Mga his­tor­i­cal land­marks sa Dap­i­tan

Cebu Libre - - FRONT PAGE - ni Ap­ple Taas ug Rick Gabuya

Sa imung pag­suroy­suroy sa mga iskina ug dalan sa syu­dad sa Dap­i­tan, tin­gali makahimu ka na og usa ka li­bro bahin sa kasaysayan.

Kung ang mga karaang ka­hoy ug balay maka­sulti pa lang unta, tin­gali daghan pa tang sug­i­lanon nga mahibaw-an. Karon ku­tob nalang kita pag tan-aw sa unsa may na­ha­bilin sa mga dapit nga gi­marka­han na sa ka­ga­hapon.

Daku kaayo ug natampo ang lokal nga pan­gagamhanan sa Dap­i­tan ubos ni Mayor Ros­alina G. Jalosjos ug sa ilang City Tourism Of­fice ubos ni Ms. Ap­ple Marie Ago­long alang sa pag menti­nar sa ilang mga his­tor­i­cal land­marks.

Rizal Land­ing Site

Sa na­tional high­way sa Dap­i­tan makita ang puro bronse nga mon­u­mento sa pag­dunggo si Dr. Jose Rizal sa syu­dad ni­ad­tong gabii sa Hu­lyo 17, 1892. Kuyog si Kap­i­tan Del­gras ug ang tulo ka ar­tillery men, nag­bak­lay sila dala ang usa ka suga padu­long sa Casa Real. Hin­imu sa Manila, nagkan­ti­dad kini og P35M apil na ang lu­gar diin kini nahimu­tang.

Rizal Na­tional Park

Nahimu­tang sa 16-ek­tarya nga yuta sa Barangay Tal­isay, ang Rizal Shrine mao ang gipuy-an ni Rizal sa Dap­i­tan sa iyang ex­ile gikan July 17, 1892 hang­tud July 31, 1896. Iya kin­ing na­palit hu­man siya nakadaog og lotto.

Sa iyang ex­ile, nahimo siyang man­anam­bal, mae­stro ug negosyante. Dinhi usab siya nahigugma kang Josephine Bracken. Ang lu­gar gideklarang na­tional park ni late Pres­i­dent Manuel L. Que­zon sa tuig 1940.

Su­lod sa park makita ang Casa Cuadrada ang balay ni Rizal kuyog ang iyang pam­ilya; ang Casa Re­donda nga maoy klinika ni Rizal diin iyang gi-op­er­a­han ang ang iyang in­a­han sa katarata; ang Aqueduct, usa ka sis­tema sa patubig sa lung­sod; ang dakong bato sa bay­bayon nga nail­han nga Mi Re­tiro Rock ang pa­bori­tong lu­gar ni Rizal sa pag­tan-aw sa pagsilop sa ad--

law, ug diin niya gisuwat ang iyang balak nga Mi Re­tiro.

Duna usa’y mu­seum sud sa park nga gin­gan­lan ug Riza­liana. Dinhi makita ang mga li­bro ug per­sonal nga gamit ni Rizal.

St. James, the Greater church

Natukod ni­ad­tong 1871, ang struk­tura aduna’y duha ka bell tow­ers sa isig ka kilid. Ang su­lod ni­ini du­nay hyp­notic nga ilusyon sa kisame, nga gi­nama sa puti ug pink tiles. Sa su­lod sa sim­ba­han gi­marka­han ang mga lu­gar nga pir­meng tin­dugan ni Rizal kon musimba siya kada Dom­inggo. Sigon pa, gip­ili ni Rizal ang medyo tago nga es­pasyo aron dili siya makit-an sa mga pari atol sa misa, nga way laing mais­to­rya nga nin­dot kabahin niya.

Pre­his­panic colo­nial houses

Puno og mga karaang balay ang Dap­i­tan, nga nag­gu­nit og mga sug­i­lanon sa ka­ga­hapon ug ang uban nagkupot usab ug mga bilil­hong gamit ni Rizal. Ang mga res­i­dente sa Dap­i­tan mao ang mga es­tudyante ni Rizal. Uban kanila, iyang gi­mando-an nga maoy mu­tago sa uban niyang mga gamit.

Usa sa mga karaang balay nga among nabisita mao ang Ani­ano Adasa an­ces­tral house nga mao na’y gi­hi­mong opisina sa Tourism Of­fice. Ang balay nga nagsim­bolo s a Amerikano nga arkitek­tura ug gamayng im­pluwen­sya sa Es­panya, natukod sa tuig 1900.

(LI­BRE/TONEE DESPOJO)

ANG puro bronse nga mon­u­mento sa pag-abot ni Jose Rizal sa Dap­i­tan alang sa iyang upat ka tuig nga ex­ile gi­in­gun nga nagkan­ti­dad ug 35 mi­ly­ones pe­sos.

HITIK sa kasaysayan ug sa mga karaang balay ang siyu­dad sa Dap­i­tan. LI­BRE/ TONEE DESPOJO

MGA REPLICA sa balay ug kusina ni Jose Rizal ang makita sa Rizal Park sa Dap­i­tan. Sam­tang mga li­bro ug per­sonal nga gamit sa na­sud­nong bayani ang makita sa Rizal Mu­seum nga makita ra usab su­lod sa park. (LI­BRE/TONEE DESPOJO)

Newspapers in English

Newspapers from Philippines

© PressReader. All rights reserved.