ÖNCÜ GÖSTERGELERDE YİNE DÜŞÜK BÜYÜME SİNYALİ VAR

Capital (Turkey) - - KONJONKTÜR -

014’ün milli gelir verileri bu ayın sonunda yayınlanacak. Ancak ekonomideki büyümenin ne kadar olduğunu aşağı yukarı görmemizi sağlayan üç önemli göstergeye ilişkin 2014 yılı verileri geçen ay belli oldu. Bunları, sanayi üretimi, perakende satışlar ve reel ihracat oluşturuyor. Bu üç göstergede 2014’te neler olduğunu aşağıdaki gibi özetleyebiliriz:

2Ekonomideki büyümenin öncü göstergeleri arasında en önemlisi olan sanayi üretimi, 2014’te yüzde 3,6 artış gösterdi. Bu oran 2013’e göre hafif bir artışı içerse de yine vasatın altında bulunuyor. Ekonominin hızlı büyüdüğü 2010 ve 2011’de sanayi üretimindeki artış çift haneli olmuştu. Son üç yıldır ise sanayi üretimindeki artış yüzde 4’ü bile bulmuyor. Esasında 2014’ün ilk çeyreğinde bir miktar toparlanma yaşanmış ve sanayi üretimindeki yıllık artış yüzde 5,7’yi bulmuştu. Ancak 17 Aralık 2013’te ortaya çıkan büyük rüşvet ve yolsuzluk soruşturmasının yarattığı siyasi belirsizliğin iç talep üzerindeki etkileri devreye girince, ikinci çeyrekten itibaren sanayideki performans yeniden düştü. Sanayi üretimindeki yıllık artış ikinci çeyrekte yüzde 2,8, üçüncü çeyrekte yüzde 3,7 ve dördüncü çeyrekte ise sadece yüzde 2,5 oldu.

Büyüme için ikinci önemli öncü gösterge olan ve iç talepteki durum hakkında bilgi veren perakende satışlarda, 2014’te yüzde 3,9 artış yaşandı. Geçmişi henüz kısa olan bu göstergede ekonominin hızlı büyüdüğü 2011’de yüzde 9 artış görülmüştü. Son üç yıldır ise bu oranın yanına yaklaşılamıyor. Esasında 2013'ün ikinci yarısında başlayan toparlanma, 2014’ün ilk çeyreğine de sarkmış ve bu dönemde perakende satışlar yıllık bazda yüzde 6,8 artmıştı. Ancak 17 Aralık sürecinin gecikmeli etkileriyle bu oran ikinci çeyrekte yüzde 4,7’ye ve üçüncü çeyrekte yüzde 1,6’ya kadar düştü. Son çeyrekte ise hafif bir toparlanmayla yüzde 3,1’e çıktı ama yine de vasatın altında kalmaktan kurtulamadı.

Bu gösterge dış talebin büyümeye katkısı hakkında bilgi veriyor. Yalnız son yıllarda zaman zaman önemli miktarlara ulaşan altın ihracatı, bu göstergeyi çarpıttığı ve de altın ihracatının büyümeyle pek alakası olmadığı için artık altın hariç reel ihracata bakıyoruz. Altın hariç reel ihracattaki artış, 2014’te yüzde 5,3’te kaldı. İç talebin zayıfladığı 2012’de alternatif pazarlara yönelerek elde edilen ihracattaki artış, ekonomideki büyümenin daha da aşağılara inmesine engel olmuştu. Fakat son iki yıldır ihracatta da performans düşmüş durumda. Esasında en önemli pazarımız olan Avrupa’nın 2013’ün ikinci yarısında resesyondan çıkmaya başlaması, ihracatta bir toparlanma getirmişti. Bu ivmeyle altın hariç reel ihracat 2014’ün ilk çeyreğinde yüzde 7,4 ve ikinci çeyreğinde ise yüzde 6,8 artış göstermişti. Ancak hem Avrupa’dan yeniden olumsuz sinyallerin gelmesi hem diğer önemli pazarlarımız olan Ortadoğu ve Rusya’da yaşanan sorunlar, yılın ikinci yarısında ihracatta performansı tekrar düşürdü. Altın hariç reel ihracat üçüncü ve dördüncü çeyreklerde aynı düzeyde ve yüzde 3,6 artış gösterebildi.

2014’ün ilk çeyreğinde yüzde 4,8 olan ekonomideki büyüme ikinci çeyrekte yüzde 2,2’ye ve üçüncü çeyrekte yüzde 1,7’ye inmişti. Öncü göstergeler, son çeyrekteki büyümenin de düşük ve yüzde 2 dolayında çıkacağı sinyalini veriyor. 2014’ün tamamındaki büyüme ise yüzde 2,5 dolayında çıkacağa benziyor. 2013’te hafif bir toparlanmayla yüzde 2,1’den yüzde 4,1’e çıkan büyüme oranı, 2014’te yeniden yavaş büyüme eşiğine inmiş bulunuyor.

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.