Be­leg­ging: Wan­neer vas­te ei­en­dom nie vir jou ’n moont­lik­heid is nie

Vas­te ei­en­dom bly, weens die kos­te daar­aan ver­bon­de, bui­te die be­reik van tal­le men­se. Selfs die­ge­ne wat dit kan be­kos­tig, kan hui­we­rig wees om daar­in te be­lê. ’n Al­ter­na­tie­we op­sie is ei­en­doms­aan­de­le . S­chalk Louw ver­ge­lyk die twee keu­ses.

Finweek Afrikaanse Uitgawe - - Inhoud - Deur S­chalk Louw

ons le­wens is in baie op­sig­te be­son­der in­ge­wik­keld. Net soos teg­no­lo­gie, het be­leg­gings al hoe meer ge­vor­derd ge­raak. On­ge­luk­kig het dit nie mak­li­ker ge­word om te ver­staan nie. Per slot van re­ke­ning, hoef die term “goeie ge­leent­heid” nie slegs op in­ge­wik­kel­de be­leg­gings keu­ses be­trek­king te hê nie. Een­vou­di­ger en selfs goed­ko­per be­leg­gings soos ei­en­doms­aan­de­le moet be­slis nie oor die hoof ge­sien word as be­leg­gings­keu­se nie.

Met ’n op­brengs van 14% per jaar oor die af­ge­lo­pe vyf jaar, is dit Suid-a­fri­ka se top­pres­te­ren­de ba­te­klas (van plaas­li­ke aan­de­le, ef­fek­te, ei­en­doms­aan­de­le en kon­tant). Ek sê eg­ter nie dat ei­en­doms­aan­de­le oor die vol­gen­de vyf jaar die­self­de groei gaan toon nie. Dit was in­der­daad aan die ein­de van Ju­nie tot dus­ver die ba­te­klas wat hier­die jaar die sleg­ste pres­teer het. Die ding wat be­leg­gers eg­ter al­tyd na dié ba­te­klas lok, is die in­kom­ste wat ei­en­doms­aan­de­le bied, ver­al vir die­ge­ne wat ’n by­ko­men­de in­kom­ste uit hul be­leg­gings no­dig het.

Wat pre­sies is ei­en­doms­aan­de­le dus en wat is die voor­de­le om in hul­le te be­lê? Dit is ’n por­te­feul­je wat uit ’n aan­tal (ge­no­teer­de en on­ge­no­teer­de) ei­en­dom­me be­staan. Die voor­de­le om in dié aan­de­le te be­lê, sluit die vol­gen­de in:

• MAK­LIK OM TE VER­HAN­DEL: In teen­stel­ling met vas­te ei­en­dom, is die mees­te ei­en­doms­aan­de­le wat op die FTSE/JSE ge­no­teer is, hoogs ver­han­del­baar. As be­leg­ger be­hoort jy jou aan­de­le bin­ne ’n dag of twee te kan ver­koop. Jy hoef nie te wag vir jou ei­en­dom om oor­ge­dra of ge­re­gis­treer te word soos in die ge­val van vas­te ei­en­dom nie. Jou geld sal bin­ne ’n dag of twee in jou bank­re­ke­ning wees.

• LA­ER KOS­TE: Daar is geen kos­te om te be­taal vir a­gen­te­kom­mis­sie, re­gis­tra­sie­gel­de of aan pro­ku­reurs soos met vas­te ei­en­dom nie. Jy sal wel ma­ke­laars­gel­de, mark­be­las­ting en BTW moet be­taal, maar dié kos­te is aan­sien­lik la­er.

• MIN­DER IN­STAND­HOU­DING: Jy hoef nie vir jou maan­de­lik­se huur­geld te wag soos met vas­te ei­en­dom nie. En jy hoef jou nie te be­kom­mer oor e­ni­ge in­stand­hou­ding nie.

• GE­REEL­DE TE­RUG­VOER: Vir maat­skap­pye om op die FTSE/ Jse-in­deks ge­no­teer te wees, moet hul­le ’n streng reeks re­ëls en re­gu­la­sies na­kom. Van die re­gu­la­sies be­paal dat maat­skap­pye hul ge­ou­di­teer­de fi­nan­si­ë­le re­sul­ta­te aan aan­deel­hou­ers moet be­kend stel, so­dat jy nie jou eie ei­en­doms­be­leg­gings hoef te ou­di­teer soos in die ge­val van vas­te ei­en­dom nie.

In teen­stel­ling met vas­te ei­en­dom, is die mees­te ei­en­doms­aan­de­le wat op die FTSE/ JSE ge­no­teer is, hoogs ver­han­del­baar.

Met die rand wat steeds ster­ker as ver­le­de jaar pres­teer, is in­fla­sie aan’t af­neem en ons e­ko­no­mie is steeds on­der groot druk. Dus is die moont­lik­heid groot dat die Re­ser­we­bank ren­te­koer­se in die toe­koms gaan ver­laag – iets wat die waar­de van ei­en­doms­aan­de­le be­slis gaan raak. Net soos vas­te ei­en­dom is ei­en­doms­aan­de­le ook be­son­der sen­si­tief vir ren­te­koers be­we­gings, om­dat dit die ren­te wat be­leg­gers op hul ka­pi­taal in die geld­mark ver­dien, be­ïn­vloed.

Na­ma­te geld­mark­koer­se min­der aan­trek­lik word, sal be­leg­gers ge­woon­lik be­gin soek na ’n ho­ër in­kom­ste en sal tal­le van hul­le be­reid wees om die iet­wat ho­ër ri­si­ko wat aan ei­en­dom ver­bon­de is, te aan­vaar. Na ge­lang ei­en­doms­aan­de­le ge­koop word, sal pry­se styg ter­wyl ver­dien­ste ge­woon­lik sal daal.

Met ’n ge­mid­del­de his­to­rie­se di­vi­dend-op­brengs van 6,2% ver­dien be­leg­gers nie juis min­der as wat hul­le in die geld­mark sou ver­dien nie (mits ei­en­doms­aan­de­le dié uit­be­ta­lings kan hand­haaf). Hoe­wel ei­en­dom meer ri­si­ko dra ver­ge­le­ke met geld­mark be­leg­gings, het dit die voor­deel van moont­li­ke ka­pi­taal­groei op lang ter­myn. Ont­hou dat hoe­wel die in­kom­ste wat aan ei­en­doms­aan­de­le ver­bon­de is, in die di­vi­dend-in­kom­ste­deel van koe­ran­te, tyd­skrif­te en web­tuis­tes ver­skyn, dit in werk­lik­heid ren­te-in­kom­ste is en dat be­leg­gers daar­op be­las word.

Die voor­spel­de di­vi­dend-op­brengs be­tref­fen­de geld­mark­koer­se en die prys/net­to ba­te­waar­de toon dat Gro­wt­hpoint, Re­de­fi­ne en For­tress B tans goeie koop­ge­leent­he­de is. Al­le aan­dui­dings is dat die ren­te­koers om­ge­wing be­slis in­ko­men­de maan­de ten guns­te van dié aan­de­le g aan­draai .■ te­rug­voer@fin­week.co.za

S­chalk Lou wis' n por­te­feul­je be­stuur der­by P SG We­alth.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.