A Vir­xe do Car­me

La Voz de Galicia (Barbanza) - - Relatos De Verán -

Dous días des­pois da pro­ce­sión do Car­me do ano 36, os mi­li­ta­res saí­ron á rúa pa­ra fa­cer­lle preguntas á xen­te. En­tra­ron nos co­le­xios, nos cen­tros de saú­de, nas ca­sas do con­ce­llo e nas se­des sin­di­cais. Moi­tos de­les eran os mes­mos que por­ta­ran a Vir­xe cos­ta abai­xo, ca­ra ao pei­rao se­den­to de flo­res, e a mon­ta­ran no For­mi­gi­llo pa­ra que fo­se pa­sea­da po­lo mar do Mi­ñor. O ve­llo re­cor­da­ba con detalle os ba­lei­ros ollos de cris­tal que por­ta­ba a rí­xi­da bo­ne­ca e a lon­ga me­le­na cas­ta­ña que lle es­co­rre­ga­ba lom­bo abai­xo. Se­me­lla­ba sua­ve e inocen­te, co­mo caí­da dun deses an­xos bran­cos que vi­ra co­mun­gar na mes­ma igre­xa o día do Cor­pus.

Aca­nea­da po­las on­das, a ima­xe es­ta­ba su­xei­ta por dous sol­da­dos de mariña con ca­ra moi se­ria. Tí­ña­na es­col­ta­da co­ma se a le­va­sen pre­sa ca­ra ao cas­te­lo de Baio­na. O mar es­ta­ba un pou­co re­vol­to, e os mi­li­ta­res fa­cían es­cor­zos e fi­gu­ras es­tram­bó­ti­cas pa­ra man­ter a dig­na po­se mar­cial que o mo­men­to re­qui­ría. Aos pou­cos mi­nu­tos, e moi­to an­tes de che­gar ao mon­te Lou­ri­do, al­gúns com­bi­na­ban os es­pas­mos de equi­li­bris­ta con xes­tos im­po­si­bles que lles fa­cían re­tor­cer a bo­ca pa­ra evi­tar que o lei­te con pan du­ro que al­mor­za­ran na ma­ñá se ver­te­se po­la bor­da.

Ao pai do mo­zo re­sul­tá­ba­lle iró­ni­co ter na cu­ber­ta do seu bar­co a tan in­sig­nes uni­for­ma­dos. Moi­tas ve­ces fi­xe­ra mo­fa de­les no mar po­la len­ti­tu­de das em­bar­ca­cións e a súa tor­pe­za pre­to das ro­chas. «Son ma­rean­tes dou­tras on­das», adoi­ta­ba di­cir. De fei­to, nin­gún era da vi­la, e pou­cos fa­la­ban ga­le­go. A maio­ría de­les na­ce­ran a moi­tos qui­ló­me­tros da cos­ta e aca­ba­ran na mariña atraí­dos po­los uni­for­mes bran­cos e a re­la­ti­va co­mo­di­da­de da es­co­la de ar­mas de Fe­rrol. Aqui­lo era un pa­la­cio se se com­pa­ra­ba co ári­do de­ser­to afri­cano.

Ao re­ma­tar a pro­ce­sión, ma­ri­ñei­ros e mi­li­ta­res bai­la­ron to­dos no cam­po da fes­ta e al­ter­na­ron vi­ño e mo­zas bai­xo o cá­li­do ar de pa­so­do­bre que pro­pa­ga­ba a exi­gua ban­da. «Foi un­ha tar­de apra­ci­ble, e aín­da ho­xe pen­so que nin­gún da­que­les ra­pa­ces sa­bía do mons­tro en que se con­ver­te­rían dous días des­pois». A mi­ra­da do ve­llo aban­do­nou a ár­bo­re por un ins­tan­te, e pou­sou­se no chan co­ma un go­rrión sen alen­to.

A maio­ría dos in­te­rro­ga­dos aca­ba­ron na ca­dea, e moi­tos de­les non se vol­ve­ron a ver. De Vi­go che­ga­ron ru­mo­res de fu­si­la­men­tos, de pa­seos en carro de vi­vo, e de mor­tos ago­cha­dos nas cu­ne­tas agar­dan­do por tem­pos me­llo­res. En Pan­xón, ao mes­mo tem­po que se pe­cha­ban as fies­tras, as co­lo­ri­das por­tas das ca­sas pa­li­de­cían, e a epi­de­mia de es­tre­las ocas que afec­ta­ba as ta­pias dos ce­mi­te­rios ía es­ten­dén­do­se ca­ra ao sur: Pe­rei­ró, San Mi­guel de Bou­zas, Co­me­sa­ña, Co­ru­xo, San Mi­guel de Oia, Prie­gue e lo­go San Xoán, o no­so San Xoán.

To­do aca­bou por ser si­len­cio e, a me­di­da que o ve­rán ma­du­ra­ba, a luz es­mo­re­cía dun­ha for­ma im­per­soal. Tan­to foi así, que o Sol pa­re­cía o re­fle­xo dun­ha fo­lla de pa­pel co edi­to dun xe­ne­ral amar­ga­do. To­do era si­len­cio. Tan só as noi­tes se fa­cían oír en for­mas de la­men­tos, de be­rros de ve­ci­ños afas­ta­dos, inal­can­za­bles bai­xo os gol­pes ao ou­tro la­do dun ta­bi­que con fe­dor a ci­rio. To­do se­ría si­len­cio. Tan só o mar non ca­la­ba, es­fa­re­lan­do os pu­ños con­tra o mo­lle en van in­ten­to de tomar por asal­to os vehícu­los ne­gros dos an­xos da mor­te ab­sur­da.

E foi alí on­de to­do co­me­zou, ne­se pun­to sis­te­má­ti­co dos seus re­cor­dos, ne­se ins­tan­te miú­do dun­ha vol­ta sen no­me, ne­se ton exac­to de re­ver­be­ra­ción car­día­ca, ne­se in­tan­xi­ble ba­lei­ro que se pro­du­ce no pei­to do que sus­pi­ra. Foi alí on­de o mo­zo ve­tus­to que ago­ra po­dre­ce nun cuar­to de va­soi­ras, aca­bou por fa­lar do prin­ci­pio en pri­mei­ra per­soa.

ILUSTRACIÓN ABRALDES

Newspapers in Spanish

Newspapers from Spain

© PressReader. All rights reserved.