Ver­skuif­ba­re bees-en-skaap­kraal ’n wen­ner in die Ka­roo

As de­le van jou plaas on­be­gaan­baar is en jy boon­op ul­tra­ho­ë­druk­be­wei­ding toe­pas, moet jou stroom plan­ne – soos dié van mnr. An­dré Lund – nooit op­droog nie.

Landbou Vee - - Inhoud -

Di e Ka­roo-wei­ding eks­pe­ri­ment ,’ n ul­tra hoë druk­be­wei­ding s pro­jek op die plaas E­lands­fon­tein na­by Beau­fort-Wes, het ’n ver­skuif­ba­re kraal no­dig ge­had vir die weeg en han­te­ring van groot- en kleinvee vir na­vor­sings­doel­ein­des.

Mnr. An­dré L und se ul­tra hoë druk­be­wei­ding stel­sel is wel­be­kend. Hy het­sy dra­krag die af­ge­lo­pe ja­re ver­dub­bel tot 3,72 ha/GVE/jaar. In sy stel­sel loop ’n ge­meng­de trop teen ’n vee­druk van 6 000 tot 8 000 KVE op ’n ha, of 764 tot 1019 GVE/ha.

Om­dat die stel­sel so­veel kri­ti­ci en min on­der­steu­ning uit amp­te­li­ke na­vor­sings­krin­ge het, moes die Lunds op eie stoom voort­gaan om die stel­sel na te vors. Daar is wel on­der­steu­ners, soos NMR En­gi­neer­ing op Ne­w­cas­t­le, wat spe­si­a­li­seer in die ver­vaar­di­ging van toe­rus­ting vir die

voer en han­te­ring van vee.

Dié on­der­ne­ming het in 2003 ’n kraal ge­borg en kos­te­loos op E­lands­fon­tein af­ge­le­wer. Hier­die kraal het die waar­de van ver­skuif­ba­re toe­rus­ting in in­ten­sie­we vee­stel­sels dui­de­lik be­klem­toon, vol­gens An­dré.

Se­ke­re de­le van E­lands­fon­tein kan net met ’n berg­pad be­reik word en is nie toe­gank­lik vir groot bees­lor­ries nie. “Die op­laai van vee was dus al­tyd baie moei­lik, en die han­te­ring van die vee op die uit­ge­strek­te plaas was tyd­ro­wend en hard vir mens en dier,” sê An­dré.

Al raad was dus om die ver­voer­ba­re kraal van NMR En­gi­neer­ing só aan te pas dat dit meer­doe­lig kan wees. Mnr. Gustaaf Lund, An­dré se seun, het toe ’n veel­doe­li­ge, ver­skuif­ba­re bees-en-skaap­kraal ge­maak met al­les wat no­dig is om met groot- en kleinvee te werk en die­re te laai.

SÓ IS KRAAL AAN­GE­PAS

Die ver­skuif­ba­re bees-en-skaap­kraal be­staan uit drie de­le. Eer­stens is daar ’n on­der­stel met wie­le en ’n wen­as waar­mee die af­son­der­li­ke druk­gang (die twee­de deel) op- en af­ge­laai kan word en ter­self­der­tyd as laai­brug kan dien.

Die der­de deel is NMR se hek­stel­sel waar­mee die ont­vangs­kraal ge­maak word deur dit teen ’n be­staan­de kraal op te stel.

Die raam­werk van die druk­gang is van staal­pyp ge­maak. Die kan­te van die raam­werk is toe­ge­maak met sink­pla­te om die be­ne van die vee te be­skerm en die vloer van die laai­brug is d­wars ge­dek met hout­plan­ke van 35mm dik om trap­plek aan die vee te voor­sien.

Die on­der­stel het ver­stel­ba­re stut­te wat die af­haak van die voer­tuig af ver­ge­mak­lik. Aan die wie­le is ’n dis­sel­boom waar­mee die he­le stel­sel as dit op­ge­vou is, aan jou voer­tuig ge­haak word. Die wen-as is só ge­po­si­si­o­neer dat dit ’n ka­bel het wat die laai­blad op­lig.

As jy die druk­gang as ’n laai­brug wil ge­bruik, sit jy dit te­rug op die on­der­stel, wat dan as ’n voet­stuk ge­bruik word.

Die Lunds het die druk­gang uit ou ma­te­ri­aal ge­bou en re­ken as ’n boer dit self kan bou, sal dit R40 000 tot R50 000 kos. Ge­koop sal dit jou R100 000 tot R120 000 kos. – NE­LIA RICH­TER

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.