Ont­voer­de Mexi­caans le­ger 43 stu­den­ten in OP­DRACHT VAN MAF­fiA?

Times of Suriname - - KIJK OP DE WERELD -

De Mexi­caan­se jour­na­lis­te Ana­bel Her­nán­dez stelt het le­ger ver­ant­woor­de­lijk voor de ver­dwij­ning van 43 nor­maal­stu­den­ten uit Ay­ot­zin­apa in 2014. In een nieuw boek toont ze de ver­stren­ge­ling tus­sen een lo­ka­le mi­li­tai­re ba­sis en de mach­tig­ste drugs­baas van de ar­me deel­staat Gu­er­re­ro. Zelfs de pre­si­dent gaat niet vrij­uit. De nor­maal­stu­den­ten zijn het slacht­of­fer ge­wor­den van een wre­de spe­ling van het lot. Voor de­ze jon­ge­ren, die tra­di­ti­o­neel zeer ac­ti­vis­tisch zijn, is het vre­de­vol ‘ka­pen’ van reis­bus­sen een ja­ren­oud ge­bruik. Op ge­weld­lo­ze ma­nier pik­ken ze met een ‘ge­leen­de bus’ ka­me­ra­den op om hen naar een ma­ni­fes­ta­tie te bren­gen.

Dit was het ge­val op die be­ruch­te 26ste sep­tem­ber in 2014 in Igu­a­la, Gu­er­re­ro. Het toe­val wil dat er zich in die bus­sen een la­ding he­ro­ï­ne ter waar­de van twee mil­joen dol­lar be­vond. De ver­keer­de plek, het ver­keer­de mo­ment. De lo­ka­le drugs­baas zou na­me­lijk uit­ste­ken­de ban­den heb­ben met de le­ger­ba­sis van het na­bij­ge­le­gen 27ste ba­tal­jon. Wan­neer hij zich er­van ver­ge­wist dat de bus­sen van hun nor­ma­le smok­kel­rou­te af­wij­ken, pleegt hij een te­le­foon­tje naar de plaat­se­lij­ke ko­lo­nel. Vol­gens Her­nán­dez wou de maf­fia­lei­der en­kel de he­ro­ï­ne re­cu­pe­re­ren. Dat wil­den zijn vrien­den, de mi­li­tai­ren, wel even voor hem op­knap­pen.

Ze wis­ten te veel

Het is niet dui­de­lijk of de sol­da­ten in uni­form een weg­blok­ka­de uit­voe­ren. Bij die con­fron­ta­tie scha­kelt men ook de lo­ka­le po­li­tie­dienst in. Het komt tot een vuur­ge­vecht. Vol­gens het boek zijn op de plaats de­lict ko­gel­hul­zen ge­von­den die wa­pen­fa­bri­kan­ten en­kel voor De­fen­sie pro­du­ce­ren. Tot nu toe werd aan­ge­no­men dat de stu­den­ten wer­den af­ge­voerd door de po­li­tie en uit­ge­le­verd aan een cri­mi­ne­le ben­de. Be­trouw­baar be­wijs hier­voor werd ech­ter nooit ge­von­den. Nie­mand kon het ver­haal be­ves­ti­gen noch ont­krach­ten.

Tot nu. Bij het vei­lig­stel­len van de la­ding he­ro­ï­ne zou­den de sol­da­ten im­mers on­voor­zich­tig zijn ge­weest. Her­nán­dez ver­on­der­stelt dat en­ke­le stu­den­ten za­gen wat er aan de hand was. Het le­ger kon zich zul­ke oog­ge­tui­gen niet ver­oor­lo­ven. Dat zou de di­rec­te aan­lei­ding van hun ver­dwij­ning zijn ge­weest. Ze wis­ten sim­pel­weg te veel. Her­nán­dez ba­seert haar be­vin­din­gen op ba­sis van in­ter­views met een drugs­smok­ke­laar en an­de­re oog­ge­tui­gen. Ze kon even­eens een of­fi­ci­eel do­cu­ment be­mach­ti­gen waar­in blijkt dat het on­der­zoek van het ba­tal­jon werd af­ge­blokt door mid­del van een pre­si­den­ti­eel be­vel. De om­stre­den en zeer on­po­pu­lai­re pre­si­dent En­ri­que Pe­ña Nie­to lijkt dus ook een rol te spe­len in dit dra­ma­tisch schouw­spel.

Het boek raakt een ge­voe­li­ge snaar. De­ze pu­bli­ca­tie, ge­ti­teld La ver­da­de­ra no­che de Igu­a­la (De wa­re nacht van Igu­a­la), con­cre­ti­seert wat al­tijd zoem­de op de ach­ter­grond. Van bij het be­gin wan­trouw­de de Mexi­caan­se pu­blie­ke opi­nie het of­fi­ci­ë­le ver­haal. Hier en daar hoor­de je ge­lui­den die we­zen op de be­trok­ken­heid van het le­ger. Hoe kan het dat een zeer na­bije le­ger­ba­sis he­le­maal niet be­trok­ken was bij de­ze gro­te ge­beur­te­nis, vroe­gen som­mi­gen zich af.

Wie is te ver­trou­wen?

De ont­hul­ling vormt een nieuw diep­te­punt in de rol­ler­coas­ter die de zaak Ay­ot­zin­apa al is ge­weest. Geen en­ke­le ver­dwij­ning­zaak heeft de ge­moe­de­ren zo be­roerd als de­ze. Het on­der­zoek is al meer­de­re ma­len ge­slo­ten en op­nieuw ge­o­pend. Het is even­min de eer­ste keer dat men of­fi­ci­eel aan­vaar­de fei­ten ont­kracht. In een eer­de­re ver­sie zou­den de 43 jon­gens ver­brand en ver­koold zijn om daar­na in plas­tic zak­ken in een ri­vier te be­lan­den. Ver­schil­len­de on­der­zoe­kers we­zen met­een op de on­mo­ge­lijk­heid van het ver­as­sen van zo­veel li­cha­men in zul­ke kor­te tijd­span­ne. On­danks de Mexi­caan­se toe­la­ting voor bui­ten­land­se on­der­zoeks­teams heerst een sfeer van wan­trou­wen, die er ze­ker niet op zal ver­be­te­ren na de­ze nieu­we in­for­ma­tie. On­der­tus­sen blij­ven de ou­ders van de stu­den­ten strijd­vaar­dig. Zij ge­lo­ven nog steeds in het wa­ter­kans­je dat hun kin­de­ren nog in le­ven zijn. ‘Le­vend zijn ze mee­ge­no­men, le­vend wil­len wij ze te­rug’, klinkt hun leu­ze. Zij zul­len die blij­ven scan­de­ren tot op de dag dat zij tast­baar be­wijs zien van het te­gen­deel. Hun strijd voor waar­heid en recht­vaar­dig­heid bracht hen al tot in de Sub­com­mis­sie Men­sen­rech­ten van het Eu­ro­pees Par­le­ment.

Als Ana­bel Her­nán­dez het bij het rech­te eind heeft, dan krijgt de re­pu­ta­tie van het le­ger een flin­ke deuk. Tot nog toe werd het ge­zien als een bas­ti­on waar de drugs­maf­fia moei­lijk grip op kreeg – in te­gen­stel­ling tot lo­ka­le func­ti­o­na­ris­sen of rech­ters. Door die re­pu­ta­tie mag het nu een streep trek­ken. De nieu­we smet op het bla­zoen komt bo­ven­op re­cen­te schan­da­len waar­bij mi­li­tai­ren moord­da­di­ge ope­ra­ties uit­voer­den te­gen bur­gers zo­als in Tlat­laya en Ostu­la. Dit ver­haal geeft een nieu­we aan­lei­ding tot wan­trou­wen je­gens het le­ger. De vraag die rest is sim­pel maar angst­aan­ja­gend. Als je pre­si­dent, par­le­ments­lid, ge­meen­te­raads­lid, po­li­tie en le­ger niet meer kan ver­trou­wen: wie dan nog wel?

(Bron/ fo­to: De we­reld

mor­gen)

Newspapers in Dutch

Newspapers from Suriname

© PressReader. All rights reserved.