«Os rán­kings es­tán in­fluín­do ne­ga­ti­va­men­te nas uni­ver­si­da­des»

Ba­rro Ameneiro di que de­beu ha­ber máis con­tun­den­cia na po­lé­mi­ca dos mes­tra­dos na Rei Juan Car­los

La Voz de Galicia (Santiago) - Santiago local - - SANTIAGO - ELI­SA ÁL­VA­REZ

«Moi ocu­pa­do, pe­ro pou­co preo­cu­pa­do». Senén Ba­rro Ameneiro (As Pon­tes, 1962), fai súas as ver­bas dun exreitor de Xaén anos des­pois de dei­xar o car­go. Rei­tor da USC en­tre 2002 e 2010, non é alleo aos pro­ble­mas da uni­ver­si­da­de. Os tres prin­ci­pais, di, a fal­ta de maior in­ver­sión, de au­to­no­mía e, a con­se­cuen­cia di­so, de ca­pa­ci­da­de pa­ra cap­tar ta­len­to.

—Que tal se ven os to­ros des­de a ba­rrei­ra e con oi­to anos de dis­tan­cia?

—Un­ha boa de­fi­ni­ción deu­ma un exreitor da Uni­ver­si­da­de de Xaén co que coin­ci­dín hai uns días, dí­xo­me que es­ta­ba moi ocu­pa­do, pe­ro pou­co preo­cu­pa­do. A fra­se é moi boa. Aín­da que non te­ño nin­gun­ha res­pon­sa­bi­li­da­de no go­berno da uni­ver­si­da­de pro­cu­ro es­tar ao día no que oco­rre, e im­pli­car­me nos postos de res­pon­sa­bi­li­da­de que vou ocu­pan­do. Pe­ro cla­ro, non te­ño esa res­pon­sa­bi­li­da­de e po­lo tan­to non te­ño as preo­cu­pa­cións que ti­ven, moi­tas moi in­ten­sas, e que ten cal­que­ra rei­tor.

—Ten Ga­li­cia a uni­ver­si­da­de que me­re­ce?

—Ten un­ha boa uni­ver­si­da­de, pe­ro po­de­ría te­la me­llor, igual que Es­pa­ña. Non é un­ha cues­tión de me­re­ce­la, se­nón de ter a me­llor uni­ver­si­da­de, pa­ra dese xei­to me­llo­rar a so­cie­da­de. Sem­pre di­go que a uni­ver­si­da­de ten un­ha mi­sión, a me­llo­ra per­ma­nen­te da so­cie­da­de a tra­vés do co­ñe­ce­men­to. Se a uni­ver­si­da­de fai ben o seu tra­ba­llo con­tri­bui­rá á me­llo­ra per­ma­nen­te da so­cie­da­de.

—E a uni­ver­si­da­de, ten a Ga­li­cia que me­re­ce?

—Es­tou moi con­ten­to da Ga­li­cia que te­mos, e non fa­lo da Ga­li­cia po­lí­ti­ca, da que non opino. Te­mos un país do que po­de­mos sen­tir­mos or­gu­llo­sos, con per­soas tra­ba­lla­do­ras que can­do non po­den con­se­guir aquí o fu­tu­ro ao que as­pi­ran non te­ñen pro­ble­ma en irse fó­ra. E que es­tan­do den­tro e fó­ra, pe­ro so­bre to­do fó­ra, se com­pro­me­ten coa súa te­rra e fan ga­la de ser ga­le­gos no mun­do. Te­mos un­ha boa Ga­li­cia. E en­tre to­dos po­de­mos me­llo­ra­la.

—Ul­ti­ma­men­te só se fa­la de rán­kings e cla­si­fi­ca­cións, hai un­ha de­pen­den­cia ex­ce­si­va de­les?

—Si, non di­ría que che­gue aín­da a ob­se­sión, pe­ro si que es­tán in­fluín­do, e creo que moi ne­ga­ti­va­men­te, na vi­sión que se ten das uni­ver­si­da­des e po­lo tan­to ta­mén na ac­ción que se po­de che­gar a rea­li­zar so­bre as uni­ver­si­da­des, e son crí­ti­co con iso.

—Co­mo in­flúen ne­ga­ti­va­men­te?

—Po­den con­di­cio­nar in­ver­sión pú­bli­ca, po­den con­di­cio­nar as po­lí­ti­cas uni­ver­si­ta­rias, e po­den fa­cer que se to­men me­di­das pa­ra re­po­si­cio­nar­se me­llor no rán­king e non co fin da mi­sión de me­llo­rar a so­cie­da­de, so­bre to­do a do teu con­torno. Sem­pre po­ño un exem­plo: o res­pon­sa­ble de re­cur­sos hu­ma­nos dun­ha em­pre­sa fi­cha­ría aos no­vos em­pre­ga­dos po­lo seu coe­fi­cien­te in­te­lec­tual? Se­ria un ab­sur­do. Iso é o que es­ta em­pe­zan­do a oco­rrer cos rán­kings. É máis, quen cre que un es­tu­dan­te eli­xe uni­ver­si­da­de por un rán­king? Ou­tra cou­sa é que fi­xe­ra­mos un­ha am­pla aná­li­se cun zoom. Se o go­berno da co­mu­ni­da­de au­tó­no­ma fi­nan­cia­se par­cial­men­te de acor­do a ese ti­po de rán­kings, que non o fai, es­ta­ría re­nun­cian­do a ter un cri­te­rio pro­pio de por on­de que­re orien­tar a ac­ti­vi­da­de uni­ver­si­ta­ria en be­ne­fi­cio da so­cie­da­de. Ade­mais, hai un­ha ab­so­lu­ta co­rre­la­ción en­tre fi­nan­cia­men­to e po­si­ción no rán­king. Es­tás con­de­na­do a po­si­cio­nar­se en fun­ción dos re­cur­sos que ma­ne­xas.

—Du­ran­te anos a fal­ta de fi­nan­cia­men­to foi te­ma re­co­rren­te na uni­ver­si­da­de.

—Non co­ñe­zo a si­tua­ción en de­ta­lle, pe­ro sem­pre hai ten­sión eco­nó­mi­ca nas uni­ver­si­da­des. A uni­ver­si­da­de es­pa­ño­la es­tá mal fi­nan­cia­da en xe­ral e a galega non é un­ha ex­cep­ción. Non me ca­be dú­bi­da de que hai que aten­der a moi­tas cou­sas, pe­ro un­ha in­ver­sión maior, por exem­plo pa­ra dar es­pa­zo a ti­tu­la­cións cun ca­rác­ter máis di­ná­mi­co que poi­dan an­ti­ci­par­se ás de­man­das dos em­pre­ga­do­res, se­ría boa pa­ra o país.

—Mar­chan os in­ves­ti­ga­do­res mo­zos?

—Mar­chan to­dos. Po­de ha­ber al­gun­ha sin­gu­la­ri­da­de nun­ha área de co­ñe­ce­men­to on­de cir­cuns­tan­cial­men­te aín­da poi­da ha­ber al­gun­ha po­si­bi­li­da­de de in­cor­po­ra­los, pe­ro no Ci­tius, por exem­plo, on­de for­ma­mos a xen­te de moi al­ta ca­li­da­de, por­que é im­pen­sa­ble na ac­tua­li­da­de que un no­vo dou­tor non te­ña un pe­río­do de for­ma­ción no es­tran­xei­ro, des­pois non po­de­mos re­cu­pe­rar prac­ti­ca­men­te a nin­gún. En­ten­do que non to­dos se te­ñan que que­dar, pe­ro que real­men­te pa­se xen­te e xen­te e sin­tas co­mo for­mas a in­ves­ti­ga­do­res de al­ta ca- pa­ci­da­de e non te­ñas me­dios pa­ra re­ali­men­tar e man­ter o múscu­lo e a ca­pa­ci­da­de do gru­po, é du­ro.

—Pe­ro que­ren que­dar en Ga­li­cia os in­ves­ti­ga­do­res?

—Se hai opor­tu­ni­da­des de ca­li­da­de e non só un sol­do, por­que un in­ves­ti­ga­dor con ca­pa­ci­da­de non se con­for­ma cun sa­la­rio se­nón que que­re desen­vol­ver a súa in­ves­ti­ga­ción, a gran maio­ría que­da­ría. Xa te­ñen cla­ro que se­ría en for­ma de re­torno, des­pois de irse, ver mun­do e traer­nos to­do iso, que se­ría fan­tás­ti­co, pe­ro des­gra­cia­da­men­te o re­torno non se dá.

—Fal­tou­lle au­to­crí­ti­ca á uni­ver­si­da­de coa cri­se dos mes­tra­dos da Uni­ver­si­da­de Rei Juan Car­los?

—Non sei se a pa­la­bra é au­to­crí­ti­ca, por­que ás ve­ces se di que so­mos ex­ce­si­va­men­te au­to­crí­ti­cos, é par­te con­subs­tan­cial do no­so tra­ba­llo. Eu creo que fal­tou con­tun­den­cia, iso si, a uni­ver­si­da­de ti­ña que ma­ni­fes­tar­se pu­bli­ca­men­te dun mo­do moi­to máis con­tun­den­te. En que sen­ti­do? De­be­ría ter saí­do a di­cir que is­to é inasu­mi­ble, por­que son cou­sas que po­den oco­rrer en cal­que­ra ám­bi­to, pe­ro can­do pa­san non se po­den po­ñer pa­nos quen­tes e di­cir que se tra­tou dun­ha si­tua­ción sin­gu­lar. A con­de­na ten que ser ab­so­lu­ta e fir­me, igual que nos ca­sos de co­rrup­ción na po­lí­ti­ca. Hai dous ám­bi­tos on­de é inasu­mi­ble a men­ti­ra e a co­rrup­ción, o mun­do da edu­ca­ción e da uni­ver­si­da­de, e o da po­lí­ti­ca. Ao me­llor, au­to­crí­ti­ca si hou­bo, pe­ro o co­mu­ni­ca­do da CRUE, que ao fi­nal é a voz da uni­ver­si­da­de, ti­ña que ser ex­plí­ci­to e di­cir con ro­tun­di­da­de is­to é inasu­mi­ble.

«Hai un­ha ab­so­lu­ta co­rre­la­ción en­tre fi­nan­cia­men­to e po­si­ción no rán­king» «Mar­chan to­dos os in­ves­ti­ga­do­res, non po­de­mos re­cu­pe­rar prac­ti­ca­men­te a nin­gún» «O co­che au­tó­no­mo é o pa­ra­dig­ma do máis avan­za­do en in­te­li­xen­cia ar­ti­fi­cial»

Ca­te­drá­ti­co de Cien­cia da Compu­tación e In­te­li­xen­cia Ar­ti­fi­cial, Ba­rro ase­gu­ra que o co­che au­tó­no­mo «vai­nos cam­biar a vi­da».

—Sem­pre de­fen­deu a re­la­ción en­tre em­pre­sa e uni­ver­si­da­de. Es­ta úl­ti­ma xa non es­tá de cos­tas ao te­ci­do em­pre­sa­rial? —Di­ría que non. Di­se que o ro­ce fai o ca­ri­ño, e pa­ra que es­ta co­la­bo­ra­ción se dea, ten que ha­ber co­ñe­ce­men­to mu­tuo. Pe­ro ta­mén hai que ven­cer ou­tro ti­po de pro­ble­mas pa­ra que a re­la­ción uni­ver­si­da­de em­pre­sa se­xa máis in­ten­sa. Por par­te da uni­ver­si­da­de ás ve­ces fal­tan cul­tu­ra e me­dios, por un la­do pre­ci­sas re­cur­sos hu­ma­nos ou apoio téc­ni­co, e por ou­tro te­mos que dar for­ma­ción aos in­ves­ti­ga­do­res mo­zos e ex­pli­car­lles es­te com­po­ñen­te co mun­do da em­pre­sa, que sai­ban que vai a ser al­go con­subs­tan­cial ao seu tra­ba­llo fu­tu­ro. E por par­te da em­pre­sa hai un­ha ca­ren­cia, por­que o te­ci­do em­pre­sa­rial ga­le­go aín­da de­man­da moi pou­cos re­sul­ta­dos de in­ves­ti­ga­ción.

—A on­de nos le­va­rá a in­te­li­xen­cia ar­ti­fi­cial?

—En dez ou quin­ce anos, a ter co­ches to­tal­men­te au­tó­no­mos. Mais dun mi­llón de per­soas mo­rren ao ano por ac­ci­den­tes e o co­che au­tó­no­mo vai a ser un­ha reali­da­de. Un re­co­ñe­ci­do in­ves­ti­ga­dor, An­drew Ng, di­xo que a in­te­li­xen­cia ar­ti­fi­cial vai ser a elec­tri­ci­da­de do sécu­lo XXI. Qui­zais se­xa un pou­co esa­xe­ra­do pe­ro non tan­to. Es­tá pe­ne­tran­do tan­to e as em­pre­sas cap­tan a tan­tos in­ves­ti­ga­do­res que en Reino Uni­do te­ñen se­rios pro­ble­mas por­que se que­dan de­par­ta­men­tos en­tei­ros das uni­ver­si­da­des cun nú­me­ro re­du­ci­do de efec­ti­vos. O co­che au­tó­no­mo é o pa­ra­dig­ma do que po­de­mos de­no­mi­nar o máis avan­za­do en in­te­li­xen­cia ar­ti­fi­cial, non des­de un pun­to de vis­ta teó­ri­co se­nón na rúa. —Cal é o prin­ci­pal pro­ble­ma da uni­ver­si­da­de?

—Pa­ra min hai tres. O ou­tro día lin un­ha en­tre­vis­ta ao rei­tor da Uni­ver­si­da­de Na­cio­nal de Sin­ga­pur, que es­tá en­tre as me­llo­res, e can­do se lle pre­gun­ta­ba o se­gre­do de que esa uni­ver­si­da­de se­xa lí­der di­cía tres cou­sas, e eu creo que nas tres te­mos ca­ren­cias. Pri­mei­ro un gran apoio do go­berno cun­ha gran in­ver­sión. Eu non di­ría que aquí non se apoia, pe­ro me gus­ta­ría que ese dis­cur­so se vi­ra acom­pa­ña­do dun­ha maior in­ver­sión. Se­gun­do, au­to­no­mía, tan­to a que re­co­ñe­ce a Cons­ti­tu­ción co­mo a au­to­no­mía in­ter­na, por iso creo que hai que cam­biar ra­di­cal­men­te a go­ber­nan­za da uni­ver­si­da­de es­pa­ño­la. E ter­cei­ro, ca­pa­ci­da­de pa­ra atraer o ta­len­to.

PA­CO RO­DRÍ­GUEZ

Ba­rro Ameneiro ad­mi­te que sem­pre hai ten­sión eco­nó­mi­ca nas uni­ver­si­da­des.

Newspapers in Spanish

Newspapers from Spain

© PressReader. All rights reserved.