 56mm-lens zoo­men, maar in ver­ge­lij­king met cam­cor­ders is zo'n op­ti­sche twee­vou­di­ge zoom vrij be­schei­den. Ten op­zich­te van voor­gan­ger iPho­ne 6 zijn de Ap­ple­te­le­foons wel veel beter ge­wor­den bij wei­nig licht.

Hoe slim de tech­niek ook is, de er­go­no­mie blijft een zwak­ke plek. Een ap­pa­raat in de vorm van een reep cho­co­la­de is ge­woon niet zo han­dig om mee te fil­men. Som­mi­ge smartpho­nes kun je wel beter ge­schikt ma­ken om te fil­men met hand­vat­ten, ca­ges, ex­tra mi­cro­foons, spe­ci­a­le vi­deo-apps en al­ler­lei an­de­re ac­ces­soi­res, maar zul­ke con­struc­ties ko­men al­leen in de buurt van tra­di­ti­o­ne­le camera's en mis­sen de bij­be­ho­ren­de ro­buust­heid en het be­die­nings­ge­mak.

Het la­ge ge­wicht en de smal­le vorm ma­ken smartpho­nes wel ge­schikt om waar je ook bent even snel een film­pje te ma­ken. Tra­di­ti­o­ne­le film­ca­me­ra's pas­sen im­mers niet in je broek­zak. Ook ter plek­ke mon­te­ren en vi­deo's di­rect uplo­a­den lukt niet met cam­cor­ders en fo­to­ca­me­ra's. Je moet dus be­slis­sen wat be­lang­rij­ker is: een camera die je al­tijd bij de hand hebt of een waar je cre­a­tief mee kunt wer­ken. De beste keus is … al­le­bei. (hhe)

Voor op­na­mes on­der on­gun­sti­ge om­stan­dig­he­den zijn

ac­ti­on­cams aan te ra­den

Ook voor ge­vor­der­den laat de Full HD-cam­cor­der Le­gria HF G40 van Ca­non wei­nig te wen­sen over – be­hal­ve dan mis­schien 4K.

De goed be­oor­deel­de Pa­naso­nic HC-VXF990 biedt 4K-vi­deo, maar heeft on­danks zijn gro­te sen­sor moei­te met wei­nig licht.

4K-vi­deo voor wei­nig geld plus de flexi­bi­li­teit van een sys­teem met ver­wis­sel­ba­re len­zen – dat le­ve­ren sys­teem­ca­me­ra's als Pa­naso­nics prijs­bre­ker Lu­mix G7.

So­ny's HDR-AS50 valt on­der de goed­ko­pe ac­ti­on­cams po­si­tief op met zijn Zeiss-lens en beeldsta­bi­li­sa­tie.

De iPho­ne en an­de­re smartpho­nes kun­nen met al­ler­lei ac­ces­soi­res om­ge­to­verd wor­den tot film­ca­me­ra: hand­vat, voor­zet­len­zen, spe­ci­a­le mi­cro­foons en nog veel meer.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.