El­ke sei­soen is avo-sei­soen

Dank­sy eks­pe­ri­men­te met va­ri­ë­tei­te en hoog­te bo see­spie­ël (650-1 600 m) is ZZ2 flink op pad om te sorg dat a­vo­ka­do’s 12 maan­de van die jaar in sei­soen is.

Weg! Platteland - - Kweek Avokado’s -

Braam van den Hee­ver is ’n ti­pie­se plant­man. Op die oog af nie be­son­der spraak­saam nie, en by sy “kan­toor” – dis nou as ’n mens ’n teg­no­lo­gies ge­vor­der­de kwe­ke­ry ’n kan­toor kan noem – is hy dui­de­lik ge­woond daar­aan dat a­vo­ka­do­bo­me nie snaak­se vrae vra nie, maar eer­der stil-stil vir jou sal wys as hul­le ’n bie­tjie om­ge­ël­lie voel.

“Braam is die kwekerybestuurder,” sê C­li­ve Gar­ret ( fo­to bo), ZZ2 se be­mar­kings­hoof wat al ne­ge jaar by die maat­skap­py werk.

“Ek sê al­tyd vir men­se my werk is ver­lies­be­stuur,” ver­tel Braam, wat eers een van ZZ2 se a­vo­ka­do­boe­re was voor­dat hy in 2012 die maat­skap­py se kwe­ke­ry be­gin het om­dat an­der kwe­ke­rye nie meer in die vraag kon voor­sien nie.

Eers as Braam oor die saai­ling- en die ge­vor­der­de klo­na­le kweek­pro­ses be­gin ge­sels, be­sef jy hoe fas­si­ne­rend en streng we­ten­skap­lik dit is – van die oom­blik dat die edranol-pitte – die so­ge­naam­de pleeg­saad – uit­ge­sny, in swam­do­der ge­doop en vir 3-5 we­ke in klam saag­sels ge­sit word om te ont­kiem, tot die boom­pie drie maan­de la­ter groot ge­noeg is om ge­ënt te word. Die jong plant word dan vir 3-4 we­ke in ’n don­ker­ka­mer toe­ge­sluit om chlo­ro­fil­vry te groei. Wan­neer dit uit­ge­haal word, word dit “lig­gies be­ska­dig” en ’n klein pot­jie word om die let­sel vas­ge­maak om wor­tels te vorm. Hier­die nu­we plant word uit­ein­de­lik van die pleeg­saad af­ge­sny, en wan­neer dit sterk ge­noeg is, word die kul­ti­var daar­op ge­ënt.

“Die kon­ven­si­o­ne­le saai­ling­pro­ses duur 18 maan­de en die suk­ses­sy­fer is so­wat 85%, ter­wyl die klo­na­le pro­ses 18-24 maan­de duur met ’n suk­ses­sy­fer van ie­wers tus­sen 30% en 50%,” sê Braam. “Maar ’n klo­na­le boom moet 100% per­fek wees, an­ders gooi jy hom weg. Dis swaar, maar in dié s­ta­di­um is dit nog goed­koop om al jou moei­te weg te gooi; as daai 98% per­fek­te boom eers ge­plant is en la­ter vir jou moei­lik­heid gee, dán vreet hy le­lik aan jou sak.” >

Al ZZ2 se ge­was­se, ook die a­vo­ka­do’s, word vol­gens die maat­skap­py se be­leid van Na­tuur­boer­de­ry (’n ge­re­gis­treer­de han­dels­merk) ver­bou. Hul­le het in 2002 be­gin met die om­ska­ke­ling van kon­ven­si­o­ne­le che­mie­se boer­de­ry na ’n meer e­ko­lo­gies ge­ba­lan­seer­de be­leid.

“Na­tuur­boer­de­ry is ’n na­tuur­vrien­de­­li­ke be­na­de­ring tot kom­mer­si­ë­le boer­­de­ry wat die wet­te en krag­te van na­tuur­li­ke e­ko­stel­sels maar ook die voor­de­le van teg­no­lo­gie en die jong­ste we­ten­skap­li­ke ont­dek­kings ge­bruik om ge­was­se vol­hou­baar te ver­bou,” sê C­li­ve.

Dit word op ’n mag­dom ma­nie­re prak­ties toe­ge­pas. Hul­le kweek by­voor­beeld ge­was­se op plek­ke waar dit op ’n spe­si­fie­ke tyd van die jaar die heel bes­te sal vaar: Só plant hul­le hul­le ta­ma­ties in die win­ter noord van die Sout­pans­berg; in die so­mer is Po­lo­kwa­ne die bes­te plek; en in die len­te en herfs vaar dit die bes­te in die Mook­et­si­val­lei.

“Na­tuur­boer­de­ry gaan ook oor wa­ter­be­stuur, om die grond ge­sond te hou, om bi­o­di­ver­si­teit te be­waar en be­vor­der, om lig­te af te ska­kel wan­neer dit nie ge­bruik word nie, om meer brand­stof­doel­tref­fen­de vrag­mo­tors te ge­bruik, om son­pa­ne­le en om­set­ters in te span en Eskom as die laas­te uit­weg te be­skou, om in­drin­ger­plan­te uit te roei en dit saam met hout­splin­ters en bees­mis in fan­tas­tie­se kom­pos te ver­an­der, om ge­fer­men­teer­de plant­ek­strak­te en bi­o­lo­gie­se be­heer­a­gen­te soos die swam­me T­ri­cho­der­ma har­zi­a­num, Beau bas­si­a­na en Ba­c­il­lus sub­ti­lis in te span om pes­te en plae te be­heer.”

In die pak­huis wat deur hul­le eie in­ge­ni­eurs ont­werp en ge­bou is, staan jy ver­stom oor el­ke a­vo­ka­do se blit­si­ge reis uit die boord, deur ’n was-en-ont­smet­bad, dan op ’n ver­voer­band met skaal­bak­kies wat ie­der­een weeg en vol­gens sy groot­te uit­spoeg by ie­mand wat ’n plak­ker­tjie op­plak en dit in ’n boks pak wat da­de­lik na ’n koel­ka­mer ge­neem word om die tem­pe­ra­tuur tot 5,5 ºc af te bring. Voor jy jou oë kan uit­vee, is die oes op ’n skip wat dit 17 dae la­ter in Rot­ter­dam of 15 dae la­ter in Sin­ga­poer af­laai, en dan is daar net mooi twee we­ke oor waar­in die a­vo­ka­do kan ryp word en ’n Hol­lan­der of Duit­ser of Frans­man son­ryp bot­ter uit ’n boom in A­fri­ka kan proe.

Ju­lia Ra­mo­ha­ny­a­ka is een van die pak­kers wat die a­vo­ka­do’s vir die uit­voer­mark ge­reed kry.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.