Nam­po­ge­sprek­ke help pad rig vir grond­her­vor­ming

Beeld - - Kom­men­taar -

’NLig­punt te mid­de van die groot on­se­ker­heid wat die he­le kwes­sie van grond­her­vor­ming in Suid-A­fri­ka om­hul, is dui­de­li­ke te­kens van gro­ter nug­ter­heid in re­ge­rings­krin­ge oor die saak.

Ter­self­der­tyd is dit po­si­tief dat Sen­ze­ni Zokwa­na, mi­nis­ter van land­bou, en sy DG, Mi­ke M­len­ga­na, van­dees­week die Nam­po-oes­fees, een van die groot­ste ge­beur­te­nis­se op die Suid-A­fri­kaan­se land­bou­ka­len­der, be­soek en aan ge­sprek­ke deel­ge­neem het. Ook dit toon ’n be­sef aan re­ge­rings­kant van die nood­saak van ge­sprek en sa­me­wer­king oor dié sen­si­tie­we kwes­sie.

In die Na­sie in Ge­sprek-pa­neel­be­spre­king het M­len­ga­na er­ken dat grond­her­vor­mings­po­gings dik­wels mis­luk weens ’n ge­twis tus­sen op­ko­men­de boe­re en die feit dat hul­le nie be­hoor­lik op­ge­lei is nie. Hy meen ook die staat be­hoort geld eer­der aan op­ko­men­de boe­re te leen as om dit net uit te deel, om gro­ter ver­ant­woord­baar­heid te be­vor­der.

Die voor­stel­le wat hy doen, dui op ’n gro­ter op­los­sings­ge­rigt­heid, en is heel­te­mal in pas met uit­spra­ke in so­wel re­ge­ring- as land­bou­krin­ge wat dui op ’n ster­ker be­wust­heid van die nood­saak van uit­rei­king en wis­sel­wer­king tus­sen be­lang­heb­ben­des.

An­der po­si­tie­we voor­stel­le op die Nam­po-oes­fees is dat daar ge­leer word uit die af­ge­lo­pe twee de­ka­des se fou­te en dat al die sleu­tel­be­lang­heb­ben­des by­me­kaar kom om saam suk­ses­vol­le ma­nie­re te vind om grond­her­vor­ming toe te pas.

’n Nog on­op­ge­los­te kwes­sie is die groot on­se­ker­heid wat in die land­bou­be­dryf heers oor pre­sies wat die re­ge­rings­be­leid oor grond ver­al in die toe­koms gaan wees. V­re­se be­staan dat die grond­wet­li­ke ver­eis­tes van bil­li­ke ver­goe­ding ver­wa­ter kan word. Ter spra­ke is ook kon­sep­re­gu­la­sies oor die waar­da­sie van pla­se wat vir “her­vor­ming” op­sy ge­sit is wat ’n reu­se-im­pak kan hê op ver­al boe­re wat hul grond ge­ërf het.

Uit­sluit­sel hier­oor is drin­gend nood­saak­lik. Sa­me­wer­king en se­ker­heid moet so gou moont­lik kom so­dat grond­her­vor­ming in die land be­dryf kan word op die grond­slag van eer­li­ke be­mag­ti­ging, op­hef­fing en ei­e­naar­skap, eer­der as op grond van die sim­plis­tie­se oor­drag van grond en ka­pi­taal wat voed­sel­se­ker­heid kan knou.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.