Sy volk, of e­le­men­te daar­van, het vy­an­de en ver­raai­ers no­dig vir die be­houd van hul i­den­ti­teit en self­beeld. So lyk dit vir hom, skryf

Beeld - - By -

Jo­hann van der West­hui­zen.

al­tyd vir “die staat” ge­werk en sê ek wat ek be­taal word om te sê.

Le­o­pold S­choltz (joer­na­lis en his­to­ri­kus) vind my be­grip van die Grond­wet “ver­stom­mend” en meen dat “die ge­ag­te oud­reg­ter” hom “skul­dig maak” aan iets waar­voor die Duit­sers ’n lang woord het: Ek lees my eie i­de­o­lo­gie­se oor­tui­ging in die Grond­wet in, eer­der as om eer­lik te in­ter­pre­teer.

Hy laat ge­na­dig­lik ruim­te vir die moont­lik­heid dat ek nie be­sef wat ek sê nie. Pie­ter Mul­der (LP van die Vry­heids­front Plus) meen dat ek ’n ou leu­en her­haal. Hy sê nie of ek dit as­pris doen nie.

Beeld se re­dak­teur, Bar­nard Beuk­man, is bil­li­ker en kom­pli­men­te­rend en moe­dig po­si­tie­we ra­si­o­ne­le ge­sprek­voe­ring aan. Baie dan­kie.

Hy noem eg­ter tog dat “som­mi­ges” sê dat die voor­ma­li­ge reg­ter van die kon­sti­tu­si­o­ne­le hof in sy werk vir Tuk­kies ’n “voor­af-op­drag” uit­ge­voer het.

Ná 30 jaar is ek te­rug by my “volk” en steeds ’n be­taal­de ver­raai­er.

Mag mens nie soms ver­keerd wees bloot uit on­no­sel­heid nie? Is on­eer­lik­heid of hens­op nood­wen­dig die oor­saak?

Ek het reeds ge­re­a­geer op Mul­der se ar­gu­men­te in ver­band met bruin A­fri­kaans­spre­ken­des en die si­nie­se op­por­tu­nis­me in die on­re­a­lis­tie­se sie­ning dat Se­pe­di, by­voor­beeld, die­self­de a­ka­de­mie­se sta­tus as A­fri­kaans moet ge­niet om dis­kri­mi­na­sie te voor­kom.

My plei­dooi om die be­nou­de be­hept­heid met die “oor­le­wing” van A­fri­kaans te laat vaar, is nie ’n ar­gu­ment dat mens net mag vra om te skryf, praat en sing nie. Mul­der mag reg wees oor die be­lang van by­voor­beeld a­ka­de­mie­se sta­tus. Maar daar­die stryd is dalk ver­by – ver­loor die dag toe die eer­ste van baie A­fri­kaans­spre­ken­de stu­den­te En­gel­se le­sings be­gin kies het.

Ek pleit net dat A­fri­kaans en sy ge­brui­kers die le­we moet ge­niet. Vir hoe lank, hang on­der meer af van hoe hard ons werk.

Wat Le­o­pold S­choltz be­tref, ek het nie pro­beer uit­spraak le­wer oor die moont­li­ke span­ning tus­sen ar­ti­kels 9 (wat hy steeds nie noem nie), 29(2), 30 en 31 van die Grond­wet nie.

Dit is ty­dens die grond­wet­skry­we­ry be­vraag­te­ken en oop vir de­bat. Ons sal sien wat die ho­we sê. A­friForum het reeds in die ap­pèl­hof en twee maal in die hoog­ge­regs­hof in P­re­to­ria ver­loor, maar mens weet nooit. My punt is dat dit on­eer­lik is om se­lek­tief som­mi­ge grond­wet­ar­ti­kels te be­klem­toon en an­der te ver­swyg.

Vol­gens Mul­der ver­klaar ek my lief­de vir A­fri­kaans, maar “spog” dat ek “skul­dig” is aan die af­skaf­fing daar­van by UP. Ek spog nie wan­neer ek my werk vol­gens my ge­we­te doen nie. Al is le­lies my guns­te­ling­blom, moet ek luis­ter as die Grond­wet sê al­le blom­me is ge­lyk. Skuld? Jam­mer vir ’n bie­tjie sar­kas­me.

My ar­ti­kel is op­per­vlak­kig, sê Mul­der. Ek het nie Im­ma­nu­el Kant se K­ri­tik der rei­nen Ver­nunft in diep­te pro­beer troef nie. Mul­der se na­vor­sing oor Ok­se­daans waar­deer ek.

As ek eg­ter ’n ge­bod by my on­ge­luk­ki­ge der­tien kon voeg, sou dit wees: kom ons chill ef­fens; dalk bring ’n bie­tjie hu­mor meer pret – en suk­ses – vir ons taal­stryd.

Ein­ste T­heo van hier­bo sê dat ons nie op ons pyn moet fo­kus nie, maar han­de moet vat “om al die men­se en ta­le van ons land te laat ge­dy” en “die re­ën­boog­droom ’n re­a­li­teit” te maak.

In­dien ons dit eer­lik, prak­ties en re­a­lis­ties aan­pak (en van “werk­lik­heid” eer­der as “re­a­li­teit” praat), werk ek saam.

So, vrien­de, wat van die A­fri­kaan­se ge­dig­kom­pe­ti­sie, voor­ge­stel in my twaalf­de ge­bod? Speel ons saam, of veg ons eer­der kla­end voort teen vy­and en ver­raai­er?

Voet­noot:

O ja, ek het be­sluit om ’n be­ta­len­de (nie “be­taal­de” nie) lid van die se­bra­vink­ver­e­ni­ging te word. Hul­le laat nou swart­wang­vin­ke naas die wit­wan­ge toe. Mag dit de­bat sti­mu­leer.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.