Zor­ge­lijk

Wacht­lijs­ten voor kin­de­ren met psy­cho­lo­gi­sche klach­ten zijn zo lang, dat su­ï­ci­da­le kin­de­ren soms maan­den moe­ten wach­ten op hulp. “Grijp in, an­ders wordt het vol­gend jaar nog er­ger.”

Katholiek Nieuwsblad - - FRONT PAGE - Ma­ris­ka Or­ban

De zorg voor jon­ge­ren met psy­chi­sche pro­ble­men staat on­der druk.

Een der­tien­ja­rig meis­je heeft ano­rexia. Ze eet nau­we­lijks, is al brood­ma­ger en valt week na week meer af. Haar ou­ders wor­den boos op hun zie­ke doch­ter, ver­drie­tig en be­lo­ven haar gou­den ber­gen als ze haar ont­bijt op­eet – maar niets werkt. Wie te veel af­valt, kan su­ï­ci­daal wor­den. Ook dit meis­je wil ui­t­ein­de­lijk zelf­moord ple­gen. Haar ou­ders bel­len de huis­arts, die oor­deelt dat een be­han­de­ling in een kli­niek no­dig is. Er is al­leen één pro­bleem: de wacht­tijd voor zo’n kli­niek is min­stens twaalf we­ken...

‘Ris­kan­te wacht­lijs­ten’

Dit waar­ge­beur­de voor­beeld ga­ven jeugd­psy­chi­a­ters vrij om te la­ten zien hoe schrij­nend het is ge­steld met de gees­te­lij­ke jeugd­zorg in Ne­der­land. Het staat niet op zich­zelf, stel­len ze. Ze­ker twin­tig kin­de­ren met ern­sti­ge psy­chi­sche pro­ble­men moe­ten zo lang wach­ten op een be­han­de­ling dat het ris­kant is: ze doen bij­voor­beeld zelf­moord­po­gin­gen, ver­won­den zich­zelf of zijn agres­sief, blijkt uit een in­ven­ta­ri­sa­tie van de Ne­der­land­se Ver­e­ni­ging voor Psy­chi­a­trie. Waar­schijn­lijk is dit slechts het top­je van de ijs­berg. Het Ex­per­ti­senet­werk Kin­der- en jeugd­psy­chi­a­trie schreef voor de zo­mer al een brand­brief aan toen­ma­lig staats­se­cre­ta­ris Mar­tin van Rijn (PvdA, Volks­ge­zond­heid) over dit “sub­stan­ti­eel te­kort” dat “leidt tot ris­kan­te wacht­lijs­ten”.

Be­zui­nigd

Sinds 2015, toen de jeugd­zorg naar de ge­meen­tes werd over­ge­he­veld, is er in to­taal zo’n 15% op be­zui­nigd. Hier­door kun­nen in­stel­lin­gen de zorg vaak niet aan. Mondri­aan, in Zuid-Lim­burg, maak­te vo­ri­ge week be­kend bin­nen en­ke­le we­ken te stop­pen met de zorg aan vijf­hon­derd kin­de­ren. Door be­zui­ni­gin­gen moe­ten steeds min­der me­de­wer­kers de­zelf­de zorg le­ve­ren en wordt de werk­druk te hoog. Mondri­aan is de twee­de in­stel­ling in kor­te tijd die maat­re­ge­len neemt. Jeugd­be­scher­ming s or­ga­ni­sa­tie Wil­li­am Schrik­ker Groep meld­de een week eer­der niet mee te doen aan de aan­be­ste­ding van jeugd­zorg in Dord­recht en om­stre­ken. De ge­bo­den ver­goe­din­gen zijn te laag om goe­de zorg te ga­ran­de­ren, zegt de in­stel­ling. Ook veel par­ti­cu­lie­re jeugd­psy­chi­a­ters zijn om de­zelf­de re­den met hun prak­tijk ge­stopt.

Bu­reau­cra­tie

“De jeugd­wet is nog geen drie jaar oud en al­le el­len­de die we heb­ben voor­speld komt meer dan uit”, stelt Men­no Oos­ter­hoff, kin­der- en jeugd­psy­chi­a­ter in Me­disch Con­tact in een open brief aan de nieu­we mi­nis­ter van VWS. “Dit zijn echt geen kin­der­ziek­tes die er­bij ho­ren. Dit lijkt meer op een af­sto­tings­pro­ces. Ge­zond­heids­zorg voor kin­de­ren met psy­chi­sche aan­doe­nin­gen hoort nou een­maal niet bij de ge­meen­tes. Er is geen land ter we­reld waar ze het zo heb­ben in­ge­richt. We heb­ben dat des­tijds al­le­maal uit-en-te-na uit­ge­legd, maar er werd niet naar ons ge­luis­terd. En nu krij­gen we meer ge­lijk dan ons lief is.” Vol­gens de psy­chi­a­ter moet er wor­den in­ge­gre­pen. “An­ders wordt het vol­gend jaar nog er­ger. Dan mag el­ke ge­meen­te zijn ei­gen ma­nier van ver­goe­ding in­voe­ren. Bo­ven­dien val­len sa­men­wer­kings­ver­ban­den tus­sen ge­meen­tes op veel plaat­sen uit el­kaar. Het is ie­der voor zich. Dus wij zit­ten straks met 388 sys­te­men. De bu­reau­cra­tie is nu al ex­treem en zal dan on­be­heers­baar wor­den.” Als steeds meer GGZ-in­stel­lin­gen en psy­chi­a­ters stop­pen, wor­den de wacht­lijs­ten al­leen maar lan­ger. Ter­wijl kin­de­ren met psy­chi­sche aan­doe­nin­gen in de re­gio Utrecht nu al soms te lang moe­ten wach­ten, ana­ly­seer­de on­der­zoeks­bu­reau Me­diQuest. De ge­mid­del­de wacht­tijd voor een in­ta­ke­ge­sprek bij de GGZ ligt voor ruim 84% van de in­stel­lin­gen en ruim 45% van de vrij­ge­ves­tig­de psy­chi­a­ters bo­ven de lan­de­lij­ke norm van vier we­ken. Daar­bij kon of wil­de de helft van al­le GGZ-in­stel­lin­gen niet eens aan­ge­ven hoe­lang de wacht­tijd is.

Met een pe­ti­tie pro­be­ren psy­cho­lo­gen en psy­chi­a­ters de Jeugd GGZ weer on­der lan­de­lij­ke fi­nan­cie­ring te krij­gen. Ook GGZ-in­stel­lin­gen wil­len over an­der­half jaar de wacht­lijs­ten weg­ge­werkt heb­ben. Daar­om pre­sen­teer­den ver­schil­len­den par­tij­en in de gees­te­lij­ke ge­zond­heids­zorg de­ze week een ge­za­men­lij­ke aan­pak van de wacht­tij­den. Er wor­den on­der meer re­gi­o­na­le tas­kfor­ces in­ge­steld en er komt ver­die­pend on­der­zoek.

On­der meer kin­de­ren met ano­rexia moe­ten nu te lang wach­ten op hulp bij hun pro­ble­men.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.