Hoof van So­li­da­ri­teit, het in sy twee­de ope brief oor die kwes­sie ge­ant­woord op die S­pur­groep se brief. Hier volg ’n uit­trek­sel uit die jong­ste brief.

Beeld - - By - Lees die vol­le­di­ge brief op net­werk24.com. Lees die vol­le­di­ge brief op www.net­werk24.com.

Ek ver­wys na jou ope brief wat op 23 Mei ge­pu­bli­seer is waar­in jy ver­skeie aan­veg­ba­re stel­lings maak oor S­pur en ons han­te­ring van die si­tu­a­sie in die Tex­a­mo S­pur in Jo­han­nes­burg.

Ek was ver­baas om te sien dat ’n vak­bond­lei­er im­pli­siet ’n op­roep om ’n boi­kot doen en dan die moeds­wil­lig ver­draai­de weer­ga­we van ge­beu­re aan­vaar son­der om in ag te neem hoe so ’n boi­kot die werk sal raak van men­se van al­le ag­ter­gron­de wat op S­pur vir hul oor­le­wing staat­maak.

Jou wei­e­ring om die aan­bod te aan­vaar om na die vol­le­di­ge vi­de­o­ma­te­ri­aal van die voor­val te kom kyk, slaan my dronk. Jy sê dié uit­no­di­ging mis die punt; ek ver­staan eg­ter nie hoe dit die punt mis om jou­self be­hoor­lik te ver­ge­wis van die vol­le fei­te van so ’n voor­val nie.

S­pur het baie goeie re­des om nie die vol­le beeld­ma­te­ri­aal wat ons ge­bruik het om ’n be­slis­sing te vel oor die voor­val, be­skik­baar te stel nie. Ons glo dit sal hoogs on­e­ties wees om die kin­ders in die vi­deo bloot te stel om­dat dit baie mak­lik sal wees om hul­le te i­den­ti­fi­seer.

Selfs al sou ons hul ge­sig­te ver­skans, sal men­se steeds kan uit­pluis wie hul­le is om­dat hul ou­ers se i­den­ti­teit be­kend is. Dit sou die klein­goed bloot­stel aan baie on­ge­wens­te aan­dag en kri­tiek, ver­al in die so­si­a­le me­dia.

S­pur doen sy ui­ter­se bes om kin­ders te be­skerm in oor­een­stem­ming met grond­wet­li­ke be­gin­sels, wet­te wat min­der­ja­ri­ges be­skerm en die be­pa­lings van die Pers­ko­de.

Ek sou ver­wag dat jy as ’n vak­bond­lei­er met in­vloed in die A­fri­kaan­se ge­meen­skap jou­self sou ver­ge­wis van al die fei­te voor­dat jy steun vir ’n boi­kot sou uit­spreek wat juis die A­fri­kaan­se men­se seer­maak wat jy be­weer ons be­na­deel het.

Om die waar­heid te sê, daar is van ons wer­kers wat tot jou vak­bond So­li­da­ri­teit be­hoort in van die S­pur-fran­chi­ses wat swaar ge­tref is. Hul werk is nou op die spel weens die boi­kot wat jy steun, maar pleks daar­van dat jy jou oor hul be­lan­ge ont­ferm, kies jy om po­li­tie­ke munt te slaan uit die haat­veld­tog teen S­pur wat in die so­si­a­le me­dia ge­or­kes­treer is deur Front Na­si­o­naal.

Dit is veel­seg­gend dat die e­nig­ste skry­we wat ons tot dus­ver by S­pur ont­vang het oor hier­die kwes­sie ’n e-pos is van jul be­mar­kings­men­se wat vra of S­pur ’n advertensie wil plaas in jul le­de­tyd­skrif, iets wat jy na­ge­laat het om te noem in jou brief aan Mark.

Maak nie saak hoe jy hier­na kyk nie, dis ’n ge­wel­di­ge si­nie­se skuif om ’n maat­skap­py in die o­pen­baar te ver­guis en dan vir hul­le geld te vra om te ad­ver­teer so­dat die “ne­ga­tie­we kri­tiek” reg­ge­stel kan word.

Jy het ook na­ge­laat om te noem dat S­pur in die ver­le­de al dik­wels reg­ge­staan het om jul wel­syns­or­ga­ni­sa­sie, Hel­pen­de Hand, te on­der­steun. Trou­ens, ons Ten­nes­see S­pur in Kroon­stad gaan op 30 Mei ’n ge­sel­lig­heid hou om geld in te sa­mel vir die per­so­neel van die La­ce-di­a­mant­myn en ons moe­dig al­mal aan om dié ge­leent­heid te on­der­steun.

As die boi­kot slaag, sal nie net hier­die en ver­skeie an­der S­pur-fran­chi­ses die on­der­spit delf nie, maar ook die gro­ter ge­meen­skap. Ons is meer as be­reid om vir jou ’n lys te voor­sien van al die goeie sa­ke- en wel­syns­pro­jek­te wat S­pur land­wyd on­der­steun. Dit il­lus­treer baie dui­de­lik dat ons in al­le ge­meen­skap­pe be­lê en nog nooit teen e­ni­ge ras of et­nie­se groep ge­dis­kri­mi­neer het nie.

Jou be­skul­di­ging dat S­pur die “dis­koers in die wit ge­meen­skap” ver­keerd ge­lees het, mis die punt dat S­pur nie op kwes­sies re­a­geer deur dit deur ’n ras­fil­ter te be­skou nie. Ons e­ti­ket­teer nie men­se nie. Ons sou nooit so­veel keer as Suid-A­fri­ka se ge­wild­ste ge­sins­re­stau­rant ge­kies ge­word het as men­se van al­le ras­se nie wel­kom ge­voel het in ons re­stau­ran­te nie.

Ons ak­tie­we ge­meen­skaps­be­trok­ken­heid be­te­ken dat mil­joe­ne A­fri­kaan­se men­se ook voor­deel trek uit S­pur se sken­kings en borg­skap­pe. ’n Goeie voor­beeld is die meer as R500 000 wat Quin­ton Jan­sen van ons Mex­i­co S­pur in Ca­nal Walk ge­maak het wat dit vir die Ho­ër­skool S­tel­len­berg se rug­by­uit­blin­kers moont­lik ge­maak het om ver­le­de jaar na I­ta­lië te toer. S­pur glo die reg­te be­sluit is ge­neem. Ons glo ons het die reg­te be­sluit ge­neem en ons staan by dié be­sluit des­nie­teen­staan­de die aan­val­le van men­se wat moeds­wil­lig ’n vals aan­na­me maak dat ons ’n oor­deel op grond van ras ge­fel het.

Ons glo as die stof eers gaan lê, sal men­se in­sien dat S­pur vin­nig en doel­ge­rig op­ge­tree het in re­ak­sie op ’n voor­val van ge­weld teen ’n kind en dat ons oor­deel in die kol en ge­reg­ver­dig was. ) Dan­kie vir jou skry­we.

Hoe­wel dit nie i­de­aal is om so in die me­dia te kom­mu­ni­keer nie, is dit tog goed dat daar ’n de­bat in die me­dia oor die aan­ge­leent­heid is.

Mag ek die vry­moe­dig­heid neem om hier­die skry­we weer te be­gin met my stel­ling dat ek nie S­pur boi­kot nie, maar dat ek bloot my ap­tyt om daar te eet, ver­loor het.

Die fun­da­men­te­le fout in jou skry­we is dat jy dink dat daar ’n groot ge­or­ga­ni­seer­de boi­kot teen S­pur is, iets wat aan­en dan weer af­ge­ska­kel kan word. Wat ons nou er­vaar, is er­ger as dit – men­se wil net nie meer by jul­le eet nie. Dit het spon­taan ge­beur en is baie gro­ter as ’n boi­kot.

As men­se sleg­te diens by ’n re­stau­rant er­vaar het en hul­le wil nie meer daar gaan eet nie, is dit nie ’n boi­kot nie; hul­le gaan net nie meer soon­toe nie.

’n Goeie ver­ge­ly­king is die U­ni­ted Ai­r­li­nes (UA)-ge­val, waar hul­le ’n dok­ter uit ’n vlieg­tuig ge­sleep het. Dit het ge­lei tot ’n reu­se-af­na­me in sy om­set, maar daar was nie ’n amp­te­li­ke boi­kot nie. Dit was bloot net men­se wat be­sluit het om hul geld na me­de­din­gers te vat weens die on­ge­loof­lik swak han­te­ring van die ge­val deur UA se be­stuur.

Men­se het ’n sleg­te er­va­ring by jul­le ge­had. Ek praat van die bre­ër pu­bliek en jul­le luis­ter nie na hul­le nie. Jul­le het jul ore vir klien­te ge­sluit en be­sluit om eer­der teen hul­le te veg en die S­pur-ei­e­naars, -kel­ners en -per­so­neel be­taal die prys vir jul oor­deel.

Men­se wil met jul­le praat. Hul­le wil vir jul­le sê hoe hul­le voel. Hul­le wil vir jul­le sê hul­le voel ge­boe­lie en hul­le voel jul­le het teen hul­le ge­kies.

Dit gaan lank­al nie meer oor die voor­val nie; dit gaan oor hoe jul­le daar­op ge­re­a­geer het. Ons het ons al­mal vir die twee vol­was­se­nes ge­skaam. Nie­mand wil vir hul­le in­tree nie.

Die he­le kwes­sie het ge­ës­ka­leer toe jy op 17 Mei aan­ge­kon­dig het die druk op S­pur-re­stau­ran­te is as ge­volg van ’n boi­kot en dat dit ver­al in ou KP-kies­af­de­lings is. Dit is werk­lik vreemd om 1989ter­me te ge­bruik om jul kri­sis te be­skryf. Jong ge­sin­ne wat by jul­le eet, weet nie eens wie die KP was nie. Jul­le het blaam be­gin skuif. In Suid-A­fri­ka is wit ras­sis­te ’n lek­ker ma­nier om blaam te skuif. Weer eens het jul han­te­ring van die aan­ge­leent­heid die men­se kwaad ge­maak.

Jy ver­wys heel­tyd na die en­ke­le voor- val wat op­ge­blaas is. Maar dit gaan oor die reeks be­slui­te oor die han­te­ring hier­van, en jou brief aan my is die laas­te daar­van.

Die pro­tes kom nie van ’n klein groe­pie ras­sis­te nie. Die ge­voel strek baie wyd. Die klein groe­pie wat daar­op aan­spraak maak dat hul­le die boi­kot or­ga­ni­seer, het maar 5 000 Fa­ce­book- li­kes.

Dit is soos ’n mier­tjie wat op ’n groot o­li­fant sit en el­ke keer as die o­li­fant nies, sê die mier dit is hy wat die o­li­fant laat be­we. Jul­le kyk na die mier en kyk die o­li­fant mis. Die groot o­li­fant is jul mark. Dit is die men­se wat in die dor­pe en woon­ge­bie­de, soos deur jou uit­ge­wys, woon. Dit is men­se wat vir M­mu­si Mai­ma­ne in die vo­ri­ge ver­kie­sing ge­stem het.

In Riet­fon­tein, wat ’n da­ling van 45% in ver­ko­pe ge­toon het, het meer as 80% vir die DA ge­stem. In die Kroon­stad­se wyk waar­in die plaas­li­ke S­pur val, het 85% vir die DA ge­stem. Hier­die groep is dus nie ’n ek­stre­me groe­pie nie; ons praat hier van die ge­mid­del­de wit SuidA­fri­ka­ner met groot koop­krag.

Dié koop­krag is mid­del­klas­koop­krag en dit is dié van die ti­pie­se S­pur-kli­ënt. Dit gaan hier oor men­se wie se maan­de­lik­se be­stee­ba­re in­kom­ste meer as R10 000 is. Van hul­le is steeds 42% wit. Dit is baie meer as die 9%-aan­deel wat wit men­se in die na­si­o­na­le ras­se­de­mo­gra­fie het.

Jul­le ver­vreem dus am­per die helf­te van jul koop­krag. Wat dit er­ger maak, is dat hier­die per­sen­ta­sie in se­ke­re de­le waar S­pur-tak­ke ge­leë is, tot 80% is.

Ek sien daar is S­pur-be­mar­kings­plak­ka­te by ons plaas­li­ke skool op­ge­sit. Hier­die kri­sis gaan nie weg-ge­ad­ver­teer word nie. Ek staan aan die kant van S­pur-kon­ses­sie­hou­ers, -kel­ners en -kli­ën­te. Al­mal sê een ding: Luis­ter as­se­blief ’n slag. Ek wil nie hê een S­pur moet toe­maak nie. Die af­ge­lo­pe twee dae het ver­skeie kon­ses­sie­hou­ers my ge­kon­tak.

Hul­le is be­angs en het ons ge­vra om be­trok­ke te raak. Hul­le voel ook hul­le word nie ge­hoor nie. Al wat ek kan doen, is om te sê: Hier is ’n spie­ël, jul kli­ën­te is kwaad. Luis­ter, toon be­grip en wees aan hul kant, want Suid-A­fri­ka kan dit nie be­kos­tig dat nog ’n en­ke­le werk­ge­leent­heid ver­lo­re gaan of ’n on­der­ne­ming sy deu­re sluit nie. )

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.