Nrc

Een ka­bi­nets­cri­sis in de na­da­gen van Rut­te II is af­ge­wend. Voor de PvdA is een mon­de­lin­ge toe­zeg­ging over le­ra­ren toch ge­noeg.

NRC Handelsblad - - In het nieuws - Door on­ze re­dac­teu­ren Thijs Nie­mants­ver­driet Ma­ri­ke Stel­lin­ga

Wat be­gon met har­de ei­sen en het drei­ge­ment van een ka­bi­nets­cri­sis, ein­digt met ver­zoe­nen­de woor­den over „ver­trou­wen”. Uit­ein­de­lijk heeft PvdA-lei­der Lo­de­wijk As­scher het niet aan­ge­durfd om zijn be­winds­lie­den te­rug te trek­ken uit het de­mis­si­o­nai­re ka­bi­net-Rut­te II. Daar­mee is de cri­sis met de VVD die de af­ge­lo­pen da­gen in de lucht hing, af­ge­wend.

De for­mu­le die de par­tij­en ge­von­den heb­ben is de­ze: er komt géén ex­tra geld voor le­ra­ren­sa­la­ris­sen in de be­gro­ting die het ka­bi­net naar de Raad van Sta­te stuurt – zo­als de PvdA steeds heeft ge­ëist. Wel be­looft de VVD bij mon­de van pre­mier Rut­te dat er „een sub­stan­ti­eel be­drag” voor de le­ra­ren op de be­gro­ting komt – het liefst voor, an­ders na Prins­jes­dag.

Rut­te doet die be­lof­te ook na­mens CDA, D66 en Chris­tenU­nie (CU), de par­tij­en waar­mee hij on­der­han­delt over een nieuw ka­bi­net. As­scher heeft nu „het ver­trou­wen” dat het geld voor de le­ra­ren er gaat ko­men. Hij is in die over­tui­ging ge­sterkt na­dat hij ge­spro­ken heeft met Alexan­der Pechtold (D66) en Gert-Jan Se­gers (CU).

De vre­de is weer ge­te­kend, de PvdA-mi­nis­ters blij­ven. Een breuk in een ka­bi­net dat waar­schijn­lijk be­zig is aan zijn laat­ste we­ken, was niet uit te leg­gen ge­weest in het land, snap­ten al­le be­trok­ke­nen. Ze­ker om­dat dui­de­lijk was dat de nieu­we co­a­li­tie so­wie­so iets zou gaan doen voor de le­ra­ren.

As­scher ver­de­dig­de zijn draai als volgt: het geld voor de le­ra­ren is voor de PvdA het be­lang­rijk­ste. „We gaan het niet om­wil­le van de tijd la­ten mis­luk­ken.” Hij weet nu ze­ker dat de an­de­re par­tij­en woord zul­len hou­den. Bo­ven­dien, zeg­gen ze bij de PvdA, is wel de­ge­lijk iets vast­ge­legd in de be- gro­ting: een ‘pro­ces­tekst­je’ dat zegt dat la­ter over het geld be­slo­ten wordt.

Toch heeft As­scher bij lan­ge na niet ge­kre­gen wat hij wil­de. In ju­ni zet­te hij hoog in. Als er op Prins­jes­dag nog geen nieuw ka­bi­net zou zit­ten, zei hij te­gen het AD, moet er in de be­gro­ting van het de­mis­si­o­nai­re ka­bi­net in ie­der ge­val een fat­soen­lij­ke koop­kracht­ver­de­ling staan – én de sa­la­ris­sen in het ba­sis­on­der­wijs moesten om­hoog. „Laat het een op­roep zijn voor de on­der­han­de­laars om tem­po te ma­ken, an­ders doen wij het.”

Tien da­gen la­ter, toen de le­ra­ren op het Ma­lie­veld ac­tie­voer­den, ver­hoog­de As­scher de in­zet: de PvdA­mi­nis­ters zet­ten pas hun hand­te­ke­ning on­der de be­gro­ting van 2018 als de le­ra­ren­sa­la­ris­sen om­hoog gaan, zei hij. Géén ex­tra geld be­te­kent een breuk in het de­mis­si­o­nai­re ka­bi­net.

De VVD re­a­geer­de ge­prik­keld: zo’n de­mis­si­o­nair ka­bi­net hoort een ‘be-

Le­ra­ren

In het mis­luk­te over­leg tus­sen PvdA en VVD ging het vo­ri­ge week over 270 mil­joen eu­ro ex­tra. Maar voor de le­ra­ren die al maan­den ac­tie voe­ren voor een ho­ger sa­la­ris is dat niet ge­noeg. Jan van de Ven van de be­we­ging POin Ac­tie zei woens­dag te­gen de NOS: „Sub­stan­ti­eel is bij ons 900 mil­joen voor de sa­la­ris­sen en 500 mil­joen voor werk­druk.” leids­ar­me’ be­gro­ting te ma­ken, en daar past ex­tra geld voor het on­der­wijs niet in. VVD-on­der­han­de­laar Hal­be Zijlstra zet­te het con­flict ver­der op scherp. „Wat As­scher pro­beert te doen,” zei hij te­gen De Te­le­graaf, „ is de bloe­men van an­de­ren weg­jat­ten.”

Vo­ri­ge week le­ken VVD en PvdA toch dicht bij een op­los­sing. Er zou 270 mil­joen eu­ro ko­men voor de le­ra­ren, plus ex­tra geld voor mi­li­tai­ren – een wens van de VVD. Be­lang­rij­ke voor­waar­de was wel dat de drie an­de­re par­tij­en aan de for­ma­tie­ta­fel met de maat­re­gel ak­koord zou­den gaan.

Zo liep het toch niet. CDA, D66 en Chris­tenU­nie kun­nen nog geen ‘ja’ of ‘nee’ zeg­gen te­gen het voor­stel van VVD en PvdA, zo bleek de­ze maan­dag. Ze zijn nog on­vol­doen­de ver ge­vor­derd met de fi­nan­ci­ën in het re­geer­ak­koord.

Maan­dag en dins­dag de­den VVD en PvdA el­kaar di­ver­se voor­stel­len om tijd te win­nen. Zo stel­de de PvdA voor om twee be­gro­tin­gen naar de Raad van Sta­te te stu­ren: een­tje zon­der en een­tje met de le­ra­ren­sa­la­ris­sen. Dat zag de VVD niet zit­ten. Tij­dens een mi­nis­ter­raad op woens­dag kwa­men ze er toch nog uit.

Tot woens­dag wa­ren As­schers ei­sen: het be­drag voor de le­ra­ren moest zwart-op-wit in de be­gro­ting ko­men én de deal moest de­ze week ge­slo­ten wor­den. Waar hij uit­ein­de­lijk mee heeft in­ge­stemd: een mon­de­lin­ge toe­zeg­ging van Rut­te om in een la­ter sta­di­um een be­drag vast te stel­len.

Wat daar­van te­recht zal ko­men, is ook nog eens on­ze­ker. De pre­mier wil­de het woord „ga­ran­tie” woens­dag niet ge­brui­ken: hij sprak van een „in­span­nings­be­lof­te”. Ook had hij het, in te­gen­stel­ling tot As­scher, niet over „sa­la­ris­sen”. Hij ver­koos een for­mu­le­ring waar hij nog al­le kan­ten mee uit kan: „ar­beids­voor­waar­den”. Daar­mee moet As­scher het doen.

Wat is sub­stan­ti­eel meer geld voor le­ra­ren in het ba­sis­on­der­wijs?

PvdA-lei­der Lo­de­wijk As­scher maakt een bui­ging na af­loop van de toe­lich­ting aan de pers bij het mi­nis­te­rie van Al­ge­me­ne Za­ken, na het ak­koord over de be­gro­ting voor 2018.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.