İş zekası stratejilerini öğrenmek ister misiniz?

İş zekask veriyi kullanklabilir zekaya dönüştüren yazklkm ve servislerden yararlanarak bir organizasyonun stratejik ve taktik iş kararlarkna yardkmck olur. İş zekask aynk zamanda, geçmiş ve mevcut durumu tankmlayan açkklaykck analitikler olarak anklkyor.

CIO Turkiye - - EKIM -

İş zekask veriyi kullanklabilir zekaya dönüştüren yazklkm ve servislerden yararlanarak bir organizasyonun stratejik ve taktik iş kararlarkna yardkmck olur. İş zekask aynk zamanda, geçmiş ve mevcut durumu tankmlayan açkklaykck analitikler olarak anklkyor.

İş zekası (BI) organizasyonun stratejik ve taktik iş kararlarına bilgi sağlayan, veriyi kullanılabilir zekaya dönüştüren yazılım ve servislerden yararlanıyor. BI araçları kullanıcılara işletmenin durumu hakkında ayrıntılı bir zeka sağlamak üzere veri takımlarına erişim sağlayarak analiz eder,

raporlar, özetler, gösterge panelleri, grafikler, tablolar ve haritalardaki bulguları sunar.

Ba’dan farkk nedir?

İş zekası aynı zamanda, geçmiş ve mevcut durumu tanımlayan açıklayıcı analitikler olarak anılıyor. ”O size ne yapmanız gerektiğini

söylemez; size önceden ne olduğunu ve şimdi ne olduğunu söyler” şeklinde konuşuyor Ohio’daki Dayton Üniversitesi operasyonlar yönetimi ve karar bilimi profesörü Michael F. Gorman.

Bi’ın bu açıklamasını iş analitiği (BA) tanımıyla karşılaştırın; neyin olacağını (tahmine dayalı

analitikler) ya da belirli bir yaklaşımın (kararlaştırılmış analitikler) kullanılmasıyla neyin olabileceğini öngörmek için verinin analizi yardımıyla yürütülen teknoloji destekli bir süreç.

Her ne kadar iş zekası belirli bir yolu tercih ettiklerinde ne yapılacağını ya da neyin olacağını iş kullanıcılarına söylemese de BI aynı zamanda sadece rapor üretmekle de ilgili değil. Bunun yerine BI trendlerin anlaşılması ve anlayış türetmeleri için insanlara verileri incelemenin bir yolunu sunuyor.

“İş dünyasındaki birçok kişi işlerini daha iyi yapmaları için veriye gereksinim duyuyor,” diye konuşuyor BI üzerine odaklanan danışmanlık firması WCI Consulting operasyonlar başkan yardımcısı Chris Hagans.

Hagans, iş zekası araçlarının insanların iyi iş kararları vermek için ihtiyaç duydukları enformasyonu elde etmek üzere veriyi birleştirip ve sorgulama gayretine olan gereksinimini modernize ettiğine dikkat çekiyor.

Söz gelimi tedarik zinciri gereksinimlerini daha iyi yönetmek isteyen bir işletme gecikmelerin nerede gerçekleştiği, nakliye süreci içinde nerede değişkenlerin olduğunu belirlemek üzere BI yeteneklerine ihtiyacı var, diyor Hagans. O firma aynı zamanda hangi ürünlerde en çok gecikme yaşandığı veya gecikmelerde en çok hangi nakliye modellerinin dâhil olduğunu keşfetmede de BI yeteneklerinden yararlanabilir.

Bi’ın potansiyel kullanım biçimleri geliştirilmiş satışlar ve düşürülmüş maliyetler gibi tipik iş performansı ölçütlerinin ötesinde, diyor IT araştırma ve danışmanlık firması Gartner araştırma başkan yardımcısı Cindi Howson. Öğrenci eğitimi ve lise mezuniyet oranlarını geliştirmek üzere sayısız veri noktasının incelenmesinde

Columbus, Ohio okul sisteminin BI araçlarının kullanımındaki başarısını işaret ediyor.

İş zekask araçlark

Günümüzde organizasyonlar BI araçları sunan çok sayıda firmanın yer aldığı listeden seçim yapabilir. Gartner 2017 Magic Quadrant raporunda neredeyse iki düzine BI ve analitik tedarikçisini tanımlıyor; Microsoft, Qlik ve Tableau’yu önde gelenler olarak listeleyerek. Diğer BI tedarikçileri arasında Information Builders, Sisense ve Zoomdata yer alıyor.

Organizasyonlar bir BI platformunu çeşitli faktörlere göre seçiyor, operasyonlarının karmaşıklığının yanı sıra hâlihazırda sahip oldukları teknoloji türleri bunlara dâhil şeklinde konuşuyor Hagans.

Geçmişte BI uygulamalarının öncelikli kullanıcıları IT profesyonelleriydi. Fakat BI araçlarının daha sezgisel ve kullanıcı dostu bir hale evirilmesi sayesinde çeşitli organizasyonel alanlardaki çok sayıda kullanıcının da bu araçlara dokunabilmesine imkân tanıdı.

Gartner’dan Howson BI’ı iki

türe ayırıyor. İlki, IT profesyonellerinin rapor üretmek için kurum içindeki verileri kullandığı geleneksel veya klasik BI. İkincisi ise iş kullanıcılarının veriyi çok daha hızlı analiz etmek üzere çevik, sezgisel sistemlerle etkileşim kurduğu modern BI.

Howson, organizasyonların genellikle belli türden raporlar için klasik BI’A yöneldiğini açıklıyor; doğruluğun çok önemli olduğu, soru ve kullanılan veri setlerinin standart ve tahmin edilebilir olduğu mevzuat veya mali raporlar gibi. Organizasyonlar tipik olarak modern BI araçlarını, iş kullanıcıları piyasa olayları gibi hızlı değişen dinamiklere dair anlayışa ihtiyaç duyduklarında kullanıyor ki burada hıza verinin yüzde 100 doğru olmasından daha fazla değer veriliyor. Fakat her ne kadar güçlü iş zekası stratejik iş kararlarının verilmesi için elzem olsa da, çok sayıda organizasyon etkin BI stratejileri geliştirmeye çabalıyor; zayıf veri pratikleri, taktik hatalar vs. sağ olsun. Yazılım tedarikçileri kendi platformların dâhilinde birden çok fonksiyonu katmak için ürünlerini yeniden elden geçirerek çoklu beceri (klasik ve modern Bi’ın yanı sıra tanımlayıcı ve tahmine dayalı) talebine yanıt veriyor, diyor Howson.

“Geleneksel dünyadaki tüm tedarikçiler bu kullanım durumlarını karşılamak (IT güdümlü, iş kullanıcısı, tanımlayıcı, aynı zamanda teşhis ve tahmine dayalı) için yeniden yapılanıyor,” diye sürdürüyor konuşmasını. ”Ve ben buna diğer taraftan gelecek olursam, bir fonksiyon olarak raporlamaya sahip olmamış iş kullanıcısı tarafındaki ve IT destekli olmayan tedarikçiler, onlar teknolojiyi satın alıyor ve her ikisini yapmak için hazırlıyor.”

Bununla birlikte Hagans It’nin halen birçok organizasyonda BI etrafında hayati bir rol oynadığını belirtiyor; It’nin iş kullanıcıları için self servis BI’ı devreye soktuğu iş yerlerinde bile. It’nin halen ilkeleri, veriye erişim ve kontrolü ayarlayıp yönetmesi gerekiyor. Bununla beraber BI araçlarının aranan anlayışları sağladığını temin etmek üzere kesintisiz olarak kullanıcılarla çalışmaları da gerekiyor.

Bugün daha çok büyük veri ve ileri seviye analitikler (aynı zamanda yapay zeka ve otomatik öğrenme) üzerinde duruluyor olsa da BI halen birden çok nedenden ötürü ilgisini koruyor.

İlkin uzmanlar tam potansiyeli yakalamaları için çoğu organizasyonun halen verilerini nasıl kullanacakları ve BI araçlarından nasıl yararlanacakları üzerinde mücadele ediyor. Sonuç olarak Dayton Üniversitesi’nden Gorman’ın ifadesiyle çoğu organizasyon kurumsal yaygınlıktaki bir platformdan ziyade BI yetenek paketlerine sahip olma eğiliminde.

“Fiyatları bölgelere göre veren ve bir BI aracı kullanarak tedarikçi performansını veren gibi şeyleri sağlayan bir yönetimsel kontrol paneline sahip olmalısınız,” şeklinde konuşuyor.

Bu yüzden organizasyonlar ince ayarlara odaklanıyor ve ardından daha gelişmiş analitik yeteneklerine geçmeden evvel BI teşebbüslerinden azami yararlanmaya çalışıyor. Gorman’un açıklamasına göre BI araçları pazarının büyüyor olmasının bir nedeni, artan talebi karşılamak için farklı fonksiyon alanlarına yetenek eklemeyi sürdürmeleri.

Ocak 2016’da yayınlanan Global İş Zekası Pazarı 2016-2020 raporuna göre global teknoloji araştırma ve danışmanlık firması Technavio, global BI pazarının 2020 itibariyle yüzde 10’dan daha fazla bir birleşik yıllık büyüme oranı (CAGR) göreceğini öngörüyor.

Söz konusu araştırmaya göre veri analitiklerinin, veri erişilebilirliğinin ve bulut BI uygulamalarının giderek daha fazla benimsenmesi pazarı yönlendiren üç önemli etken. İkincisi organizasyonlar geçmiş olaylar ve mevcut durumları daha doğru anlamaya ihtiyaç duymayı sürdürecek. İşte bu nedenden dolayı uzmanlar, organizasyonların geleceği öngörmek üzere giderek artan bir biçimde gelişmiş analitikleri kullansalar da, BI operasyonlarına yatırım yapmayı sürdüreceğini ifade ediyor.

“Her ikisine de ihtiyacınız var zira neler olduğunu bilmeniz gerekiyor,” diyor Howson. ”Şimdi ne olduğunu bilmiyorsam geleceği tahmin edebilmemin bir anlamı yok.”

Ayrıyeten daha gelişmiş analitiklerin ürettiği analizleri doğrulamalarına yardımcı olması için organizasyonlar BI yeteneklerine ihtiyaç duymayı sürdürecekler.

“BA araçlarını kara kutu yapar ve raporlara bakmazsak, buradaki fiyatı şuna değiştir, oradaki envanteri artır yaparsak, bu BA araçlarına çok fazla güven duymuş oluruz,” diyor Gorman. ”Onların sağlamasını yapmalıyız ve bence BI araçları insanları döngüde tutmak için harika araçlar.”

Howson, Gartner’ın ufukta üçüncü nesil bir yıkıcı dalga gördüğünü ifade ediyor; otomatik öğrenmenin yazılım içine yedirildiği ve veri sorgularında kullanıcılara rehberlik edecek olan, araştırma firmasının tanımıyla ”arttırılmış analitikler.”

“BI ve analitikler birlikte olacak ve aynı zamanda zeki olacak,” şeklinde konuşuyor Gorman.

Bu yazılım platformlarına eklenen kombinasyonlar her fonksiyonu kendi başına daha güçlü bir hale ve onları kullanan iş insanları için daha değerli bir hale getirecek, diyor Gorman.

“Birisi örneğin geçen yılın raporlarına bakacak (bu BI) ama aynı zamanda gelecek yılın satışları hakkında tahminler alacak (bu da iş analitikleri) ve ardından buna bir senaryo yeteneğini de ekleyin: Y yerine X yaparsak ne olur,” diyor Gorman. Yazılım üreticilerinin şu anda olduğu gibi birden çok platform aracılığıyla değil de o fonksiyonları tek bir uygulama içerisinden sağlayacak uygulamaları geliştirmeye yöneldiklerini böyle açıklıyor.

“Şimdi sistem daha yüksek değerli tavsiyeler sağlıyor. Karar vericiyi daha etkin, daha güçlü ve daha doğru yapıyor” diye ekliyor. Ve her ne kadar BI özünde değerli kalmayı sürdürecek olsa da Howson organizasyonların sadece Bi’ın ötesine geçip aynı zamanda gelişmiş analitikleri benimsemedikleri takdirde rekabet edemeyeceklerini ifade ediyor. Esasında Gartner’ın Magic Quadrant raporu 2020’de ”kullanıcılarına düzenlenmiş dâhili ve harici veri kataloğuna erişim sağlayan organizasyonların bunu yapmayanlara karşın analitik yatırımlarından iki kat daha fazla iş değeri elde edeceğini” öngörüyor. Howson ekliyor: “Raporlama için ihtiyaç var ama sadece raporlama yeterli değil. Sadece raporlama yapıyorsanız çoktan geriye düştünüz. Raporlamanız akıllı ve çevik değilse geridesiniz. Arkadan takip ediyorsunuz.”

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.