Vi­da Booy­sen ‘Landbou kort geld’

Be­leg­gings in A­fri­ka drin­gend be­pleit

Beeld - - Nuus -

Po­ten­si­aal is nie iets wat men­se kan eet nie, daar­om moet A­fri­ka se landbou drin­gend be­leg­gings kry so­dat hy in die wed­loop kan bly om die groei­en­de wê­reld­be­vol­king te voed.

So sê Om­ri van Zyl, uit­voe­ren­de di­rek­teur van A­gri SA. Hy het sy stem by an­der be­kom­mer­de landbouleiers van A­fri­ka ge­voeg op die A­fri­ka­land­bou­sim­po­si­um oor die ont­slui­ting van be­leg­gings vir landbou in A­fri­ka wat in P­re­to­ria ge­hou is.

“A­fri­ka se landbou móét hom or­ga­ni­seer en po­si­si­o­neer om sy po­ten­si­aal te ont­sluit. As ons dit nie gou doen nie, sal die VSA, China en In­dië ons ver­by­steek, soos wat trou­ens reeds ge­beur.

“Ek het al so­veel ver­ga­de­rings oor­see ge­had waar hul­le ons ver­tel wat ons in A­fri­ka moet doen, want ons sê nie self vir hul­le wat ons wil doen nie.”

A­fri­ka ge­bruik min­der as 12% van sy be­werk­ba­re grond. Dit is soos ’n fa­briek wat net 12% van sy pro­duk­sie­ver­moë in­span, het Da­niel Gad, voor­sit­ter van die E­thi­o­pie­se ko­ö­pe­ra­tie­we land­bou­ver­e­ni- ging, ge­sê.

Gad het ’n plei­dooi ge­le­wer dat nu­we be­leg­gers­mo­del­le vir A­fri­ka ge­vind word wat kom­mer­si­ë­le en kom­mu­na­le klein­boe­re tot voor­deel van al­bei groe­pe in pro­jek­te kan saam­snoer. “Die in­slui­ting van klein­boe­re in die land­bou­waar­de­ket­ting is die prys wat die sek­tor moet be­taal om ’n $30 mil­jard­be­dryf te ont­sluit.”

Skerp kri­tiek is ook op die sim­po­si­um uit­ge­spreek oor re­ge­rings se on­ver­moë om A­fri­ka se land­bou­mark be­leg­gers­vrien­de­lik te maak.

“Dis net in lan­de waar re­ge­rings die i­dee aan­vaar dat landbou di­na­mies, wins­ge­wend en me­de­din­gend moet wees waar e­ni­ge vor­de­ring in landbou-ont­wik­ke­ling ge­maak is,” het Ce­ci­lia K­hu­pe, pro­jek­di­rek­teur van Afap, ’n ont­wik­ke­laar van kuns­mis­mark­te in A­fri­ka, ge­sê.

“As ons wil hê be­leg­gers moet in A­fri­ka se land­bou­po­ten­si­aal be­lê, moet ons kor­rup­sie uit­roei, romp­slomp oor grens­be­heer uit­ska­kel en land­bou­be­leid for­mu­leer wat werk,” het K­hu­pe ge­sê.

Dr. Theo de Ja­ger, voor­sit­ter van die pan-A­fri­ka-boe­re-or­ga­ni­sa­sie (Pafo), het ge­sê landbou in A­fri­ka sal nie groei nie ten­sy be­hoor­li­ke be­heer in­ge­stel word en boe­re be­wys dat hul­le dit ver­ant­woor­de­lik uit­voer.

Die helf­te van A­fri­ka se be­vol­king is boe­re om­dat dit die e­nig­ste be­staans­op­sie vir hul­le is, nie om­dat dit hul keu­se is nie. “Re­ge­rings in A­fri­ka het dit die af­ge­lo­pe 50 jaar nog nie reg­ge­kry om dié toe­drag van sa­ke te ver­an­der nie en ek glo nie daar is ’n ma­nier waar­op hul­le dit al­leen kan doen nie.”

De Ja­ger meen die e­nig­ste wy­se waar­op landbou in A­fri­ka ge­trans­for­meer kan word, is deur ’n net­werk met ge­meen­skap­li­ke doel­wit­te en stra­te­gieë te skep wat landbou se men­se­ka­pi­taal ont­wik­kel en toe­gang tot fi­nan­sie­ring kan be­werk­stel­lig.

“Boe­re leer die bes­te van an­der boe­re. Deur ’n net­werk te skep van boe­re wat an­der boe­re oplei, kan ons ’n meer vol­hou­ba­re mo­del skep wat dui­sen­de klein­boe­re in A­fri­ka kan be­voor­deel,” het hy ge­sê.

Sy bood­skap aan land­bou­be­leg­gers is dat die men­se op dié vas­te­land se i­den­ti­teit met die grond ver­weef is.

“Jy moet ’n hof­maak­pro­ses volg met die men­se wat die grond be­werk. As jy dit nie wil doen nie, is die prys van die grond te hoog vir jou,” het De Ja­ger ge­sê.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.