Waar­om eten we dit niet?

Een boer in Lim­burg gooi­de een mil­joen pa­pri­ka’s weg om­dat ze vlek­jes had­den. Waar­om wil­len we min­der mooie groen­ten niet eten?

Metro Holland (Rotterdam) - - VOORZIJDE PAGINA - AMARINS DE BOER nieuws­re­dac­tie@me­tro­nieuws.nl

Onverkoopbaar wa­ren ze ge­wor­den, de één mil­joen pa­pri­ka’s van pa­pri­ka­te­ler Erik Gub­bels uit Lim­burg. Door de war­me zo­mer zijn er klei­ne vlek­jes op de groen­ten ont­staan, waar­door de pa­pri­ka­te­ler de groen­ten nood­ge­dwon­gen moest dum­pen. Om­dat er ner­gens plek voor was, be­sloot hij de groen­te als com­post te ge­brui­ken op een van zijn vel­den.

Be­la­che­lijk, re­a­geer­den som­mi­ge men­sen op so­ci­al me­dia. Maar in dit ge­val kon de boer er wei­nig aan doen, zegt Toi­ne Tim­mer­mans, pro­gram­ma­ma­na­ger voed­sel­ver­spil­ling bij Wa­ge­nin­gen Uni­ver­si­ty. „Door de ex­tre­me tem­pe­ra­tu­ren van de­ze zo­mer, groei­den pa­pri­ka’s, maar ook to­ma­ten en kom­kom­mers, in kas­sen veel snel­ler dan nor­maal. Het ge­volg is dat het er nu veel te veel aan­bod is.”

Nor­maal ge­spro­ken gaan groen­te en fruit met schram­men of een mis­vor­ming bij­voor­beeld naar Oost-Eu­ro­pa. „Maar ook daar heb­ben ze nu te ma­ken met een over­schot. Het was de af­ge­lo­pen tijd in heel Eu­ro­pa na­me­lijk warm weer.” En ook de Voed­sel­ban­ken zit­ten niet op de pa­pri­ka’s te wach­ten, meent hij. „Zij kun­nen niets met een mil­joen pa­pri­ka’s. Men­sen zit­ten dan een maand lang aan de pa­pri­kasoep.”

Maar toch is er wel een pro­bleem, zegt Tim­mer­mans. Want ook als we geen ex­treem war­me zo­mer heb­ben, is er in Ne­der­land spra­ke van een pa­pri­ka­o­ver­schot en wordt er een deel van het voed­sel ver­spild. Exac­te cij­fers zijn er niet, maar in Ne­der­land wordt on­ge­veer twee mil­joen ton voed­sel per jaar ver­spild. Zo’n 2 pro­cent daar­van wordt weg­ge­gooid van­we­ge cos­me­ti­sche re­de­nen.

Pa­pri­ka’s die flin­ke schram­men be­vat­ten of ver­schrom­peld zijn, ha­len de su­per­markt bij­voor­beeld niet. Maar waar­om ei­gen­lijk niet?

„Voor groen­te en fruit gel­den stren­ge Eu­ro­pe­se re­gels”, zegt Jean Crom­bach van het Kwa­li­teits-Con­tro­le-Bu­reau. Zij con­tro­le­ren na­mens de Ne­der­land­se over­heid of de­ze Eu­ro­pe­se re­gels in ons land wor­den na­ge­leefd. „Die nor­men zijn er zo­dat het voor ie­der­een dui­de­lijk is wat de spe­ci­fi­ca­ties moe­ten zijn. Su­per­mark­ten, vei­lin­gen en te­lers moe­ten zich hier­aan hou­den.”

De han­del­s­nor­men zijn vol­gens Crom­bach no­dig om vraag en aan­bod be­ter op el­kaar te la­ten af­stem­men. „Het helpt voed­sel­ver­spil­ling te­gen te gaan. Zou­den de re­gels er niet zijn, dan zou al­les door el­kaar lig­gen en zou­den le­lij­ke stuk­ken groen­te en fruit aan het eind van de dag over­blij­ven.”

Een pa­pri­ka met plek­jes ko­pen we nu een­maal min­der snel, om­dat ons brein dat niet mooi vindt, zegt con­su­men­ten­psy­cho­loog Patrick Wes­sels. „Dat heeft te ma­ken met het ha­lo-ef­fect. Mooi ver­ta­len we au­to­ma­tisch naar lek­ker, le­lijk naar iets dat niet lek­ker is. Het­zelf­de geldt bij­voor­beeld

‘De ge­wen­ning aan mooie, glim­men­de pa­pri­ka’s is ons aan­ge­leerd door de su­per­markt.’

Patrick Wes­sels, con­su­men­ten­psy­cho­loog

voor men­sen die net­jes ge­kleed zijn. Je denkt dan al snel­ler dat die­ge­ne slim­mer is.”

„Die ge­wen­ning aan mooie pa­pri­ka’s, die glim­men en er net­jes uit­zien, is ons aan­ge­leerd door de su­per­markt”, ver­volgt Wes­sels. „Als het af­wijkt van de­ze norm, den­ken on­ze her­se­nen dat we een ri­si­co ne­men. Want ja, er be­staat een kans dat het min­der lek­ker is. En dat ri­si­co ne­men we lie­ver niet.”

Toch lijkt het er­op dat we min­der mooie groen­te en fruit steeds meer om­ar­men, zeg­gen Tim­mer­mans en Wes­sels. Zo heeft een Wa­ge­ning­se su­per­markt sinds kort een schap met al­leen maar voed­sel dat an­ders weg­ge­gooid zou wor­den. „Ik hoop dat er snel meer su­per­mark­ten vol­gen die ook de ver­ant­woor­de­lijk­heid ne­men”, zegt Tim­mer­mans. „Dan krijg je een sys­teem waar­bij je over­schot­ten kunt op­los­sen. Als con­su­men­ten ge­noe­gen le­ren ne­men met min­der, hoeft er ook min­der te wor­den ge­pro­du­ceerd.”

Om dat te be­rei­ken, moet je

‘Su­per­mark­ten moe­ten des­noods uit pro­test groen­ten en fruit met een schram­me­tje in de schap­pen leg­gen. De con­su­ment koopt het dan echt wel.’

Toi­ne Tim­mer­mans, Wa­ge­nin­gen Uni­ver­si­ty

con­su­men­ten over­tui­gen dat een pa­pri­ka met een vlek­je net zo lek­ker is als een glim­mend exem­plaar. „En dat is nog best las­tig”, zegt con­su­men­ten­psy­cho­loog Wes­sels. „Maar als er steeds meer men­sen wél kie­zen voor de krom­me kom­kom­mer, en vrien­den zien dat bij­voor­beeld, wordt het lang­za­mer­hand wel nor­ma­ler. Ik zie dat wel ge­beu­ren.”

Vol­gens Tim­mer­mans moe­ten su­per­mark­ten ge­woon zeg­gen dat ze óók groen­te en fruit met een schram­me­tje wil­len heb­ben. „Des­noods uit pro­test. De Eu­ro­pe­se re­gels voor groen­te en fruit wor­den dan echt wel ver­soe­peld. En con­su­men­ten gaan het dan van­zelf wel ko­pen.”

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.