ייִדיש אוי& דער בינע∫ נייַע פּערספּעקטיוו

Forward (Yiddish Edition) - - קהילה לעב דאָאָ או דאָאָרט - ® יאָרק ©ניו איציק ג טעסמ ן

אין† אַ† נייַעם† באַנד† וועגן† דעם† מאָדער≠ נעם† ייִדישן† טעאַטער† —† Yiddish Modern† Stage †—†רעדאַקטירט† פֿון†די† פּראָפֿעסאָרן†יואל† בערקאָוויץ†און† באַרבאַראַ†הענרי† קען†מען† אויך† לייענען† אַ† סך† אינטערעסאַנטע† אַרבעטן† וועגן† ייִדישער† מוזיקª † בפֿרט¨ † וואָס† שייך† מוזיק† אויף† דער† בינעÆ † אַלע† עסעען† אינעם† באַנד† זענען† אינטערעסאַנט¨ †אָבער† מיר†וועלן† נאָר†ב אַטראַכטן†† די†אַרבעטן† וואָס†רירן† אָן†די† טעמע†פֿון† או†נדזער† רובריק¨ †מוזיק Æ

די† ייִדישע† פֿאָלקס פּאָעזיע† פֿונעם † π± טן† יאָ†רהונדערט† האָט† מען† אָפֿט† געזונגען¨ † און† די† לידער†פֿון† אליקום†צונזער ¨† אַבֿרהם†גאָלדפֿאַדען ¨† וועלוול†זבאַרזשער ¨† מיכל†גאָרדאָן† און†יואל† לי≠ נעצקי † ¨† צווישן†אַנדערע ¨† זענען†פֿאַרשפּר 4ט† גע≠ וואָרן† דורך† געזאַנג¨ † כאָטש† מע† האָט† געוויינט≠ † לע ך† נישט† געוווּסט† ווער† ס' איז† דער† מחבר† פֿונעם† לידÆ † אַליסאַ† קווינט† שרייַבט† וועגן† דעם† טערמין† „פֿאָלקס פּאָעזיע † לגבי† דער† ייִדישער† ליטעראַטור† אין† דער† צווייטער† העלפֿט† פֿונעם† π± טן†יאָרהונדערט Ɔ זי†דערמאָנט† אונדז¨ †אַז† דער† פֿרעפֿיקס†„פֿאָלק † מיינט†נישט ¨† לאַוו דווקא¨ †אַז† די†פּאָעזיע† איז†פּשוט Ɔ די†ביכער† פֿון†די† דאָז† † יקע† שרייַבער† האָבן† בפֿירוש† געצילט† אויף† אַ† מער† סאָפֿיסטיצירטן† עולם¨ † נישט† דאָס† „פּראָ† סטע † פֿאָלקÆ †אין† איר†פֿאָרמולירונג ¨† האָבן†זיי† געשאַפֿן† † פֿאַרן†סאַלאָן† און†נישט† דער†קרעטשמע Æ

אַן† אַנאַליז† פֿון† דער† ייִדישער† פֿאָלקס פּאָע≠ זיע† וואָלט† זיכער† געדאַרפֿט† אַרייַננעמען† די† פּאָעזיע† † פֿון† בערל† בראָדער¨ † און† קווינט† הייבט† טאַקע† † אָן† מיט† זייַן† שאַפֿונג¨ † און† ווי† אַזוי† מע† האָט† פֿאָ†רגעשטעלט† זייַנע† לידער† פֿאַרן† עולם† נאָ ך† זייַן† טויטÆ † דערנאָ ך† צעגלידערט† זי† דאָס† ווערק† פֿון† זבאַרזשער¨ † גאָרדאָן† און† צונזער† און† גיט† צו† פֿאַרשטיין† ווי† אַזוי† זיי† האָבן† זיך† אונ≠ טערשיידט† איינער† פֿונעם† אַנדערן† מיט† זייערע† † לידער∫†צונזער ¨† דער†פֿילאָסאָף ª† זבאַרזשער¨ †דער† באָהעםª †גאָרדאָן ¨† דער†מייַסטער† פֿון†באַשרייַבן† „קאַרטינעס ¨ †סצענעס Ɔ די†אַנטוויקלונג† פֿון†דער† פֿאָלקס פּאָעזיע† פֿון† אַ† קרעטשמע קולטור† צו† אַ† מער† געבילדעטן† עולם† איז† אַ† וויכטיקער† צו≠ שטייַער†צו† דער†ייִדישער† טעאַטער געשיכטעÆ

וועגן† דעם† טעאַטער זשאַנער† וואָדעוויל† אויף† ייִדיש† האָט† מען† קיין† סך† ניט† געשריבןÆ † איז† אַוודאי† אַ† פֿאַרגעניגן† צו† לייענען† דזשודיט† טה†יסענס† אַרבעט†וואָס† שטעלט†דעם† טראָפּ†אויף† די† עקאָנאָמישע† כּוחות† וועלכע† האָבן† משפּיע† געווען†אַ† וווּקס†אין† וואָדעוויל טע אַטערס† ¨† וואָס† האָבן† קאָנקורירט† מיט† די† מער† באַקאַנטע† ייִדי≠ שע†טעאַטערס† אויף†דער† איסט סייַד Æ

איןπ∞≤† †± זענען† געווען† פֿיר† אַזוינע† וואָדע≠ וויל טעאַטערס† —† „מוזיק זאַלן † —† אויף† דער† באַוּערי†אין† ניו יאָרק Ɔ וואָדעוויל אַקטיאָרן†האָבן† זיי† געפֿירט ¨† און† זיי† זענען† געווען† אַרטיסטן† וועלכע† האָבן† זיך† אויך† פֿאַרבינדן† מיטן†„לעגי≠ ט†ימען † ייִדישן†טעאַטער Ɔ עס†זענען† אויך†געווען† „טאַנץ זאַלן † און† קרעטשמעס ¨† וווּ† די† הויפּט הכנסה†איז† געקומען†פֿון† אַלקאָהאָלישע†געטראַנ≠ קען¨ † און† נישט† די† פֿאַרקויפֿטע† בילעטןÆ † דאָרטן האָט†מען† געקענט†הערן† ייִדישע†מוזיק† און†זען ייִדישן†טעאַטער† אויךÆ

די† דאָזיקע† פֿאַרווייַלונגען† זענען† געוואָרן זייער† פּאָפּולער¨ † כאָטש† אַ† טייל† פֿון† דער† באַ≠ פֿעלקערונג† האָט† אַראָפּגעקוקט† אויף† זייÆ † טהי≠ סען†דערציילט† ווי†דאָס† דערלאַנגען†אַלק אָהאָל† געטראַנקען† אין† אַזוינע† פּלעצער† האָט† געביטן † דעם†אופֿן† פֿון†פֿאָרשטעלן† וואָדעווילÆ †עס† זענען † אוי ך† געווען† צו† פֿיל† ייִדישע† אַקטיאָרן¨ † לויט דער†„ייִדישע† אַקטיאָרן†יוניאָן ¨ †און† ווי†ב אַקאַנט†¨ איז†געוואָרן† זייער†שווער† צו†ווערן† אַ†מי טגליד† אין†דער† יוניאָןÆ †האָבן† אַ†טייל† פֿון†די† אַקטיאָרן מערסטנס† אויפֿגעפֿירט† זייער† קונסט† אין† דער ייִדישער† וואָדעוויל וועלטÆ † די† פֿאָרשערין† גיט אַ†משל† פֿונעם†אַקטיאָר† אַבֿרהם†טאַנצמאַן †© ΠμΣ—± π∞∂± ®¨ † וועלכער† איז† געגאַנגען† אויף† אַזאַ† וועגÆ מיט† דער† אַנטוויקלונג† פֿון† קינאָ† האָט† זיך† די ייִדישע† פֿאַרווייַלונג אינדוסטריע† נאָך† אַ† מאָל געביטן¨ † ווייַל† מער† און† מער† מענטשן† זענען געגאַנגען†אין† קינאָ†אויפֿן† אָרט†פֿון† טעאַטערÆ

וועגן† דעם† אָריגינעלן† אַרגענטינער† קאָמ≠ פּאָזיטאָר† חבֿל† קאַץ† שרייַבט† משה זכריה† בע≠ קער¨ † יודאַיִקע ביבליאָטעקאַר† בייַם† „סטאַנ≠ פֿאָרד אוניווערסיטעט Ɔ בעקער† גיט† איבער קאַצס† ביאָגראַפֿיע† ©ער† האָט† געאַרבעט† אין דער† באַרימטער† ווילנער† ראָם דרוקערייַ° ®¨ † ווי אויך†אַ† קוק†אויף† די†חריפֿותדיקע† ווערטער†און ווע†רטער שפּילן† אין†זייַנע† לידערÆ †קאַץ† איז†גע≠ ווען† אַ† מייַסטער† פֿון† גראַמען†—† ייִדישע† און שפּאַנישע† ווערטערÆ † מיט† זייַן† אייגנאַרטיקער פּערזענלעכקייט¨ † און† שאַפֿערישע† לידער† האָט חבֿל†קאַץ† אויך†אויפֿגעכאַפּט† די†אייגנאַרט† יקייט פֿונעם†ייִדישן† לעבן†אין† אַרגענטינעÆ

דעם† מוזיק פֿאָרשער† ראָנאַלד† ראַבוי† האָט מען† פֿאַרבעטן† צו† פֿאָרשן† באָריס† טאָמאַשעוו≠ סקיס†אַרכיוו ¨† בפֿרט†די† אַלטע†פּאַרטיטורן Ɔ ווען טאָמאַשעווסקי† האָט† געשפּילט† די† הויפּט ראָלע †

(סוף אויף זייַט 12(

המן הרשע ירט מרדכי הצדיק אין „המנס מפּלה‟, פּיעסע ון חיים סל וועס

Newspapers in Yiddish

Newspapers from USA

© PressReader. All rights reserved.