‘B­rit­se ban­ke moet Gup­tas, JZ die rug toe­keer’

Volksblad - - Nuus - Ü­gen Vos

B­rit­se ban­ke moet op­hou om hul han­de in on­skuld te was en pront­uit wei­er om e­nig­iets met pres. Ja­cob Zu­ma of die om­stre­de Gup­ta-fa­mi­lie te doen te hê.

So het Pe­ter Hain, die B­rit­se po­li­ti­kus en voor­ma­li­ge an­ti-a­part­heids­ak­ti­vis, gis­ter aan die B­rit­se ho­ër­huis ge­sê oor voor­ge­stel­de wy­si­gings aan dié land se wet­te teen geld­was­se­ry.

Hain sê met ver­wy­sing na sy toe­spraak in die ho­ër­huis op 1 No­vem­ber “reu­se-geld­was­se­ry” wat sy oor­sprong op die hoog­ste vlak­ke by die Suid-A­fri­kaan­se pre­si­dents­kan­toor het, vind plaas.

Hain be­skul­dig Zu­ma en die pre­si­dent se fa­mi­lie pront­uit daar­van dat hul­le ’n “sis­te­mie­se fi­nan­si­ë­le mis­daad­net­werk” be­dryf wat deur die Gup­ta-fa­mi­lie ge­fa­si­li­teer word.

Vol­gens Hain dui Zo­la T­sot­si, voor­ma­li­ge voor­sit­ter van E­s­kom, se on­lang­se ge­tui­e­nis voor die par­le­men­tê­re ko­mi­tee wat staat­ka­ping on­der­soek aan hoe Zu­ma se “ska­du­staat” staats­be­heer­de in­stel­lings groot­skaals uit­ge­buit het vir geld­was­se­ry waar­by Zu­ma se vrien­de en ver­trou­e­lin­ge baat ge­vind het.

Vol­gens Hain is ’n kri­tie­ke e­le­ment hier­van Zu­ma se aan­stel­ling van Du­du My­e­ni, by wie hy ’n kind ver­wek het.

My­e­ni, wat as ’n la­er­skool­on­der­wy­se­res ge­kwa­li­fi­seer is, is in 2012 as di­rek­sie­voor­sit­ter van die SuidA­fri­kaan­se Lug­diens (SAL), die groot­ste lug­diens in A­fri­ka, aan­ge­stel.

Zu­ma het Nhlanhla Ne­ne in De­sem­ber 2015 “bin­ne dae” na­dat hy ’n ver­soek van My­e­ni oor die her­on­der­han­de­ling van die SAL se vloot­kon­trak van die hand ge­wys het, af­ge­dank as mi­nis­ter van fi­nan­sies, sê Hain.

Hy sê be­wy­se voor die par­le­men­tê­re ko­mi­tee wat staat­skaping on­der­soek, wys My­e­ni het die plun­de­ring van die SAL deur die Zu­ma- en die Gup­ta-fa­mi­lie help fa­si­li­teer. Daar­be­ne­wens het sy ook haar kloue in E­s­kom pro­beer slaan. Die Gup­tas het in­tus­sen ’n kom­plek­se net­werk van maat­skap­pye ge­bruik om mil­jar­de ran­de by die staats­be­heer­de krag­ver­skaf­fer te steel, sê Hain.

Hain sê T­sot­si is doel­be­wus ge­dwars­boom in sy po­gings om sy oor­sigrol oor E­s­kom uit te voer en dat To­ny Gup­ta in ’n sta­di­um ge­dreig het om hom uit sy pos as voor­sit­ter van die E­s­kom-di­rek­sie te ver­wy­der.

My­e­ni het T­sot­si op 7 Maart met Zu­ma se me­de­we­te be­veel om drie E­s­kom-sleu­telamp­te­na­re on­wet­tig te skors. “Dié Zu­ma-Gup­ta-kom­plot het die deu­re wyd oop­ge­los vir die aan­stel­ling van Gup­ta-tra­wan­te, wat E­s­kom in ‘min­der as 18 maan­de’ op sy knieë ge­bring het,” sê Hain.

Vol­gens hom het die Zu­mas en Gup­tas ook ten kos­te van be­las­ting­be­ta­lers o­pen­ba­re geld ver­doe­sel toe die na­si­o­na­le te­sou­rie in Sep­tem­ber R3 mil­jard aan die SAL ge­gee het om sy skuld te be­taal.

Hain sê die Gup­tas het ver­skeie ban­ke ge­bruik om hul han­de in dié koe­kie­blik te kry en vra dat die in­stel­lings deur die B­rit­se o­wer­he­de on­der­soek word.

“HSBC, S­tan­dard C­har­te­red, Bank of Ba­ro­da en tal­le an­der in­ter­na­si­o­na­le in­stel­lings is ge­bruik om mil­joe­ne pon­de of mil­jar­de ran­de se geld­was­se­ry deur in­stel­lings in Du­bai en Hong­kong te pleeg,” sê Hain.

Hain wys daar­op dat die des­tyd­se B­rit­se Fi­nan­ci­al Ser­vi­ces Aut­ho­ri­ty (FSA, nou die FSC) al in Ju­nie 2011 er­ken het dat B­rit­se re­gu­la­sies teen geld­was­se­ry “skok­kend on­vol­doen­de” is. ’n Der­de van B­rit­se ban­ke was be­reid om ’n “on­aan­vaar­ba­re geld­was­se­ry-ri­si­ko” te loop en 75% van die ban­ke het nie ge­noeg ge­doen om die oor­sprong van die geld wat deur hul han­de gaan, te ve­ri­fi­eer nie.

■ Tra­cy M­cDer­mott, des­tyd­se hoof van die FSA, het o­pen­lik ge­sê die ban­ke neem die saak bloot nie erns­tig ge­noeg op nie. Net tien men­se en geen ban­ke is se­dert 2010 in­ge­vol­ge B­rit­se wet­ge­wing oor geld­was­se­ry ver­volg, merk Hain op.

“Dit is dus glad nie ver­ba­send dat B­rit­se ban­ke by ver­skeie geld­was­se­ryskan­da­le be­trek is nie,” sê Hain.

Vol­gens Hain is daar dood­een­vou­dig nie vol­doen­de af­skrik­mid­dels nie en geen erns­ti­ge ge­vol­ge vir B­rit­se ban­ke wat wins tot el­ke prys na­jaag nie.

Hy sê dit sal net ver­an­der as B­rit­tan­je be­gin om dié te ver­volg wat re­gu­la­sies be­hoor­lik toe­pas.

Lord Pe­ter Hain (regs) en die fo­ren­sie­se on­der­soe­ker Paul O’Sul­li­van.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.