Zo kruipt de smartpho­ne on­der on­ze huid

Katholiek Nieuwsblad - - KN INSPIRATIE - Brett Ro­bin­son - CNS

Wel­ke in­vloed heb­ben on­ze tech­no­lo­gi­sche ‘be­zig­he­den’ op ons ge­heu­gen, on­ze her­in­ne­rin­gen en on­ze ver­beel­dings­kracht?

Als va­der van vier kin­de­ren, weet ik wat het is om druk be­zig te zijn. Zo ben ik be­zig met de hoc­key- en pi­a­no­les­sen van mijn kin­de­ren, en ik ben ook heel vaak be­zig mijn ge­duld te be­wa­ren. Mijn kin­de­ren le­ren on­der­tus­sen hoe een ho­ge C klinkt en hoe ze een hoc­key­stick vast moe­ten hou­den. Dit soort be­zig­he­den vor­men ons om­dat ze ons waar­ne­mings­ver­mo­gen vor­men. Ik ben dank­baar voor al­le ac­ti­vi­tei­ten waar mijn kin­de­ren druk mee zijn, voor­al om­dat die ze weg­hou­den van hun beeld­scher­men. Ook die dra­gen bij aan de ma­nier waar­op ze de we­reld waar­ne­men, ook al den­ken we er zel­den op die ma­nier over na. We heb­ben de nei­ging om de tech­no­lo­gie van de nieu­we me­dia te zien als een mid­del om te com­mu­ni­ce­ren of om in­for­ma­tie te ver­ga­ren.

Ef­fect

On­der­tus­sen vormt het ge­bruik van die tech­no­lo­gie ons waar­ne­mings­ver­mo­gen op haast on­zicht­ba­re wij­ze en vaak heb­ben we dat niet eens in de ga­ten. Een voor­beeld daar­van is het blau­we licht dat smartpho­nes en ta­blets af­ge­ven. Dat licht ver­stoort de neu­ro­trans­mit­ters die zor­gen dat we in slaap val­len. Le­zen voor­dat je naar bed gaat kan een rust­ge­ven­de be­zig­heid zijn, maar als je dat op een scherm­pje doet, krijgt je brein pre­cies het te­gen­over­ge­stel­de sig­naal, na­me­lijk wak­ker wor­den. De tech­no­lo­gie van de nieu­we me­dia heb­ben ook ef­fect op ons ge­heu­gen. Hoe vaak ge­ven we er niet de voor­keur aan iets op Goog­le op te zoe­ken, in plaats van in ons ei­gen ge­heu­gen te gra­ven? Hoe­veel foto’s ne­men we niet tij­dens feest­jes en va­kan­ties om maar niet te ver­ge­ten dat het al­le­maal zo leuk was?

Ge­woon­te

Als je er­gens voort­du­rend mee be­zig bent, wordt het een ge­woon­te. En zo­lang ze goed ge­re­gu­leerd wor­den, kun­nen ge­woon­tes heil­zaam zijn voor de geest. Ge­woon­tes kun­nen ech­ter ook ver­an­de­ren in een ma­ni­sche ob­ses­sie of ver­sla­ving, waar we van­daag de dag veel over ho­ren. Er zit­ten ze­ker ver­sla­ven­de trek­jes aan de tech­no­lo­gie van de nieu­we me­dia, maar zelfs als we er niet ver­slaafd aan zijn, hou­den we ons nog al­tijd re­gel­ma­tig be­zig met die tech­no­lo­gie. En dat kan ons waar­ne­mings­ver­mo­gen ver­an­de­ren op zo’n ma­nier dat we on­ze naas­te, ons zelf en ook God op een an­de­re ma­nier gaan zien. De vraag die ge­steld zou moe­ten wor­den, is dan ook: hoe wor­den we ge­vormd door al dat be­zig zijn met die nieu­we tech­no­lo­gie?

Ver­ve­ling

Zelfs als we ze even weg­leg­gen, kwel­len on­ze te­le­foons en ta­blets ons met de ge­dach­te dat een nieuw be­richt of het laat­ste nieuws op ons wacht. Het be­gint met zo­iets als je com­pu­ter da­ge­lijks uren ach­ter el­kaar ge­brui­ken (wat de mees­te men- sen op kan­toor nu een­maal moe­ten doen) en het dringt ver­vol­gens on­ze vrije tijd bin­nen met al­le so­ci­a­le me­dia, spel­le­tjes en een flin­ke do­sis Net­flix. Kin­de­ren wor­den uit angst voor ver­ve­ling naar het beeld­scherm toe­ge­trok­ken. Ver­ve­ling was ooit iets dat ge­vuld werd met je ver­beel­dings­kracht, maar wordt nu over­won­nen door de hon­ger naar con­stan­te sti­mu­la­tie van de geest die en­kel kan wor­den ge­stild door de nieu­we me­dia. De ka­tho­lie­ke fi­lo­soof Jo­sef Pie­per zei ooit dat vrije tijd de ba­sis vorm­de van cul­tuur. Het is vrije tijd die ons de tijd en ruim­te geeft om over God na te den­ken. Zon­der vrije tijd, in een le­ven dat ge­dic­teerd wordt door werk en de di­gi­ta­le ap­pa­ra­ten die daar­bij no­dig zijn, ver­lie­zen we ons ver­mo­gen om de vol­heid van God te er­va­ren.

Ge­zon­de ba­lans

Maar er zijn ook po­si­tie­ve kan­ten aan de ef­fec­ten die de nieu­we tech­no­lo­gie heeft op on­ze zin­tui­gen, ons ge­heu­gen en on­ze ver­beel­dings­kracht. Er zijn din­gen die ons hel­pen om de pijn van ie­mand an­ders te zien of in con­tact te ko­men met iets wat ons over­stijgt. Een voor­beeld daar­van is het be­kij­ken van fa­mi­lie­fo­to’s met een kind en hun ver­ha­len te ver­tel­len over de tijd dat ze klein wa­ren. Dat is iets kleins dat hun her­in­ne­rin­gen vormt; ze wor­den er­aan her­in­nerd dat ze deel uit­ma­ken van een ge­zin en van een stroom her­in­ne­rin­gen, en dat ze deel zijn van iets dat veel gro­ter is dan zij­zelf. Als het doel is om een ge­zon­de ba­lans te vin­den in de om­gang met on­ze tech­no­lo­gi­sche snuf­jes, dan moe­ten we daar­mee aan de slag gaan. Net zo­als een dok­ter zich be­zig­houdt met ge­nees­kun­de, houdt een ka­tho­liek zich be­zig met zijn ge­loof. We we­ten dat dat het me­di­cijn vormt voor on­ze gees­te­lij­ke kwa­len, maar soms ont­lo­pen we on­ze ver­plich­ting om het goe­de te zoe­ken en te doen. La­ten we een mo­ment de tijd ne­men om na te gaan waar we ons de he­le dag mee be­zig­hou­den. En la­ten we ons af­vra­gen hoe al die din­gen ons ge­heu­gen en on­ze ver­beel­dings­kracht vor­men. Als ka­tho­lie­ken den­ken we dan aan Chris­tus om een le­ven vol hoop voor ons te zien. (Vert/bew SvdB)

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.