Amo­ris Lae­ti­tia

In ge­sprek met Roc­co But­ti­gli­o­ne, die het op­neemt voor ‘AL’.

Katholiek Nieuwsblad - - VOORPAGINA - Mar­ta Pe­tro­sil­lo, Ro­me

Na de pu­bli­ca­tie van Amo­ris Lae­ti­tia was Roc­co But­ti­gli­o­ne een van de eer­sten om het do­cu­ment met klem te ver­de­di­gen. Hij be­ves­tig­de de con­ti­nu­ï­teit van het do­cu­ment ten op­zich­te van het leer­ge­zag van de voor­gan­gers van paus Fran­cis­cus, on­der meer in een in­ter­view met Ka­tho­liek Nieuws­blad. On­langs ver­scheen zijn nieu­we boek, Vrien­de­lij­ke ant­woor­den op de cri­ti­ci van Amo­ris Lae­ti­tia. Het gaat in op al­le kri­tiek rond hoofd­stuk 8, maar ook op de du­bia en de cor­rec­tio fi­li­a­lis (zie ka­der). Kar­di­naal Ger­hard Mül­ler schreef een lan­ge in­tro­duc­tie, Waar­om Amo­ris Lae­ti­tia in or­tho­doxe zin kan en moet wor­den ver­staan. Hij neemt daar­in af­stand van de cor­rec­tio fi­li­a­lis en van de du­bia, door te stel­len dat ‘AL’ “op geen en­ke­le wij­ze een ver­an­de­ring van de leer im­pli­ceert als het gaat om si­tu­a­tie-ethiek, en dus niet te­gen­strij­dig is aan de en­cy­cliek Ve­ri­ta­tis Splen­dor van Jo­han­nes Pau­lus II” (uit 1993 over de mo­re­le leer van de Kerk – red).

Pro­fes­sor But­ti­gli­o­ne, waar­om nu dit boek? “Ik heb sa­men­ge­werkt met Jo­han­nes Pau­lus II en ik was een goe­de vriend van hem. Om­dat de kri­tiek op AL als doel had hem en paus Fran­cis­cus te­gen­over el­kaar te plaat­sen, ben ik het the­ma gaan be­stu­de­ren om te be­wij­zen dat AL een per­fect or­tho­doxe evo­lu­tie is van de ker­ke­lij­ke leer en dus he­le­maal niet te­gen­strij­dig is aan Jo­han­nes Pau­lus II. Er is na­tuur­lijk wel een be­lang­rij­ke dis­ci­pli­nai­re kwes­tie die op een an­de­re ma­nier wordt ge­re­gu­leerd, maar dat is al­tijd ge­beurd bin­nen de Kerk, om­dat de tij­den ver­an­de­ren en dis­ci­pli­nai­re kwes­ties op an­de­re ma­nie­ren kun­nen wor­den ge­re­geld. Maar de fun­da­men­te­le the­o­lo­gie die de ba­sis vormt van de re­gels van het ver­le­den en het he­den, ver­an­dert niet. Er zijn op in­ter­net dis­cus­sies ont­staan met ve­le ‘te­gen­stan­ders’ van AL met wie ik goed be­vriend ben. Een van hen is pro­fes­sor Jo­sef Sei­fert. Van­uit die dis­cus­sies zijn mijn es­says ont­staan, die ik in het boek heb ver­za­meld. Niet per toe­val is het eer­ste es­say een ant­woord op Sei­fert.” Wel­ke ar­gu­men­ta­ties zijn in uw boek te­rug te le­zen? “AL zegt niet dat al­le her­trouwd ge­schei­de­nen in over­een­stem­ming met de Kerk le­ven en dat ze in ge­we­ten de sa­cra­men­ten mo­gen ont­van­gen. Nie­mand kan met goed ver­trou­wen op die ma­nier de in­houd van hoofd­stuk 8 van de apos­to­li­sche ex­hor­ta­tie in­ter­pre­te­ren. Aan de an­de­re kant is het ook niet waar dat het do­cu­ment niets zegt en dat al­les bij het ou­de blijft. AL gaat uit van de Ca­te­chis­mus, die ons leert dat de dood­zon­de twee kan­ten heeft: een ob­jec­tie­ve en een sub­jec­tie­ve. Over­spel is na­tuur­lijk al­tijd een zwaar- we­gen­de zaak en geen en­ke­le om­stan­dig­heid kan het recht­vaar­di­gen. Maar om een dood­zon­de te be­gaan, is niet al­leen zwaar­we­gen­de ma­te­rie no­dig, maar ook vol­le ken­nis en wel­over­wo­gen toe­stem­ming (CKK, 1857). Of­wel, je moet be­sef­fen dat dat­ge­ne wat je aan het doen bent, ern­stig is, en je mag niet in een si­tu­a­tie ver­ke­ren waar­in je door de kracht van de harts­tocht of door psy­cho­lo­gi­sche druk ver­hin­derd wordt om het goe­de te doen. Als een her­trouwd ge­schei­de­ne te­rug wil ke­ren naar het ge­loof, maar hij al twin­tig jaar sa­men­leeft met een vrouw met wie hij kin­de­ren heeft, en zijn vrouw wei­gert met hem sa­men te le­ven als broer en zus, kan hij na­tuur­lijk niet bij haar weg­gaan. De paus zegt ons dat we de om­stan­dig­he­den moe­ten on­der­zoe­ken en dat we moe­ten be­grij­pen dat in som­mi­ge ge­val­len de hulp van sa­cra­men­ten nood­za­ke­lijk kan zijn om een mens te hel­pen. Wij moe­ten re­ke­ning hou­den met de schuld (ob­jec­tief) en de si­tu­a­tie (sub­jec­tief) en dus met de ver­zach­ten­de om­stan­dig­he­den. Pre­cies zo­als ook in het straf­recht ver­schil­len­de straf­fen wor­den ge­ge­ven voor de­zelf­de mis­daad, door re­ke­ning te hou­den met de in­ten­ties van de ver­dach­te. Dat ge­ge­ven is een ant­woord op de eer­ste van de du­bia van de vier kar­di­na­len. Zijn er dus ge­val­len waar­bij een her­trouwd ge­schei­de­ne de com­mu­nie mag ont­van­gen, om­dat hij niet in dood­zon­de ver­keert? Het ant­woord is: ja.”

Wat is uw po­si­tie om­trent de vijf vra­gen in de brief? “Mij lijkt de si­tu­a­tie dui­de­lijk. Het ant- woord op de eer­ste vraag is ‘ja’, ter­wijl het voor de an­de­re vier een ‘nee’ is, om­dat er geen ge­val­len zijn waar­in som­mi­ge zon­den min­der ern­stig zijn. De om­stan­dig­he­den ver­an­de­ren niet de aard van een daad, ter­wijl de ma­te van ie­mands ver­ant­woor­de­lijk­heid daar­voor wel kan ver­an­de­ren. Wij moe­ten ook niet ver­ge­ten dat de tij­den ver­an­derd zijn. Vroe­ger was bij­na ie­der­een op de hoog­te van de ker­ke­lij­ke leer. Te­gen­woor­dig le­ven we he­laas in een we­reld met enorm veel ge­doop­ten die niet gee­van­ge­li­seerd zijn. En de kans dat zij on­we­tend zijn en dus niet het vol­le be­sef heb­ben van hun zon­den, is te­gen­woor­dig aan­ne­me­lij­ker dan vroe­ger.”

Wat vindt u van de cor­rec­tio fi­li­a­lis? “Er hoeft niets ge­cor­ri­geerd te wor­den, ook niet ‘ge­broe­der­lijk’, want de leer van AL is on­be­ris­pe­lijk.” (Vert. Fran­ce­s­co Pa­loni)

Roc­co But­ti­gli­o­ne: “Zijn er dus ge­val­len waar­bij een her­trouwd ge­schei­de­ne de com­mu­nie mag ont­van­gen, om­dat hij niet in dood­zon­de ver­keert? Het ant­woord is: ja.”

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.