30 SEKTORDE YERLI-YABANCI REKABETI

Capital (Turkey) - - REKABET -

Son 5 yıl, birçok sektörde pazar payı dengeleri açısından çarpıcı değişimlere sahne oldu. Mobilyadan telekoma, hazır giyimden lojistiğe kadar onlarca sektörde, yerli ve yabancı oyuncuların pazardan aldıkları paylar önemli oranda değişti. Yerli-yabancı kapışması bazı kategorilerde minimal düzeyde kalırken, bazılarında tüm dengeleri altüst edecek kadar büyük değişimlere sahne oldu. Capital’in 30 sektörü kapsayan pazar payı araştırması, yerli-yabancı kompozisyonunun son 5 yılda nasıl değiştiğini gösteriyor. Rakamlar ise çarpıcı… Araştırmaya göre 30 sektörün 14’ünde, son 5 yıldaki pazar payı değişimi yabancıların lehine gerçekleşti. 9 sektörde ise aksi bir durum yaşandı. Yani yerli oyuncular, yabancılardan pazar payı kaptı. 20 oyunculu çimento sektörü bunun

en iyi örneğini oluşturuyor… Pazardaki yerli şirketler, son 5 yılda yabancı sermayeli şirketlerden 11 puan pazar payı almayı başardı.

Benzer durum başka sektörlerde de var. Hava taşımacılığındaki yerliler 10 puan, savunma sanayiindeki yerliler, yabancılardan 8 puan aldı. 7 sektörde ise yerli ve yabancı payları açısından anlamlı bir değişim yaşanmadı.

PAZARDA YENİ GÜÇ DENGESİ

Sektörler bazında hakim güçlere bakıldığında çarpıcı bir manzara ortaya çıkıyor. 30 sektörün 16’sında yerli oyuncuların hakimiyeti var. 11 sektörde yabancı oyuncular dominantken 3 sektörde ise eşit bir güç savaşı yaşanıyor.

Son 5 yıldaki bu “güç savaşına” ve yerli-yabancı rekabetinde 20 puanlara varan agresif pay kapmalara rağmen birçok sektörde “hakim gücün” değişmediği görülüyor. Örneğin yabancıların ambalaj pazarındaki payı, 5 yıl önce yüzde 5 iken, bugün yüzde 25’e çıktı. Ancak, bu ciddi büyüme, yabancı oyuncuların sektörü domine etmesine yetmedi. Yerliler halen açık ara önde…

Ambalaj Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Baş- kanı Sadettin Korkut, “Bugün ülkemizde son derecede başarılı, yüzde 100 yerli sermayeli ambalaj şirketlerinin yanında yabancı sermaye ortaklıkları da mevcut. Son 5 yılda yabancı yatırımcıların pazar payı yüzde 5’ten yüzde 25’e çıktı. Ancak pazarı ağırlıklı olarak yerli oyuncular domine ediyor” diyor.

Aynı durum oluklu mukavva pazarında da gözleniyor. Olmuksan International Paper Genel Müdürü Ergun Hepvar, pazardaki durumu şöyle özetliyor:

“2015’in ilk 3 çeyreğinde pazar payı dağılımı yüzde 33 yabancı yatırımcıya karşılık yüzde 67 yerli yatırımcı şeklinde. Oysa 2010’da dış yatırımcının payı yüzde 6, yerli yatırımcının payı ise yüzde 94 idi. Yabancı oyuncular pazarda 27 puanlık artış yaşadı. 2010’dan itibaren sektörümüzde faaliyet gösteren 3 büyük üreticinin hisselerine yabancı yatırımcılar sahip oldu. Sektörümüz son 10 yılda yüzde 100’ün üzerinde büyüdü. Son 5 yılda pazardaki yerli-yabancı kompozisyonu yabancı sermayenin yönünde bir değişim gösterdi. Bu durumun en büyük tetikleyicisi, pazarın gelişim potansiyeli.”

GÜÇLÜ YERLİLER NEREDE?

30 sektörün 16’sında yerli oyuncuların hakimiyeti dikkat çekiyor. Yerel oyuncuların domine ettiği pazarların başında yüzde 95’lik yerli payıyla plastik sektörü geliyor. PAGEV Başkanı Yavuz Eroğlu, şunları söylüyor:

“Son 5 yılda yabancı sermayeli firma sayısında yüzde 100 artış oldu. Buna rağmen üretim ve ihracatta yerli şirketlerin ağırlığı halen yüzde 95. Önümüzdeki yıllarda bu tablo yüzde 90 yerli, yüzde 10 yabancı olacaktır.”

Seramik de yerlilerin açık ara önde olduğu pazarlardan. Kale Yapı Ürünleri Grubu Pazarlamadan Sorumlu Başkan Yardımcısı Derya Ercan, “Yerli oyuncuların payı yüzde 90’ın üzerinde” diyor ve ekliyor:

“Yerli firmalar, iç ve dış pazarda sağlıklı büyüme hedefiyle yoluna devam ediyor. Seramik sektörünün rekabet gücünü artıracak çalışmalara ağırlık verilirse 4-5 yıl sonra da yerli oyuncuların hakimiyeti sürebilir.”

Seramiksan Satış Müdürü Süreyya Çağlar, “Türkiye, dünyanın 9’uncu, Avrupa’nın 3’üncü büyük üreticisi. İç pazarda yüzde 95 yerli payı mevcut. Ancak, yüzde 5’lik ithal ürün pazarı söz konusu” diyor.

Polisan Holding CEO’su Erol Mizrahi, boya pazarındaki yerli gücüne dair şöyle yorum yapıyor: “Global oyuncularla ilgili şöyle bir zafiyet olabiliyor. Yerelleşemiyorlar ve pazardan kopuk hareket ediyorlar. Bu da pazar kaybına yol açıyor. Bence en başarılı çözüm, yabancı ortaklıklardan sinerji yaratmak ve dokuyu öldürmeden nakli gerçekleştirmek. Bunu başaranlar yol alıyor.”

Savunma sanayii de yerli üreticilerin hakim oldu-

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.