Film Dun­kirk

Katholiek Nieuwsblad - - CULTUUR -

Dun­kirk is een oor­logs­film, an­ders dan al­le an­de­re oor­logs­films die ooit ge­maakt zijn. De film geeft de vij­and geen ge­zicht, laat de his­to­ri­sche con­text ach­ter­we­ge, kent wei­nig dia­lo­gen, heeft geen ‘ro­man­tisch lijn­tje’ en de ge­volg­de per­so­na­ges ma­ken geen en­ke­le ont­wik­ke­ling door. Wat Dun­kirk dan wel is? Een in­ten­se oor­logs­re­con­struc­tie vol over­don­de­rend beeld en ge­luid en daar­mee een ‘adre­na­li­ne­r­ush’ van be­gin tot eind. De si­tu­a­tie zal bij de mees­te men­sen be­kend zijn: in mei 1940 zijn ruim drie­hon­derd­dui­zend voor­na­me­lijk Brit­se maar ook Fran­se sol­da­ten in­ge­slo­ten op het strand van de Fran­se kust­plaats Duin­ker­ken. Aan de ene kant ligt de zee, aan de an­de­re kant ruk­ken de Duit­sers op. ‘Ho­me’ is slechts veer­tig ki­lo­me­ter ver­der­op, maar on­be­reik­baar. Top­re­gis­seur Chris­top­her No­lan (be­kend van o.a. Me­men­to, In­cep­ti­on en de meest re­cen­te Bat­man-tri­lo­gie) in­tro­du­ceert zijn eer­ste film ge­ba­seerd op his­to­ri­sche fei­ten nau­we­lijks. De kij­ker ziet en­kel wat pam­flet­ten door de lucht dwar­re­len waar­op de Duit­sers waar­schu­wen: We sur­roun­ded you, waar­na de hel die oor­log heet on­barm­har­tig in beeld wordt ge­bracht. Hier­voor be­dacht No­lan een slim­me en ver­nieu­wen­de struc­tuur. Hij toont het oor­logs­ge­weld van een week op het land, van een dag op zee en van een uur in de lucht, res­pec­tie­ve­lijk door een groep sol­da­ten, een bur­ger­schip­per en een En­gel­se pi­loot te vol­gen. Niet chro­no­lo­gisch, maar slim ge­mon­teerd, zo­dat de span­ning geen mo­ment af­neemt. De Duit­sers blij­ven on­zicht­baar, maar zijn toch na­druk­ke­lijk aan­we­zig in de vorm van de be­schie­tin­gen en bom­bar­de­men­ten. Een plot is er nau­we­lijks, maar wordt ook niet ge­mist. De he­vi­ge lucht­ge­vech­ten, de zin­ken­de bo­ten, de on­barm­har­ti­ge zee en bo­ven­al het voort­du­ren­de over­le­ven bie­den meer dan ge­noeg span­ning. Hoe le­vens­echt Dun­kirk (gro­ten­deels ge­filmd op het IJs­sel­meer bij Urk!) ook is, toch zet­ten de ma­kers de ge­schie­de­nis enigs­zins naar hun hand. De ve­le klei­ne bur­ger­bo­ten die de En­gel­se sol­da­ten weer thuis brach­ten, wer­den in wer­ke­lijk­heid veel­al door ma­ri­niers be­mand, maar in Dun­kirk zijn het voor­na­me­lijk bur­gers met een die­pe toe­wij­ding voor volk en va­der­land die hun le­ven wa­gen. Feit blijft dat veel sol­da­ten via de­ze op­mer­ke­lij­ke weg vei­lig thuis ko­men, waar­door Chur­chill zijn le­ger gro­ten­deels in­tact houdt. Dun­kirk ein­digt met woor­den uit zijn speech: “Als Gods ogen­blik daar is zal de nieu­we we­reld op­staan.” Voor ie­der­een die open­staat voor een ‘an­ders dan an­ders-oor­logs­film’ is Dun­kirk een over­wel­di­gen­de fil­m­er­va­ring. (Het­tie van der Ven)

Film: Dun­kirk (2017), Groot-Brit­tan­nië/Ver­e­nig­de Sta­ten/Frank­rijk/Ne­der­land, 106 min. Re­gie: Chris­top­her No­lan met o.a. Fi­onn Whi­tehead, Mark Ry­lan­ce en Tom Har­dy.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.