10 vrae wat al­mal Vra

Ou­ers wil net die bes­te hê vir hul kin­ders. Hier is raad om vir hul­le die bes­te on­der­rig te ver­se­ker.

Kuier - - Kuiercoach -

1. Moet my kind in En­gels skool­gaan om En­gels te leer? Nee, jou kin­ders kan in hul moe­der­taal skool­gaan en En­gels as ’n vak neem en só En­gels leer. Kin­ders wat in hul moe­der­taal on­der­rig word, leer En­gels (of ’n twee­de taal of der­de taal) baie mak­li­ker aan as die­ge­ne wat nie in hul moe­der­taal leer nie. Die suk­ses­re­sep is om die kin­ders in hul sterk­ste taal te laat leer, want dit stel hul­le in staat om ’n twee­de of der­de taal vin­nig te be­mees­ter. Aan die be­gin sal hul­le dalk die ta­le ’n bie­tjie meng, maar dis ’n fa­se wat vin­nig ver­by­gaan.

Het jy ge­weet?

• Ba­sie­se kon­sep­te wat die bou­ste­ne vorm vir doel­tref­fend leer la­ter, word die heel bes­te deur moe­der­taal­on­der­rig vas­ge­lê.

• As jy ver­staan wat jy lees, is dit so­veel mak­li­ker om dit oor te dra aan an­der en vrae te be­ant­woord. • Dit ver­be­ter die ver­moë om an­der ta­le aan te leer en be­vor­der dus veel­ta­lig­heid.

2. Is dit nie beter om my kind eer­der in En­gels groot te maak, so­dat sy/hy En­gels or­dent­lik kan praat nie?

Kin­ders wat nie in hul moe­der­taal leer nie, het meer moei­te in ’n veel­ta­li­ge om­ge­wing. As jou moe­der­taal sterk ont­wik­kel is, kom­mu­ni­keer jy dik­wels beter in ’n twee­de of selfs der­de taal. Kom­mu­ni­ka­sie­vaar­dig­heid in meer as een taal kom han­dig te pas in e­ni­ge werks­om­ge­wing.

Het jy ge­weet?

• Moe­der­taal en veel­ta­lig­heid gaan hand aan hand, want dis juis moe­der­taal­on­der­rig wat veel­ta­lig­heid moont­lik maak.

• Die suk­ses van die leer van ’n twee­de of der­de taal hang af van die suk­ses waar­mee jy jou moe­der­taal be­mees­ter het.

3. A­fri­kaans op ter­si­ê­re vlak is on­der druk en word nog net by die Noord­wes-U­ni­ver­si­teit se Pot­chef­stroom­kam­pus, Stellenbosch, Vry­staat, P­re­to­ria en A­ka­de­mia ge­bruik. Maak dit sin om jou kin­ders na ’n A­fri­kaan­se skool te s­tuur?

Kin­ders wat in hul moe­der­taal skool­gaan en En­gels as vak neem, praat uit­ein­de­lik ’n baie goeie huis­taal én En­gels. Om­dat hul­le in hul moe­der­taal skool­gaan, pres­teer hul beter en kry mak­li­ker toe­gang tot ’n u­ni­ver­si­teit. Om­dat hul­le in hul moe­der­taal ge­leer het, het hul­le ’n die­per be­grip en vaar hul­le in die al­ge­meen beter op u­ni­ver­si­teit.

Het jy ge­weet?

• Leer­ders wat on­der­rig word in die taal waar­in hul­le die vaar­dig­ste is, vaar die bes­te om­dat hul­le die ho­ër-or­de-vrae

be­gryp.

• Daar­teen­oor strui­kel leer­ders wat nie in hul moe­der­taal leer nie met vrae soos “ver­dui­de­lik in jou eie woor­de … wat is jou me­ning oor … wat dink jy sal die ge­volg wees as …”Hier­die is vrae en ant­woor­de wat ty­dens na­skool­se stu­die van on­skat­ba­re waar­de is.

• Leer­ders wat hul moe­der­taal on­der die knie het, leer En­gels so­veel mak­li­ker aan en dra hier­die veel­ta­lig­heid juis by tot beter be­grip van an­der.

4. Gee ek my kind ’n voor­sprong deur hom/haar in ’n En­gel­se klas te plaas?

Kin­ders leer sta­di­ger in ’n taal wat nie hul moe­der­taal is nie. Hul­le on­der­pres­teer en ont­wik­kel dik­wels ’n ag­ter­stand wat hul­le nooit in­haal nie. Kin­ders wat in ’n twee­de taal skool­gaan, word dus juis be­na­deel. Dit is dik­wels vir ou­ers en fa­mi­lie­le­de moei­li­ker om die kin­ders met hul skool­werk te help.

Het jy ge­weet?

• Ba­sie­se kon­sep­te wat die bou­ste­ne vorm vir la­te­re doel­tref­fen­de leer, word die heel bes­te deur moe­der­taal­on­der­rig vas­ge­lê.

• As jy ver­staan wat jy lees, is dit so­veel mak­li­ker om dit oor te dra aan an­der en vrae te be­ant­woord.

• Dit help om die vol­hou­ba­re ont­wik­ke­lings­doel­wit­te te be­haal.

5.Ver­war dit my kind as hul­le meer as een taal moet leer?

Nee wat! Dit is al oor en oor be­wys dat kin­ders mak­lik meer as een taal aan­leer ter­wyl hul­le groot­word. Dit is die bes­te om die kin­ders in hul­le sterk­ste taal te laat skool­gaan, want dit stel hul­le in staat om ’n twee­de of der­de taal vin­nig te be­mees­ter. Dis nie­te­min mak­li­ker vir die ou­er om die kind in die moe­der­taal groot te maak.

Het jy ge­weet?

• Wan­neer ’n on­der­wy­ser klas gee in ’n kind se moe­der­taal lei dit tot en­toe­si­as­me, kre­a­ti­wi­teit, buig­saam­heid en in­no­va­sie.

• Moe­der­taal­on­der­rig lei tot e­mo­si­o­ne­le sta­bi­li­teit so­dat die kind a­ka­de­mies uit­ein­de­lik beter vaar.

6. Be­na­deel ’n ak­sent my kind?

Nee. E­ni­ge twee- of veel­ta­li­ge per­soon het ‘n ak­sent.‘n Ak­sent is geen aan­dui­ding van ’n per­soon se taal­vaar­dig­heid nie.

Het jy ge­weet?

• Moe­der­taal­on­der­rig dra by tot self­ver­troue en self­waar­de en be­ves­tig kul­tu­re­le i­den­ti­teit.

• Moe­der­taal­on­der­rig help kin­ders om vin­ni­ger die a­ka­de­mie­se ken­nis op hul leef­wê­reld toe te pas.

• Moe­der­taal­on­der­rig be­vor­der en­toe­si­as­me en kre­a­ti­wi­teit om­dat ’n kind hom- of haar­self ge­mak­lik kan uit­druk.

7. Is dit waar dat kin­ders in En­gel­se sko­le beter vaar as kin­ders in an­der sko­le?

Die sta­tis­tiek sê iets an­ders. Kin­ders wat in hul moe­der­taal leer, pres­teer beter.

Het jy ge­weet?

• Ken­nis en be­grip is mak­lik oor­draag­baar tus­sen ta­le. Wan­neer ’n kind iets in sy/haar moer­der­taal reg­tig ver­staan, ver­staan hul­le dit in e­ni­ge taal.

8. Ek praat nie stan­daar­dof‘keu­ri­ge’A­fri­kaans nie en ek wil hê my kind moet ten min­ste een taal or­dent­lik praat.

Jou taal is wie jy is. As jy dit ver­werp, dan ver­werp jy jou i­den­ti­teit. Hoe jy ook al jou taal praat, dit is JOU taal en die taal waar­in jou kind die bes­te en mak­lik­ste gaan leer!

Het jy ge­weet?

• Suid-A­fri­ka se ver­de­len­de ver­le­de het ons ge­laat met ’n taal­er­fe­nis wat neig om moe­der­taal ge­lyk te stel aan ag­ter­lik­heid en tra­di­si­o­na­lis­me en ver­geet ons dik­wels dat dit die ge­brek aan ge­leent­he­de is wat kon­flik en on­ver­draag­saam­heid ver­oor­saak, nie die taal nie.

• Jou moe­der­taal dra by tot jou self­ver­troue en self­waar­de en be­ves­tig kul­tu­re­le i­den­ti­teit.

• Om jou­self in jou moe­der­taal uit te druk, maak veel­ta­lig­heid moont­lik en maak uit­ein­de­lik die wê­reld vir jou oop.

9. Ons praat ver­skil­len­de ta­le in ons huis. Wat­ter een is die moe­der­taal?

Kin­ders kan ver­skil­len­de ta­le wat in ’n ge­sin ge­bruik word van­af ’n vroeë sta­di­um on­der­skei en word nie daar­deur ver­war nie. Die skie­li­ke uit­slui­ting van een van daar­die ta­le sal hul­le eer­der ver­war. Dit gee kin­ders juis ’n ge­voel van uit­slui­ting uit die fa­mi­lie, wat hul­le self­ver­troue kan be­na­deel. Laat leer jou kind in sy of haar sterk­ste taal!

Het jy ge­weet?

Jou moe­der­taal is:

• Die taal wat jy eer­ste ge­leer het.

• Die taal wat jy die bes­te ver­staan.

• Die taal wat jy die mees­te ge­bruik.

10.Waar­om is moe­der­taal­vaar­dig­heid so be­lang­rik?

Ie­mand wat hom-/haar­self goed kan uit­druk, is meer self­ver­se­kerd.‘n Kind wat twee ta­le mag­tig is, het nog meer self­ver­troue, aan­ge­sien vaar­dig­heid in twee ta­le voor­de­lig is in ’n mul­ti­kul­tu­re­le land soos Suid-A­fri­ka – in die werks­plek en op so­si­a­le vlak.

Het jy ge­weet?

Veel­ta­li­ge kin­ders:

• Het meer ge­leent­he­de in Suid-A­fri­ka en in die wê­reld.

• Is on­be­voor­oor­deeld en meer ont­vank­lik vir ver­skil­len­de kul­tu­re en per­spek­tie­we.

• Het ’n meer prak­tie­se in­ge­steld­heid, om­dat hul­le die ver­moë het om deur kom­mu­ni­ka­sie an­der men­se te help.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.