Taze ürün

Yelkenli seyir esnasında arkanızda kalan dümen suyundan enerji üretmek ister miydiniz? Su jeneratörleri sayesinde siz milleri aşarken, teknenizin enerjisi yerine geliyor. Üstelik sadece hareket halindeyken değil, demirliyken de teknenin salınımıyla jenera

Naviga - - Navİgasyon - YAZI: ŞULE KAYA

Dümen suyundan enerji

Hidro jeneratör olarak da anabileceğimiz su jeneratörlerinin yıldızı ilk olarak 2008’deki Vendee Globe’da parladı. IMOCA 60 filosuna takılan su jeneratörleri başarılı sonuçlar verince kullanımı yaygınlaşmaya başladı. Pekiyi su jeneratörlerinin rüzgâr jeneratörü ve güneş panellerine göre avantajı ne? Güneş panelleri son derece kullanışlı enerji üreticileri ancak eğer hava güneşli değilse ve ışınları gerekli açıda ve yeterli miktarda alamazsanız istediğiniz verimi elde edemeyebiliyorsunuz. Keza rüzgâr jeneratöründe de yeterli enerji için belli seviyenin üzerinde rüzgârlar gerekiyor ki bu da her daim mümkün değil. Bu yüzden su jeneratörü diğerlerini tamamlayan alternatif bir enerji üreticisi.

Su jeneratörü işinin öncülerinden biri Fransız markası Watt&sea. Firmanın su jeneratörleri gezi ve yarış teknelerinde kullanılabiliyor. Teknenin kıç aynalığına takılan jeneratör, gerektiğinde sudan çıkarılabilecek şekilde kaldırılabilen uzun bir kolun ucundaki minik pervaneden oluşuyor. Teknenin arkasında bıraktığı suyun hareketiyle dönen pervane alternatör aracılığıyla enerjiyi üretiyor. Yani siz seyir yaptığınız sürece enerji üretmeye devam ediyor. Tekne 2-3 knot hıza ulaştığı andan itibaren enerji üretimi başlıyor. İşin güzel yanı jeneratör, tekne demirliyken de görevini sürdürüyor olması. Tekneye gelen karşı akıntılar sayesinde jeneratör, küçük çaplı da olsa enerji üretmeye ve depolamaya devam ediyor.

Teknenin kıç bölümünde en doğru konuma Watt&sea su jeneratörleri için kaldırılabilir bir braket monte ediliyor. Bunun üzerine de jeneratör bağlanıyor ve hareketli mekanizma sayesinde yelken yaparken açı değiştirilerek daha verimli konuma getirilebiliyor.

Markanın üç farklı modeli var: Cruising 300 modeli 35 feet ve altı modellere öneriliyor. Model 240 milimetre çapındaki pervanesiyle yaklaşık 5 knot hızda, saatte 8 amper elektrik üretiyor. Pervanenin çapı büyüdükçe elde edilen enerji miktarı da artıyor. Cruising 600 de 35 feet ve üstü modellere tavsiye ediliyor ve yaklaşık 6 knot hızda 10 amper enerji üretiyor. Markanın bu yıl tanıtılan üçüncü modeli POD 600 ise kıç aynalığı düz olmayan 35 feet ve üstü tekneler için üretilmiş. Verimi oldukça yüksek olan bu model, akıntıda direnç kaybı yaşanmaması için salma arkasına monte ediliyor. POD 600’ün diğerleri gibi aşağı yukarı hareket etmesine gerek kalmıyor ve 240 milimetre çapındaki pervanesiyle yaklaşık 6 knot hızda 10 amper enerji üretiyor. Enerji miktarı size az gelebilir ama teknenizin seyri süresince üretim olduğunu düşünürseniz oldukça makul.

Bataryalar tam olarak dolduğunda -600W Pod haricinde- jeneratörün sudan çekilmesi gerekiyor. Jeneratörü sürekli suyun içinde tutmak isterseniz aksesuar olarak sunulan ‘on/off rölesi’ni almanız tavsiye ediliyor. Su jeneratörü sadece yelken seyrinde kullanılabiliyor. Motor seyrinde kullanılırsa jeneratör akünün dolduğunu farz ederek çalışmayı bırakıyor. Dolayısıyla motor seyrine geçildiğinde de jeneratörün sudan çıkarılması öneriliyor.

Su jeneratörlerinin iki yılda ya da 10.000 milde bir bakımı yapılmalı. Bakımda pervane yerinden çıkarılarak konik bağlantı parçaları temizleniyor, kablolarda ve tıpalarda hasar olup olmadığı kontrol ediliyor. Bu arada Watt&sea su jeneratörlerinin alternatörüne güneş panelleri de entegre edilebiliyor. Dolayısıyla seyirdeyken su jeneratöründen, demirdeyken de güneş panellerinden enerjinizi üretebiliyorsunuz.

www.emekmarin.com

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.