MERAKLISINA EL DOKUMASI HALILAR

Evim - - Evcİlİk -

İran halıları

Halının tarihi tüm dünyanın görüş birliğine vardığı üzere, M.Ö. 500 yılına tarihlenen İran’da dokunmuş Pazırık halısıyla başlıyor. İran halılarının üç temel özelliği var; yüksek kalitede saf yün, tamamen kendine özgü desenler ve doğal boyalarla elde edilen çarpıcı renkler. İran halılarına Acem halıları da deniyor, aynı şekilde düğümüne de Acem veya İran düğümü adı veriliyor. İran’ın orta batısındaki Kaşan’da üretilen yünlü ve ipekli el dokuması halılar kusursuzluğuyla ünlü; parlak madalyonlar, asma dalları, çiçek ve çiçekli vazolar en bilinen desenleri. İran’ın Kirman bölgesinde yapılan el dokuması halılar ise vazolu, kıvrım dallı, bahçe ve hayvan desenleriyle tanınıyor.

Türk halıları

Türk halıları önceleri göçebe çadırları ve at üzerleri için, sonraları cami ve saraylar için döşeme yaygısı olarak kullanılmış. Anadolu Selçuklu zamanında, 6. yüzyıldan 13. yüzyıla kadar, Sivas, Konya ve Kayseri gibi şehirlerde dokunan, bitki ve geometrik desenli halılar hakkında pek bilgi bulunmuyor. 16. yüzyıldan itibaren Osmanlı klasik halıları başlıyor; Uşak ve Osmanlı saray halıları. Uşak halıları çok özel; saf yünden ve Gördes düğümüyle dokunuyorlar. Hereke halıları ise bir efsane; tamamı ipek ve santimetre karesinde 100 düğüm bulunuyor. Antalya’da Döşemealtı, Milas, Bergama’da Yağcıbedir, Çanakkale’de Kozak, Malatya, Antep ve Adıyaman Türk ha- - lılarının en iyilerinin bu- - lunduğu yerler. Konya, a, Kayseri ve Sivas halıları rı erken dönem Türk halılarının en güzel örneklerinin dokunduğu şehirler. Doğuda dokunan büyük desenli Kürt halıları ile geometrik desenli Yörük halılarının Türk halıları arasındaki yerleri bambaşka.

Türkmen halıları

Dünyanın tek resmi halı bayramını Türkmenler kutluyor; bu da halılarına ne derece kıymet verdiklerini anlamaya yetiyor. Halıcılık geleneksel haliyle ama yeni tekniklerle sürdürülmeye teşvik ediliyor. Halılarının, Buhara halısı olarak adlandırılmasındanTürkmenler hoşlanmıyor. Renkleri ve biçimleriyle Türkmen halılarının dünyada klasik oldukları bir gerçek.

Azerbaycan halıları

Azerbaycan’ın Taliş bölgesinin halıları düz lacivert zemin üzerine zarif bordürler dokunuyor. Özellikle Azerbaycan’ın İran sınırındaki Karabağ şehrinde dokunan halılar büyük önem taşıyor. Desen ve renkleriyle İran halılarına benzeyen Karabağ halılarının özelliği uzun havlı olmaları. Tipik desenleri madalyonu ejderha olan halıları kıvrımlı şeritler çevreliyor; bazılarında çiçek buketleriyle doldurulmuş oval madalyonlar bulunuyor.

Afganistan halıları

Balıkesir, Sandırgı ve Bigadiç köylerinde, yörüklerin dokuduğu Türk halılarını andıran Afgan halıları, bugün politik nedenlerle eski önemini y yitirse de, var olanları diğer ü ülkelere Pakistan ve İran aracı cılığıyla pazarlanıyor. Afgan ha halılarının en iyi bilinen özellikler leri koyu kırmızı, bordo, siyah, lac lacivert renkleri ve sık dokumalı yoğ yoğun desenleri olduğu. Halıların yerini son zamanlarda alan Afg Afgan kilimleri, Buhara ve Türkmen menistan kilimlerine benziyor.

Özel renkleri ve desenleriyle farklı coğrafyalarda gelişen el dokuması halılar bambaşka dünyaları anlatırlar.

www.jonathanadler.com

Otantik Halı.

Studyo Tapis

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.