YUNANÝSTAN DEÐÝÞÝYOR MU?

Evrensel Gazetesi - - Haber - Ýzzettin ÖNDER izo40@hotmail.com

imilerinin “Avrupa’nýn þýmarýk çocuðu” dediði, kimilerinin Avrupa birliðinin “hovarda þýmarýðý” adýný taktýðý komþumuz Yunanistan’da, 25 Ocak günü yeni bir yola giriþ gerçekleþti. Son altý yýldýr devamlý küçülen ekonomide, cari açýk yüzde 15’ler düzeyinde iken, daralma sonucunda ithalatýn yapýlamaz olmasý nedeniyle kapanmaya yüz tuttuðu, iþsizliðin tavan yaptýðý, gençlerde bu oranýn yüzde 60’lara kadar yükseldiði, kýsacasý ekonomik durgunluk ve kriz sözcüklerini de aþarcasýna adeta batma noktasýna gelmiþ olduðu bir ekonomide Syriza Partisi oylarýn yüzde 36,23’ünü alarak, parlamentoda 300 koltuðun 149’una sahip oldu.

Parti baþkaný, þimdiki baþbakan Alexis Tsipras 15 Eylül 2014 tarihinde kendi halký kadar, Avrupa Birliði’ne hatta troyka olarak adlandýrýlan AB Komisyonu, Avrupa Merkez Bankasý ve IMF’den oluþan üçlüye yönelik Selanik Programý’ný açýkladý. Her ne kadar bu program, Ýkinci Paylaþým Savaþý ertesinde Almanya’nýn Batý dünyasýna olan borçlarýnýn affýný konusundaki 1952-53 Londra Konferansý’ný anýmsatýyorsa da, ne taraflarýn konumu ne de Avrupa ve kapitalizmin içinde bulunduðu koþullar açýsýndan bir benzerlik söz konusudur. Nitekim, bu derin farklýlýk Tsipras’ýn Selanik Programý’nýn ruhunda da açýkça görülmektedir. Selanik Programý’nýn bir ayaðýný borç, dolayýsýyla kemer sýkma konusu, diðer ayaðýný ise ekonomiyi yeniden yapýlandýrma ve rayýna oturtma gayesi oluþturuyordu.

Avrupa para sisteminden çýkmadan, Avrupa Birliði temel koþullarýný reddetmeden Yunanistan halkýna vadedilenlerin yerine getirilebilmesi fazla olanaklý gibi gözükmemektedir.

Halka verilmiþ sözler arasýnda emeklilik haklarýnýn yükseltilmesi, kemer sýkma politikasýnýn gevþetilmesi ve iþsizliðin önlenmesi vb gibi genellikle sosyal demokrat politikalar doðrultusundaki uygulamalar yer almaktadýr. Tabiatýyla söz konusu uygulamalarýn gerçekleþtirilebilmesi için de bir yandan borç ertelemesi, diðer yandan da vergi düzenlemeleri gündemde tutulmaktadýr.

Kýsaca özetlenen politikalarýn kapitalizmin özüne fazla aykýrý olmadýðý, buna karþýn alacaklýlarý biraz tedirgin edeceði görülmektedir. Ancak, kapitalizmin sýkýþtýðý noktada belirli tavizler vermesi, bu tavizleri de halklara reform ya da sosyal mücadele sonucu kazanýlmýþ gibi göstermesi de kapitalizmin habis ruhunun derinliklerinde gizli yedek uygulamalardýr. Nitekim, Ýkinci Paylaþým Savaþý sonrasý uygulanan sosyal demokrasi aldatmacasý bunun çok tipik ve acý bir örneðidir. Söz konusu dönemde emekçiler rahata kavuþtuklarý hülyasý içinde sarhoþluklarýný yaþarken, sermaye birikim yaptý ve günümüzdeki krizle emekçileri rüyasýndan uyandýrdý.

Yunanistan’da koalisyonun güçlü ortaðý olacak þekilde iþ baþýna gelmiþ olan Syriza Partisi zor koþullarda görev yüklenmiþtir.

Zorluk iki açýdan çok serttir. Birincisi karþýsýna aldýðý AB güçleri ve IMF gibi sermaye çevrelerini ikna etme konusudur. Ýkinci zorluk da, halklara söz verdiði iyileþmeleri belirli sürede saðlayamamasý durumunda ortaya çýkabilecek iktidar kaybý ve toplumun kaosa sürüklenme olasýlýðýdýr. Yunanistan’a ders vermeyi hedefleyebilecek AB ve IMF Syriza’ya bir süre verdikten sonra, partiyi kapitalizmin olaðan çizgisine çekmeye çalýþacaktýr.

Partinin ekonomik ve sosyal alanlardaki olasý baþarýsý, doðal olarak, AB ve IMF’nin elini zayýflatacaktýr. Ancak, bu süreç ters de iþleyebilir. En acý ters iþleyiþ, halklarýn hafif yoðunluklu sosyal demokrasi uygulamalarýný rahatlama olarak algýlayarak, kapitalizmin normal iþleyiþine sistemi çekmesi þeklinde gerçekleþebilir.

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.