בייַ# ברעג

Forward (Yiddish Edition) - - אין דער וועלט ון ייִדיש - יוס בורג

זיצט†זיך† דער†טאַטע† אַז! †אַ† פֿאַרטראַכטער† בייַם† ברעג† פֿונעם† טשערמוש† און† מיט† זייַנע† האַלב# פֿאַרמאַכטע¨ † י† אין† לייַכטן† דרעמל† אַראָפּגעלאָזטע† א! גן† מעסט† ער† די† ייַסק ט† פֿונעם† טייַך¨ † אָס† רייַסט† זיך† באַרג# אַראָפּ† פֿון† די† געדיכטע† צע אַקסענע† עלדער† און† יאָגט† מיט† אַ† ילדן† ברום† פֿאַרבייַÆ † דערזעט† ער¨ † דער† טאַטע¨ † דעם† ייַסן† ש! ם¨ † אָס† יגט† זיך† א! ף† די† כ אַליעס¨ † ה בט† ער† שטאַרקער† א! ף† די† יִעס† און†קוקט† נאָך¨ † י†שטיקער† האָלץ† ערן† אָפּגעריסן† און† בלייַבן† פֿאַרטשעפּעטע† הענגען† בייַ† די† ברעגעסÆ † שעפּטשעט† ער† אַר! ס† שטיל¨ † י† פֿאַר†זיך† אַל ן∫ ±® ס קומט†אַ† פּאָ ין° דער ייַל† לאָזט† זיך† אַראָפּ† דער† פֿאַרנאַכט† שטיל# סודותדיקÆ † ס איז† יענע† שטילק ט¨ † אָס† שלעפֿערט†אייַן† די†ברעגעס† און†ר !מט† ניט†א ן† מאָל†אייַן† דעם†טאַטן∫ —† בלייַב†דאָ† א! ף†דייַן† אַלטן†געלעגער° דער†טשערמוש† רייַסט†זיך† פֿון†די† ברעגעס¨ † צעשפּר ט† זיך† אָס† אַ† מאָל† בר טערÆ † די† ספּלאַ עס¨ † אָס†דער† טאַטע†היט ¨† ז †זאָלן† זיך† ניט† אָפּרייַסן† און† אַ עקש ימען¨ † ה בן† זיך¨ † פּליוסקען† מיט† די† קערמעס¨ † און† די† קלעצער† טוליען† זיך† א נס† צום† צ טן ¨† י† קינדער† אין† אַ† סכּנהÆ † פֿון† די† בערג† קומט† אַ† לייַכט† ינטל ¨† שאַרט†זיך† א! ף†די† שט נער¨ † י†גנבֿיש Ɔ ס דאַכט† זיך† א! ס¨ † עמעצער† ג ט Ɔ כאַפּן† זיך† א! ף† דעם† טאַטנס† א! גן¨ † טוען† אַ† קוק† אין† דער† ל דיקער† ייַסק ט ¨† און†ניט† ילנדיק† דערמאָנט†ער† זיך†די† שטרענגע† ערטער¨ †מיט† עלכע† דער†באַלעבאָס† האָט†הייַנט† גע אָרנט∫

—† ג ט† אַראָפּ† צום† אַסער† און† געדענקט ¨† מייַן†גאַנץ† פֿאַ†רמעגן† איז†דאָרט°

סט† דער† טאַטע¨ † אַז† פֿאַר† אַסער† קאָן† מען† ניט† דערהיטן† און† דערצו† ערט† ער† אַלע† מאָל† גרעסער¨ † שיט† י† פֿון† אַ† זאַקÆ † ל גט† ער† אַר! ף†נאָך† אַ†ש אַרע† א! ף†די† ספּלאַ עס¨ †בינד† ז † פֿעסטער† צו¨ † און† בייַם† פֿאַרדר ען¨ † דאַכט† זיך¨ † י† ער† פֿאַרדראָטע עט† ז † צוזאַמען† מיט† די† ערטער∫

—† מ קאָן†ניט† יסן ¨† פֿרעמדס†איז† פֿאָרט†ניט† א גנס°

זיצט†זיך† אַז! †דער† טאַטע†בייַם† ברעג†פֿונעם† טשערמוש† און† האַלט† אין† אַנטדרעמלט† ערן Ɔ עפּעס†קלעפּן† זיך†די† א! גן†הייַנט† פֿאַר†דער† צייַט† און† אין† דער† געדיכט† באַ אַקסענער† ברוסט† בלאָנדזשעט†אַרום† אַ†כראָפּע ¨† דין†פֿייַפֿנדיק ¨† י† עלנדיק† זאָגן∫† אמת¨ † אַ† זעכציקער¨ † נאָר† ייַט† נאָך†ניט† ק ן†זקן°

גערעכט¨ † דער† טאַטע† איז† אַ† זעכציקער¨ † א! ב† ניט† מער¨ † ער† קאָן† יסן† פּינקטלעךø † און† ס ייַזט† זיך† א! ס¨ † י† א! פֿן† אַסער† ש ימען† ז ¨† די† זעכציק† יאָר† זייַנע¨ † י† ד י†כ אַליעס ¨† א נס† איבערן† אַנדערן¨ † ש ימען† ז † אַראָפּ¨ † אַראָפּÆÆÆ † און† דער† טאַטע† קוקט†ז † נאָך†מיט† אַ†מילדן† שמ כל† א! פֿן† פּנים¨ † גלייַך† ס אָלט† אַראָפּגעש וּמען†אַ† קאָמפּאַניע† ספּלאַ עס¨ † און† ער† אָלט†ז † נאָכגעשריִען∫

—† ש ימט¨ †ש ימט ¨† איך† על† נאָ†כקוקן°

אַ† מיטל וּקסיקער† איז† ער¨ †דער† טאַטע¨ †מיט† בר טע† צעשפּאַרטע† פֿינגער¨ † אָס† אַז† ז † קלעמען† אַרום† די† קערמע¨ † סקריפּעט† זי¨ † י† איבע†רברעכנדיק† זיך† אין† צ ען Ɔ פֿופֿציק† זומערן† טרייַבט†ער† ש! ן†ספּלאַ עס† א! פֿן†טייַך Ɔ פֿופֿציק†זומערן† איז† דער† שט נעריקער† ברעג† זייַן† בעט¨ † און† די† נאַכט† זייַן† צוקאָפּנסÆ † און† ען†ער† דערצ לט† עגן†דעם ¨† איז†דער† טאָן† בייַ† אים† אַזאַ† רויִקער¨ † אַזאַ† גלייַכגילטיקער¨ † י† נאָך† פֿופֿציק† אָלטן† געשטאַנען† בייַ† דער† זייַט† און†גע אַרט ÆÆÆ

און† יונגע† יאַטן† האָבן† ליב† זיך† אַרומזעצן† אַרום†טאַטן ¨† אים†בעטן† דערצ לן† עגן†”ש אַרצן† טשע†רמוש “¨ † אָס† פֿליסט† א! ף† דער† פּ! ל†ישער† זייַט¨ † וּ† דער† טאַטע† האָט† געטריבן† ספּלאַ עס† אין† די† יונגע† יאָרןÆ † עגן† דעם† רומענישן† טייַך† ”אָלט “¨ † וּהין†מע† האָט†אים† מיט†נאָך† עטלעכע† ספּלאַ ניקעס†אַריבערגענומען Æ

—† ה ¨† יפֿל† צענער† יאָרן† ס זייַנען† אַריבער† פֿון†יענער† צייַט°

און† מיט† אַ† שמ כל¨ † אָס† פּלאָ†נטערט† זיך† אים†צ ישן† די† אָנצעס¨ †גיט† ער†צו ¨† אָנ ייַזנדיק† אין†עפּעס† גאָר†אַ† ייַטער† ייַט∫

—† איך† על† שטאַרבן† און† א! ף† די† דאָזיקע† ערטער†מער† ניט†זייַן°

אַרבעט†אין† א נעם†מיטן† טאַטן†אַן† אַלטער† הוצול†—†קאָציע† יערעמטשוקÆ † י† ייַט†ס האַלט† מיט†זייַן† עלטער¨ † סט† ער†אַל ן† ניט¨ †נאָר† אַז† מע†פֿרעגט† אים†ענטפֿערט† ער∫ —†אַכציק° און† ס דאַכט† זיך¨ † אַז† יאָרן #לאַנג† האַלט† ער† אַלץ† בייַ† אַכציק¨ † יל† ניט† אַ עקרירן† זיך† פֿון† ז Ɔ ער† איז† אַ† נ†יד עריקער†¨ † מיט† געבלעך #גר !ע† האָר¨ † לאַנג† ביז† די† אַקסל¨ † און† ען† ער† רעדט ¨† סטאַרטשען†פֿון† אונטער†די† אָנצעס† אַפֿיר†ר !ע ¨† פֿל שיקע†יאַסלעס Æ

אַ†סך† יאָרן†טרייַבט† ער†צוזאַמען† מיטן†טאַטן† ספּלאַ עס¨ † טונקט† מיט† אים† פֿון† א ן† שיסעלע† די† ברינדזע† מיט† מאַמעליגע¨ † שלאָפֿט† א! ף† א ן† געלעגערÆ † דער† טאַטע† האָט† אים† ליב¨ † י† אַן† א גענעם¨ † און† א! ף† די† לאַנגע† אומעטיקע† אַסער עגן† דערצ לט† ער† פֿאַר† אים† זייַנע† מעשׂיות¨ † אָס† ערן† געב! רן† אין† די† לינדע† זומער# פֿאַרנאַכטן† צ ישן† דרעמלענדיקע† ברעגעס† און† ר! שיקע† אַסערן Ɔ דעם† טאַטנס† שטים†איז† דעמאָלט†אַ† קלאָרע¨ †אַ† קלינגע דיקע¨ † י† א! סגע אַשןÆ † נאָר† צו† קאָציעס† א! ערן† דערג ט†זי† ק! םÆ †דער† טאַטע† סט† גאַנץ†גוט ¨† אַז† קאָציע† איז† ט! ב† און† אַז† ער† קוקט† אים† אָן† מיט† די† שטומע† א! גן¨ † אָס† אין† דער† אמתן† באַנעמען† ז † גאָרניט¨ † שטראַלן† נאָר† מיט† גוטסק ט†און† ליבעÆ

או ן†כאָטש† אַז! ¨† איז† קאָציע† פֿון† די† א נציקע¨ † מיט† עמען† דער† טאַטע† שמועסט† זיך† גערן† אַדורךÆ † און† קאָציע† סט† ש! ן† אַז! † פֿון† זיך† אַל ן¨ † אַז† י† נאָר† דער† פֿאַרנאַכט† צע≠ שפּר ט†זיך† איבער†די† טיפֿע† אַסערן† און† די† ספּלאַ עס† ציִען†זיך† דאָרט†פֿ !לע ¨† ק! ם† אָס† ז †רירן† זיך¨ †דאַרף† ער† אַ† טאָרע† טאָן† דעם† טאַטן† און†מיט† אַ†צערונענעם† שמ כל¨ † י†בייַ† אַ†קינד ¨† בעטן∫ —† פּאַני†חנא ¨† דערצ ל†עפּעס° און†ב דן† פֿאַר יגט†די† נאַכטÆ ÆÆÆטריט Æ אַלטע¨ † ש ערע† טריט Ɔ די† שט נער† פּרעסן† זיך†צו† דער†ערד Ɔ די† ערבעס†כאַפּן† זיך†א !ף† און† פֿלאַטערן†מיט† די†לענגלעכע† בלעטערÆ —† דאָברי† עטשער° קאָציע†יערעמטשוק† האָט†זיך† דערנענטערט¨ † זיך†צוגעזעצט† לעבן†טאַטן Ɔ ב דע†האָבן† פֿאַר≠ ר כערט† די† ליולקעס¨ † געצ! גן† ש ער† דעם† ר! ך† אין† זיך† אַרייַן¨ † און† די† שטילק ט† האָט† צ ישן† ז † גערונען¨ † י† אַסער† צ ישן† ברעגעסÆ † ב דע† האָבן† זיך† איבערגעקוקטÆ † בייַ† ב דן† האָבן† די† א! גן† געפֿינקלט† און† גע ען† ענלעך†צו† די†אָפֿענע† ליולקעסÆ †אַ† ייַלע† האָבן† ב דע†געש יגן Æ

—† נו¨ † אָס† הערט† זיך¨ † די† ספּל†אַ עס† צו≠ געבונדןø †—†האָט† קאָציע†זיך† דערמאָנט†צו† פֿרעגן¨ † און† זייַן† ה †זעריקלעכע† שטים† האָט† געקריצט¨ י† זאַמד†אונטער† די†צ ן Æ

ידער† האָבן†זיך† דערהערט†טריט Ɔ פֿון†דער נאָענט† האָט† זיך† ב†אַ יזן† אַ† ייַס† העמד¨ † י† אַ ריס† אין† ש אַרצק ט† פֿון† דער† נאַכטÆ † עס† איז צוגעקומען† אַ† יונגער† ספּלאַ ניק¨ † אַז! † פֿון† אַ יאָר†דרייַסיק ¨† זיך†אַראָפּגעלאָזט† א! ף†די† קני†און מיט† אַ† פֿאָרשנדיקן† בליק† זיך† אייַנגעקוקט† אין די†פּנימער Æ —† אָס† הערט†זיך† מיטן†פּאָ ין ø —† ניט† שרעקלעך°†—† האָבן† ב דע† י† מיט א ן†מאָל† געענטפֿערט † Æ

דער† ספּלאַ ניק† האָט† פֿאַ†רר כערט† די ליולקע¨ † אַ† פֿעסטן† שפּייַ† געטאָן¨ † י† ער† אָלט אָפּשפּייַען†די† נאַכטÆ —†מייַנע† זייַנען†גוט† צוגעבונדן° † און†ער† איז†אַ עק Æ —† אַז! †פֿיל† יונגע†צוגעק† ומען¨ †—†האָט† קאָציע גע יזן†א !פֿן† אַ עקג ענדיקן¨ †—†מירן† אין†גיכן בלייַבן†אָן† אַ†שטיקל† בר! טÆÆÆ

—† יאָ¨ † יאָ¨ † קאָציע† ליבער¨ † פֿאַר† אונדז† דער≠ נענטערט†זיך† דער†אָסיען ÆÆÆ

ב דע† זייַנען† אַנטש יגן† גע אָרןÆ † א נער דעם† צ טן† האָט† מער† גאָר† ניט† געהאַט† אָס צו† זאָגןÆ † דער† טאַטע† האָט† זיך† א! סגעצ! גן¨ אָנגעשפּאַרט† דעם† עלנב! גן† אינעם† ברעג† און מיט†אַן† אייַנגעהאַלטענעם†אָטעם† זיך†צוגעהערט צו†די† טריט¨ † אָס†האָבן† פֿון† ייַטן†זיך† געקייַקלט און†אַלץ† פֿאַר אָרפֿענער†גע אָרן Æ

און† ען† די† שטילק ט† האָט† ידער† זיך צעגאָסן¨ † און† בייַ† דער† זייַט† איז† געלעגן† קאָציע און†געדרעמלט† אין†זייַנע† אַכציק†יאָר ¨† האָט†דער טאַטע† אַ† ש ערן† זיפֿץ† געטאָן† און† צום† ערשטן מאָל†זיך† פֿאַרבענקטÆÆÆ 1) ה כ סער (אוקר ינִיש) 2) געהילצטרייַב 3) פּליטנטרייַבער 4) גוטן' נט (אוקר יִניש)

Newspapers in Yiddish

Newspapers from USA

© PressReader. All rights reserved.