קהלת∫ אַ ספֿר וואָס בלייַבט אייביק רעלעוואַנט

די ג נצע וועלט איז ינצטערע שטוב לץ איז ה! ל ה! לים. ז קורצער וועג ונעם וויגעלע ביזן גרוב לץ איז נישט מער ווי חלום. קוים ביסטו דערוו כט איז ינצטער און נ כט. עס ציטערט אין דיר יעדעס א! ר. ערשט געווען קליין קינד, ווי גיך און געשווינד, עס ו

Forward (Yiddish Edition) - - NEWS -

נאָר†פּסוק† נאָך†פּסוק ¨† מע†זאָל† בעסער † פֿאַרשטייןÆ † די† אָריגינעלע† אויסדרוקן † אויף† לשון קודש† וואָס† זענען† אַרייַן אין† ייִדיש¨ † ווי† „הבֿל הבֿלים &¨ † „טובֿ שם† משמן† טובֿ& † ©„ בעסער† אַ† ג†וטער נאָמען¨ † איידער† די† בעסטע† פּאַ†רפֿיו≠ מען& ®¨ „†אין† כּל† חדש† תּחת† השמש& ©„ ניטאָ† קיין† נייַעס† או†נטער† דער† זון& ® האָט† עלזעט† געלאָזט† אינעם† אָריגי≠ נאַלÆ † אין† זייַן† איבערזעצונג† טייַטשט ער†„הבֿל הבֿלים &† מיט† „נישטיק און נ ריש ה ט געז גט קהלת. נישטיק און נ ריש, לץ איז נ ריש!‟ אין†„צאונה† וראנה& †פֿון†≥≥∂±† שטייט∫ לץ וו ס ד איז אין דער וועלט — איז א) טל נ רהייט‟

אין†דער† מאָדערנער†ייִדישער† לי≠ טעראַטור†האָבן† אונדזערע†קל אַס††יקער אויך† איבערגעגעבן† „קהלת &† אויף ייִדישÆ †אַזוי† האָט†פּרץ† דעם†אויסדרוק געטייַטשט†מיט† אַ†גראַם∫ „דום — ז גט קהלת, דום! לץ רום איז אייטל נישטיקייט, נ ר רגענגלעכקייט‟

און† שלום עליכם† האָט† עס ¨† פֿאַר≠ שטייט†זיך ¨† מער†פֿאָלקיש† געמאַכט∫ „בל טע שבבל טע, ז גט קהלת, בל טע שבבל טע, ס= איז לצדינג

בל טע, נעכטיקער ט ג‟.

„קהלת &† האָט† צוגעצויגן† אַ† סך איבערזעצערס† † ב משך†פֿון† די† יאָרן¨ ווייַל†ס 2איז† אַ†זעלטן ¨† לייַדנשאַפֿטלעך¨ יחידיש† קול† אין† אונדזער† הי†יליקער ליטעראַטורÆ

ון איציק ג טעסמ ן

אין† דעם† נוסח† ציילט† מען† ווייַ≠ טער† מיט† נאָך† אַכט† סטראָפֿעס°† אינעם† בלאָג † the of† Song† Yiddish† Week† קען† מען† הערן† ווי† ליבי† מאַ≠ נועל† זינגט† דעם† גראַם Ɔ די† קאַפּעליע† „קלע† זמ†אַטיקס &† האָבן† געשאַ פֿן† אַן† אַ†נדער† מעלאָדיע† צום† גראַם† און† זי† רעקאָרדירט† † אויף†איינעם† פֿון†זיי ערע†† קאָמפּאַקטלעך † Æ

אין† זייַן† שטודיע† „קהלת∫† דער† מענטש† און† דאָס† בוך &† פֿאַרגלייַכט† הרבֿ†יהודה† ליב†זלאָ טניק††די† אַלע†ייִדי≠ שע†טייַטשן† פֿון†„הבֿל הבֿלים &† במשך† יאָרהונדערטער†פֿון† ייִדישע† טייַטשן† פֿ†ונעם† ספֿר†קהלת Ɔ עלזעט†אַליין† נעמט† אַרייַן† זייַן† אייגענע† איבערזעצונג†פֿון† „קהלת &† אינעם† בוך ¨† אָבער† ער† האָט† נישט†איבערגעזעצט† וואָרט†בייַ† וואָרט ¨† און ר געלט קוי ט מען ביר, און וו ס דרייַ איז ניט יר, און וו ס יר איז נישט דרייַ, און וו ס לט איז נישט נייַ. און וו ס נייַ איז ניט לט, און וו ס וו רעם איז ניט ק לט, און וו ס ק לט איז ניט וו רעם, און וו ס רייַך איז נישט רעם. און וו ס רעם איז נישט רייַך, און וו ס קרום איז ניט גלייַך, און וו ס גלייַך איז ניט קרום, און וו ס רעדט איז ניט שטום… אין† דער† וועלט† איז† אַן† אַבסורד † ¨† אָן† אַ†זינען Ɔ די†ערשטע† סצענע†וואָס† מע† האָ ט†פֿאָרגעשטעל ט†פֿאַרמאָגט† נאָך† אַ† ביסל† שוואַרצן† הומאָר¨ † אָבער† די† דראַמע†ווערט† טונקלער†און† מער†פּע≠ סימיסטיש†אין† דער†צווייטער† העלפֿטÆ † די† זעלבע† געפֿיל ן†פֿון† דער† אַבסור≠ † דישקייט † ¨† די†זינלאָזיקייט† פֿון†או† נדזע≠ רע† לעבנס† קען† מען† לייענען† אין† די† ווערטער† פֿון†„קהלת &¨ † וואָס† איז† גע≠ שריבן† געוואָרן† † מיט† מער† ווי† צוויי† טויזנט†יאָר† פֿריִערÆ †

מיר† וועלן† זיך† נישט† אַרייַ†נלאָזן† אין† דער† געשיכטע† פֿונעם† ספֿר¨ † אין† דעם† וואָס ¨† ווער† און† ווען† מע† האָט† עס† פּינקט†לעך† געשאַפֿןª † מיר† וועלן† נאָר† באַטראַכטן† ווי† די† געדאַ†נקען ¨† ווערט†לעך† און† פּאָעז יע†פֿון† דער† מגילה† זענען† אַרייַן† אין† דער† פּאָ≠ פּו†לע† רער† ייִדי†שער† קולטור†¨ ב פֿרט† דעם† באַ†קאַנטסטן† אויסדרוק† „הבֿל הבֿלים& ¨† וואָס† ווערט †פֿאַרטייַטשט† אינעם† נייַעם† פּאַ†ריזער† לשון קודש ווער†טע רבוך†† ווי† „גאָר† נישט† מיט† גאָר†נישט &Æ

† „הבֿל הבֿלים &† איז† אַרייַן† אינעם† ייִדיש ן†פֿאָלקלאָר ¨† און† ספּעציעל† אינעם† ייִדישן †פֿאָלק† סלידÆ † נאָר† בייַ† ייִדן†וואָלט† אַ†קינדערגראַם† זיך†אָנגע≠ הויבן†מיט† די†ווערטער Ɔ אין†דער† זאַמ≠ לונ ג†פֿון† גינזבורג מאַרעק† האָט† מען† אָ†פּגעדרוקט† אַ† לאַנגן† נוסח† פֿונעם† אויסציילעניש∫ †

און ה! ל איז ה! לים,

דאָס† אַלטע† ניו יאָרקער† טעאַ≠ טער ליד† האָט† געזונגען† מייַן† באָבע¨ † אָבער† דאָס† פֿינצטערע† געפֿיל¨ † וואָס† ווערט† דאָ† אויסגעדריקט¨ † קען† מען† אויך†לייענען† אינעם†ספֿר† קהלת¨ †וואָס† מע† האָט† אָקערשט† געלייענט† סוכּות† אין†שיל Æ

יענע† וואָך† האָט† מען† מיך†פֿאַר≠ בעטן† אויף† אַ† פּראָבע פֿאָרשטעלונג† † פֿון† אַ† ייִדישער† איבע†רזעצונ ג†פֿון† דער†פּיעסע†„ וואַרטנדיק†אויף† גאָדאָ † &† פֿון† סאַמועל† בעקעטÆ † שיין† בי†יקער† און† דוד† מאַנדעלבאַום† האָבן† אויסגע≠ † שפּילט† די† ע†רשטע† סצענע†פֿון† דער† פּיעסע¨ † וואָס† בייקער† האָט† מייַ†סטער≠ ליש† איבערגעזעצ ט†פֿון† ענ†גליש Ɔ די† טרופּע† „נייַער† ייִדישער† רעפּ טעאַ≠ טער& † וועט¨ † מירטשעם¨ † פֿאָ†רשטעלן† די† פּיעסע† † שפּעטער† אין† סעזאָן† † דאָס† יאָרÆ

אין†„וואַרטנדיק† אויף†גאָדאָ &† גיט† דעם† דראַמאַטורג† † צ ו†פֿאַרשטיין ¨† אַז† די† וועלט¨ † או†נדזער† לעבן† און† אַלץ†

און די וועלט איז חלום, און חלום איז די וועלט, און ר לץ קוי ט מען געלט.

Newspapers in Yiddish

Newspapers from USA

© PressReader. All rights reserved.