A bi­blio­te­ca de Car­los Ca­sa­res

HÅ­KAN CA­SA­RES, O FI­LLO MAIOR DO ES­CRI­TOR, LEM­BRA CO­MO SE CONFIGUROU A BI­BLIO­TE­CA DO SEU PAI E A CON­TI­NUA AM­PLIA­CIÓN QUE O AU­TOR FI­XO DE­LA AO LON­GO DA SÚA VI­DA

La Voz de Galicia (Ferrol) - Especial1 - - Letras Galegas -

En 1983, o meu pai, Car­los Ca­sa­res, e a mi­ña nai, Kris­ti­na Berg, to­ma­ron a de­ci­sión de mu­dar de re­si­den­cia. Tras­la­dá­mo­nos den­de Can­gas de Mo­rra­zo, on­de os meus pais fo­ran a vi­vir en 1974. Aquel non era o pri­mei­ro tras­la­do pa­ra eles. A mi­ña nai, de fei­to, che­ga­ra a Ga­li­cia en 1971, nunha es­ca­la dun­ha viaxe que ía ser po­lo mun­do pe­ro que re­ma­tou aquí. Viu nun bar­co de ve­la, on­de o es­pa­zo era máis ben es­ca­so, po­lo que a súa equi­pa­xe era moi li­xei­ra. O meu pai nal­gun­ha oca­sión bro­mea­ba con ela por­que di­cía que o en­xo­val que trou­xe­ra den­de Sue­cia ca­bía nunha ma­le­ta. Non era de to­do cer­to, por­que a mi­ña nai trou­xo gran par­te dos seus li­bros des­pois pou­co a pou­co. Ela ta­mén ti­ña a súa pe­que­na bi­blio­te­ca den­tro da ca­sa igual que o meu ir­mán, Christian, e mais eu fo­mos fa­cen­do as no­sas pro­pias, cos aga­sa­llos que nos fa­cía o no­so pai pri­mei­ro e des­pois coas no­sas pro­pias ad­qui­si­cións. Esa foi ou­tra das moi­tas cou­sas que lle te­mos que agra­de­cer, o de en­si­nar­nos o im­por­tan­te que é ter unha bi­blio­te­ca pro­pia, aín­da que se­xa pe­que­na e mo­des­ta.

Ne­se ano de 1983 hou­bo que tras­la­dar a bi­blio­te­ca do no­so pai con to­dos nós ata Ni­grán, de on­de xa non se mo­ve­ría. Lem­bro ao persoal da em­pre­sa de mu­dan­zas ho­rro­ri­za­do cando pui­de­ron con­tem­plar en ple­ni­tu­de aque­la co­lec­ción de li­bros. O que pa­ra nós eran os li­bros que o no­so pai usa­ba e que nos acom­pa­ña­ban no día a día, pa­ra aque­les su­fri­dos mo­zos sig­ni­fi­ca­ban un­has cai­xas pe­sa­das que ti­ñan que bai­xar dun pi­so pa­ra me­ter nun ca­mión e des­pois vol­ver co­lo­ca­las. Ade­mais, o día eli­xi­do foi a vés­pe­ra de san Xoán, e aque­les ra­pa­ces o que real­men­te que­rían era re­ma­tar can­to an­tes, co­mo é ló­xi­co, pa­ra po­der ir asar sar­di­ñas po­las praias do Mo­rra­zo. O re­sul­ta­do foi un pou­co de­cep­cio­nan­te. Cando che­ga­mos á no­va ca­sa de Vi­la­ri­ño, non que­da­ba ras­tro do tra­fe­go. Os mo­bles es­ta­ban máis ou me­nos or­de­na­dos co­mo se pe­di­ra, pe­ro os li­bros que­da­ron li­te­ral­men­te for­man­do un mon­tón. Eli­xi­ron una par das ha­bi­ta­cións da ca­sa, non se sa­be ben con que cri­te­rio, pa­ra en­vor­car to­das as cai­xas que con­ti­ñan os li­bros e fi­car to­dos amo­rea­dos, sen res­pec­tar a or­de coa que es­ta­ban dis­pos­tos na an­te­rior ca­sa. Foi un día de des­gus­to pa­ra o meu pai. Ma­lia que non era un home ma­te­ria­lis­ta, aque­la vi­sión dos li­bros ti­ra­dos de cal­que­ra ma­nei­ra po­lo chan dun­has ha­bi­ta­cións nas que era im­po­si­ble en­trar, re­sul­tou­lle ho­rro­ro­sa.

Re­fle­xo da vi­da

As bi­blio­te­cas re­flic­ten a vi­da da per­soa que se mo­les­tou en cons­truí­la pou­co a pou­co. Pa­ra o meu pai a ad­qui­si­ción de li­bros era un pra­cer, pe­ro ta­mén unha es­pe­cie de obri­ga. Non dei­xa­ba nunca pa­sar a opor­tu­ni­da­de de vi­si­tar li­bre­rías en to­dos os lu­ga­res aos que ía. Lem­bro unha viaxe que fi­xe­mos a No­va York. Ao no­so pai in­vi­tá­rono a dar un cur­so uni­ver­si­ta­rio. Co­mo a es­tan­cia se ti­ña que pro­lon­gar du­ran­te va­rias se­ma­nas, pen­sou que po­día ser unha viaxe bo­ni­ta pa­ra nós e le­vou­nos con el. Alí pa­sa­mos uns días fer­mo­sos. As obri­gas do meu pai dei­xá­ban­lle tem­po li­bre, pe­se a que ti­ña que es­cri­bir a súa co­lum­na dia­ria nes­te xor­nal. Vi­vi­mos al­gun­has si­tua­cións ben cu­rio­sas. Por exem­plo, ti­ña­mos alu­ga­do un apar­ta­men­to no que ato­pa­mos un­has la­tas de con­ser­va que dei­xou co­mo xen­ti­le­za o seu dono nas que se po­día ler que es­ta­ban en­va­sa­das es­pe­cial­men­te pa­ra un al­cal­de dun­ha vi­la ga­le­ga que era moi co­ñe­ci­do por aque­la épo­ca. Ou­tro día pa­sean­do por Ti­mes Squa­re un señor moi sim­pá­ti­co ache­góu­se­nos ca­se be­rran­do e pre­gun­tou: «Ca­sa­res! Co­mo é que non es­tás es­cri­bin­do o ar­ti­go de La Voz de Ga­li­cia de ma­ñá?».

«18 mi­llas de li­bros»

Ne­sa viaxe vi­si­ta­mos moi­tí­si­mas li­bre­rías. Nunha de­las, creo lem­brar que foi na fa­mo­sa Strand e as súas le­xen­da­rias 18 mi­llas de

li­bros ato­pou un exem­plar dun­ha obra que lle ins­pi­rou es­cri­bir He

ming­way en Ga­li­cia. De­sa obra gar­da­mos un re­cor­do moi es­pe­cial o meu ir­mán e mais eu, por­que des­pois nos en­car­gou a nós tra­du­cir al­gun­has car­tas e do­cu­men­tos do es­cri­tor nor­te­ame­ri­cano que re­co­lleu na­quel vo­lu­me. La­men­ta­ble­men­te non pui­de­mos vi­si­tar a fa­mo­sa li­bre­ría de Eli­seo To­rres, unha das máis im­por­tan­tes do mun­do his­pano, que es­ta­ba no Bronx. O li­brei­ro mo­rre­ra ha­bía xa al­gún tem­po e a li­bre­ría xa se li­qui­da­ra. Pe­ro o no­so pai con­tou­nos co­mo pui­de­ra vi­si­tar al­gúns anos an­tes aque­la co­lec­ción de máis dun mi­llón de li­bros con cer­to ris­co pa­ra a súa vi­da. O cer­to é que pa­ra che­gar na­que­la épo­ca ao edi­fi­cio de ca­tro pi­sos que ti­ña ad­qui­ri­do aquel emi­gran­te ga­le­go ha­bía que ser de­ci­di­do. O Bronx era un barrio pe­ri­go­so nos anos 80 do sécu­lo pa­sa­do. Pa­ra che­gar á li­bre­ría, que es­ta­ba pre­to da es­ta­ción de me­tro de Hunts Point Ave­nue, ha­bía que pa­sar pre­to de edi­fi­cios me­dio de­rruí­dos, mon­ta­ñas de li­xo e gran­des gru­pos de xen­te que vi­vía na rúa, dis­pos­ta a ma­tar po­lo que cus­ta­ba unha do­se de crack. Pa­ra fa­cer­se unha idea, o 40 % das vi­ven­das do sur dese barrio quei­má­ron­se com­ple­ta­men­te en­tre 1970 e 1980 e en 1990 mo­rre­ron asa­si­na­das máis de 650 per­soas nun barrio que vén a ter a mes­ma ex­ten­sión que Vi­go.

Un ta­xis­ta cun as­pec­to pa­vo­ro­so acep­tou le­va­lo, a cam­bio dun­ha pro­pi­na im­por­tan­te, des­pois de que va­rios se ne­ga­ran ir a aque­la di­rec­ción. Mes­mo lle pre­gun­tou tran­qui­la­men­te se meu pai le­va­ba a pis­to­la pre­pa­ra­da pa­ra o momento no que o dei­xa­ra alí. Cando bai­xou, tivo que gol­pear unha por­ta de fe­rro, co­mo se fo­se dun al­ma­cén blin­da­do. Unha vez den­tro, puido pa­sear­se en­tre as xoias que alí se gar­da­ban e traer al­gun­ha du­cia de li­bros im­po­si­bles de ato­par xa en cal­que­ra ou­tro si­tio.

A bi­blio­te­ca do meu pai es­tá chea de his­to­rias co­ma es­tas. É un re­fle­xo da his­to­ria da súa vi­da e da súa épo­ca. É unha bi­blio­te­ca ecléc­ti­ca, por­que a el lle in­tere­sa­ba to­do e é unha bi­blio­te­ca uni­ver­sal, por­que esa era a súa vo­ca­ción. Hai pou­co uns ex­per­tos vi­ñe­ron ve­la e di­xe­ron que era un con­xun­to dun enor­me va­lor, in­dis­pen­sa­ble non só pa­ra en­ten­der a bio­gra­fía e a obra de Car­los Ca­sa­res, se­nón que ta­mén por­que ilu­mi­na e com­ple­men­ta a in­ves­ti­ga­ción so­bre ou­tras per­so­na­li­da­des, ins­ti­tu­cións e as­pec­tos da cul­tu­ra e da his­to­ria de Ga­li­cia. Pa­ra nós só son os li­bros do no­so pai. Unha her­dan­za que va­le unha vi­da en­tei­ra.

Aque­la vi­sión dos li­bros ti­ra­dos de cal­que­ra ma­nei­ra po­lo chan re­sul­tou­lle ho­rro­ro­sa Pa­ra o meu pai a ad­qui­si­ción de li­bros era un pra­cer, pe­ro ta­mén unha es­pe­cia de obri­ga

Newspapers in Spanish

Newspapers from Spain

© PressReader. All rights reserved.