Finansal hizmetlerde blockchain etkisi F

Capital (Turkey) - - SÖYLEŞİ - FATİH ÖĞÜN

FATIH.OGUN@TR.EY.COM EY TüRKIYE DANışMANLıK HIZMETLERI FINANSAL HIZMETLERDEN SORUMLU KıDEMLI MüDüR inansal hizmetler alanında son dönemde yaşanan ve finansal teknoloji adında yeni bir alan yaratan pek çok değişiklik içerisinde blockchain, kapsam ve etki olarak farklı bir yere sahip olacak gibi görünüyor. Başlangıçta bitcoin için altyapı sağlayan bir yapı olarak ortaya çıkan bu teknoloji, geldiği nokta itibarıyla finansal hizmetlerden perakendeye, sağlık hizmetlerinden üretim sektörüne kadar pek çok alanda temelden değişiklik getirme potansiyeline sahip.

Blockchain, temelinde dağıtık yapıda çalışan bir veritabanı teknolojisi. Bu veritabanı üzerinde üretilen her işlem önce tanımlanıyor, ardından hash fonksiyonlarıyla işlemin doğrulaması yapılıyor. Bunu takiben yaratılan işlem, bekleyen diğer işlemlerle birlikte bir blok içerisine dahil edilip ağ üzerinde yer alan diğer kullanıcılara duyuruluyor. Yeni blok, diğer kullanıcılar tarafından doğrulandıktan sonra sistemde yer alan diğer bloklarla birleştirilip blockchain’in yeni statüsü tüm ağ üzerinde duyuruluyor.

Peki yukarıda kısa bir özet olarak sunduğumuz bu teknolojiyi farklı kılan temel özellikler neler? Öncelikle blockchain teknolojisi, şeffaflık üzerine kurulu. Temelinde dağıtık ve çok büyük bir mizan yöneten bu sistem, ağ üzerinde yer alan tüm katılımcıların işlemleri gördükleri ve doğruladıkları bir mantık üzerine kurulu. Başka bir deyişle sistemin güvenilirliği ve sağlamlığı gizliliğe değil açıklığa dayanıyor. Yukarıda bahsi geçen yöntemle sisteme girişi yapılan bir kaydın değiştirilmesi ya da üzerinde sahte işlemler yapılması oldukça zor. Çünkü tanımlanan ağın büyük bölümünün buna dahil olması gerekiyor. Diğer kritik nokta ise merkezi bir yapının bulunmaması. Merkezi bir mizanın olmaması, gerçek zamanlı işlemlerde ve nesnelerin interneti gibi yüksek hacimli işlem ve kayıtların olabileceği ortamlarda büyük hız ve esneklik potansiyeli getiriyor. Bu avantaj, öncesinde mümkün görülmeyen ya da ölçeklendirilmesi zaman alacak konuları bir anda yapılabilir hale getiriyor.

Teknolojinin ihtiyaç duyduğu yüksek işlemci ve ağ kapasitesi, teknolojinin geleceği açısından öne sürülen kısıtlar arasında yer alıyor. Ancak bu alanlarda son dönemde yaşanan gelişmeler ve ilerleyen dönemde beklenen teknoloji sürümleri göz önüne alındığında blockchain’in gelişimini engelleyecek kısıtlar olmalarının zor olduğunu söyleyebiliriz.

Finansal hizmetler alanına geldiğimizde ise bugünden öngörülen farklı alanlarda etkisinin olabileceğini söylemek mümkün. Doğrudan etkilenecek alanların bazılarını belirtmek gerekirse gerçek zamanlı ödeme işlemleri, kontratların hazırlanması ve doğrulanması, kredi işlemlerinin yürütülmesi, hasar ve tazminat yönetimi ve elektronik para yönetimi gibi alanları sayabiliriz. Finansal hizmetler alanında faaliyet gösteren kurumlar arasında yerel ve küresel düzeyde farklı işbirlikleri gerektirecek bu teknoloji, bugün bilmediğimiz ya da deneme aşamasında olan birçok finansal hizmet ürününün de hayatımıza girmesini mümkün kılacak.

Dolaylı etkilere bakacak olursak en başta nesnelerin interneti uygulamalarını belirtebiliriz. Nesnelerin internetiyle tarımsal üretim, reel sektör şirketleri ve kişisel tüketim alanındaki pek çok konu çok daha detaylı takip edilecek. Bununla birlikte banka ve sigorta şirketleri, buradan gelen bilgileri kredi değerlendirme ya da poliçe oluşturma kararları için kullanabilecek.

İlerleyen dönemde tarımsal üretim dijitalleşecek ve tarım ve hayvancılık alanlarında üretim çıktıları yakından takip edilecek. Üretilen mamulün tedarik zincirinde ilerlemesi araç ve koli bazında yakından izlenecek ve kayıt altına alınacak. Blockchain üzerinde kayıt altına alınan bir tedarik zinciri akışında ürünün ilk üretiminden tedarik zinciri kayıtlarına ve son tüketim kaydına kadar her şey birlikte yer alacak. Üründeki bir iade durumunda ilgili her şey bu kayıtlar üzerinden bulunabilecek ve üretici ya da dağıtımcı dâhil kimse üzerinde değişiklik yapamayacak.

Benzeri şekilde sağlık kayıtlarının sistemde tutulması ve yetki tanımlanan sigorta ya da sağlık kurumlarının erişimine açılması, acil durumlarda hızlı ve doğru teşhise imkan tanıyan ve hayat kurtaran imkanlar sağlayabilecek.

Yukarıda tarif ettiğimiz dünya hızla oluşmaya devam ediyor. Burada bahsi geçen konuların hepsi, aynı hızda ilerlemeyebilir ama blockchain teknolojisi, finansal hizmetlerde oyunu değiştirme potansiyeline sahip görünüyor. Finansal hizmetlerde faaliyet gösteren kurumların bu alanda yaşanan gelişmeleri takip etme ve kendi alanlarında uygulamak için aktif bir şekilde düşünmesi ve kaynak ayırması ilerisi için büyük önem taşıyor. Bu alanda sadece en iyi uygulamayı transfer etmek yeterli değil, aynı zamanda o zincirin parçası olmak gerekiyor.

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.