5 SEKTÖRDE DURUM NASIL?

Capital (Turkey) - - ARAŞTIRMA -

1. BEYAZ ET

Beyaz et krizden etkilenmeyecekler arasında. Beypiliç Genel Müdürü ve BESD-BİR Başkanı Sait Koca’nın değerlendirmesi şöyle: “Türkiye Rusya’ya ağustos ayında 1.700, eylül ayında 1.300 ve ekim ayında 1.500 ton tavuk eti ihraç etti. 2015’in ilk 10 ayında Rusya’ya 8 milyon dolar ihracat yaptık. Irak’a sadece bir kalemde bu ihracatı gerçekleştiriyoruz. Dolayısıyla ambargo, sektörü pek fazla etkilemez.”

2. SÜT ÜRÜNLERİ

Süt ve süt ürünleri de olumsuz bir beklenti içinde değil. SETBİR Başkanı Zeki Ilgaz, “Süt ve süt ürünleri yasaklı ürünler listesinde olmamasına rağmen gümrükleme işlemlerinde sıkıntılar yaşanabiliyor. Süt sektörümüzün Rusya ile var olan ticaretinin boyutu küçük olduğu için ambargonun etkileri sınırlı olacak” diyor.

3. ÇİKOLATA

Çikolata pazarına dair yorumu Intersweet Genel Müdürü Davut Kaya yapıyor: “Rusya’nın uyguladığı yüksek gümrük vergileri nedeniyle zaten ihracatımız çok sınırlıydı. 2014’ün ilk 11 ayında ihracat 33 milyon dolar iken bu yılın aynı döneminde 23 milyon dolara geriledi. Krizle birlikte bu rakam sıfırlanabilir. Ancak sektörün yıllık ihracatı 2,5 milyar dolar. Dolayısıyla Rusya sıfırlansa da pazarı çok etkilemez.”

4. BİTKİSEL YAĞ

Rusya, Türkiye için sadece alıcı değil, tedarikçi olarak da önemli bir partner. Bitkisel Yağ Sanayicileri Derneği Başkanı Tahir Büyükhelvacıgil, şunları söylüyor: “Rusya’dan 2014’te 601 bin ton ayçiçeği ham yağı ithal edildi. İthalatta bir sorun çıkarsa Karadeniz ülkelerinden, Ukrayna, Bulgaristan, Romanya ve Moldova’dan temin edebiliriz. Bu durumda Rusya, kendisi zarar görür.”

5. HUBUBAT

Türkiye’nin Rusya’dan ithal ettiği önemli kalemlerden biri de hububat. Hububat Tedarikçileri Derneği Başkanı Gülfem Eren, krizin olası etkilerini şöyle anlatıyor: “Şu anda herhangi bir sorun yok. Türkiye açısından Rusya’dan ithalatın kesilmesi, alıcıların alternatif menşeili ürünlere yönelmesi anlamına geliyor. Bunlar Ukrayna, AB ve Kanada’dır. Rusya açısından bakıldığında, en büyük pazarlarından birini kaybetmesi anlamını taşır.” İran pazarları bu noktada öne çıkıyor. Biz de Elite World Oteller zinciri olarak Ortadoğu ve İran’ın yanı sıra Hindistan, Pakistan, Çin ve Türk Cumhuriyetleri gibi hedef pazarlarımıza daha çok eğileceğiz.” Rusya krizi için dillendirilen çözüm önerilerinden biri de devlet desteği. Birçok sektör devletten geçici süreyle vergi muafiyeti veya sübvansiyon şeklinde destek istiyor. Tekstil, bu çerçevedeki görüşmeleri sürdüren sektörler arasında. İTHİB Başkanı İsmail Gülle, “Alınacak önlemlerde en acil konumuz şirketlerin nakit akışında zora düşmemeleri ve Rusya’dan kaynaklanan sorunların dengeli bir şekilde çözüme ulaştırılması” diyor.

Deri ve deri ürünleri ihracatçıları da benzer kaygıları taşıyor. İstanbul Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Mustafa Şenocak, “Şu dönemde ticari kaygılarımız çok fazla” diyor ve ekliyor:

“Rusya’da Türk ürünlerine karşı ambargo uygulanmaya başlandı. Tırlarımız yollarda durduruluyor. Bu aşamada, uygulanan yaptırımların etkisinin azaltılması amacıyla şirketlerimiz mallarını geri çekmeye çalışıyor. Devletimizden geri getirilmek istenen bu ürünlere karşı vergi muafiyeti ve idari kolaylıklar sağlaması yönünde taleplerimiz oldu.”

TGSD Başkanı Şeref Fayat, konuya şu açıdan bakıyor: “Rusya’ya alternatif pazar bulunması yerine devletin Rusya’da sıkıntı yaşayan Türk hazır giyim markalarını geçici olarak destekleyecek bir fonu şimdiden oluştur- masının daha sağlıklı olacağını düşünüyorum.”

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, “Üreticilerimizin uğradığı maddi kayıplar telafi edilmeli ve tüm bankalara olan tarımsal kredi borçları, elektrik borçları, SGK’ya olan prim borçları faizsiz olarak ertelenmeli” diyor. Peki bu kadar büyük bir pazarın yerine yenisini bulmak kolay mı? Sektör uzmanlarına göre imkansız değil ancak kolay da değil.

Ayakkabı Sanayicileri Derneği Başkanı Hüseyin Çetin, “Zararımızı alternatif pazarlarla telafi edeceğiz, ancak kısa vadede yeni pazarlarda sonuç almak pek gerçekçi görünmüyor. 2016 özelinde sektörde için 50 milyon dolarlık kayıp olacaktır. Kriz uzadıkça zararımız da artar” diyor.

TÜRKBESD Başkanı Ergün Güler, “Krizle oluşacak pazar kayıplarının telafisi hemen ve kolay mümkün olmayacaktır” diyor ve ekliyor:

“İlaveten Rusya’da üretim yapan şirketlerimizin, Rusya’dan diğer ülkelere ihracatı da olumsuz etkilenecektir. Zararın telafisi kolay olmayacaktır. Özetle zarar tabii ki kaçınılmaz ama bu noktada krizin yavaş yavaş soğuyarak sonlamasını temenni ediyoruz.”

Lojistik sektörü ise umutsuz değil. Omsan Genel Müdürü Osman Küçükertan, “İhracatçıların başta Türk Cumhuriyetleri olmak üzere yeni pazarlara yöneleceği, bu nedenle beklenen zararın yarıdan fazlasının ilk 6 ayda telafi edilebileceği tahmin ediliyor” diyor.

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.