פֿו דער רעדאַקציע (זאַמלביכער, נומ’ 8, 1952(

Forward (Yiddish Edition) - - ינטעלע ייִדיש ¿ דאָאָס -

דרייַ† פֿולע† יאָר† זייַנען† ש$ ן† אַרי≠ בער†זינט† איבערן†גאַנצן† ייִדישן†לעבן† אין†סאָ עט "רוסלאַנד† האָט†זיך† אַראָפּ≠ געלאָזט† † אַ† דיקער† חושךÆ † אַלע† אונד≠ זערע†באַמיִונגען† ביז†הייַנט† צו†דערג ן† גענ$ † אָס† מיט† די† קרובֿ† צו† צ † מיליאָן† ייִדן† דאָרט†—† צי† אפֿשר† מער† —† קומט† פֿאָר¨ † האָבן† זיך† א$ סגעלאָזט† מיט†גאָרנישט Æ א ן†זאַך† סן†מיר† יאָ†קלאָר∫ נישטאָ† דאָרטן† מער† אונדזער† ייִדיש† י† אַ† לעבעדיקע† שעפֿערישע† שפּראַךª †נישטאָ† דאָרטן†מער† די†ייִדישע† ל†יטעראַטור ª† נישטאָ† דאָרטן† מער† ק ן† ייִדיש†טעאַטער ¨† ק ן†ייִדישע† צייַטו†נגען ¨† ק ן† מינדסטע† ייִדישע† קי†נדער "שול Ɔ א$ ף† דער† גאַנצער† ייִד†ישער† קולטור† און† ליטעראַטור† אין† סאָ עט" רוסלאַנד† איז†ניגזר† גע אָרן†פֿאַ† רלענדונגÆ

און† די† ייִדישע† שרייַבער† און† קינסטלער† † אַל ן†—† אָס† אַז$ נס† איז† געשען† מיט† ז † דאָרטןø —†† אָס† איז† געשען†מיט† בערגעלסאָנען¨ †מיט† מאַר≠ קישן¨ † מיט† פֿעפֿערן¨ † מיט† האַלקינען¨ † מיט†האָפֿשט נען ¨† מיט†נסתּרן† און†מיט† אַיעדן†פֿון† דער†ייִדישער† ליטעראַטור† —†דאָרטן† אין†דער† פֿאַרזיגלטער†שטו≠ מענישø

זייַנען†ז † א$ ף†דער† פֿרייַ ¨† צי†ז † זייַנען† פֿאַרשפּאַרט† הינטער† גראַטעס† אין† טורמעס¨ † אָדער† פֿאַרשיקט† אין† אַרעסטאַנטן" לאַגערןø

לעבן†ז † ערגעץ¨ †אָדער† ז †זייַנען† אומגעבראַכט†גע אָרן ø

און†די† שרייַבער† אָס†לעבן ¨† נאָר† ז †זייַנען† געצ וּנגען†צו† ערן† שטום† —† צי† איז† נישט† פֿאַר† ז † שטומק ט† דורך†ג אַלד† דאָס†זעלבע† אָס† ט$ טø † בפֿרט† נאָך† ען† די† האַנט¨ † אָס† האָט† פֿאַרחתמעט†ז ער† גורל¨ †איז† די†זעלבע† האַנט† אָס†די† פֿאַרשטומטע†האָבן† אין† משך† פֿון† לאַנגע† יאָרן† אַז$ † געטרייַ† באַזונגען¨ †אַז $† צערטלעך†געגלעט Æ

ש$ ן†א ן† מאָל†אַ† דאַנק†פֿאַר† גע≠ טרייַשאַפֿט°† ש$ ן† א ן† מאָל† אַ† שׂכר°† שט$ נען† מיר¨ † פֿרעגן† מיר† און†—† אין† קול†ואין† עונהÆ

די† מערסטע† פֿון† די† סאָ עטיש" ייִדישע† שרייַבער¨ † א ניקע† פֿון† ז † די† סאַמע† יכטיקסטע ¨† י† דוד†בערגעל≠ סאָן¨ † למשל¨ † האָבן† אין† א פֿער† פֿון† צופּאַסן† זיך† צו† דער† „ליניע“† און† פֿון† „אַ עקגעבן† זיך† אינגאַנצן“¨† טאַ≠ קע† אַ ע†קגעגעבן† זיך† פֿון† זיךÆ † נישט† אָ†פּג† עשטעלט† זיך† פֿאַר† ק ן† זאַך† —† נישט† פֿאַר† דער† פֿולסטער† כּפירה† אין† נאַציאָנאַל" ייִדישן† מהות¨ † נישט† פֿאַרן† עקסטרעמסטן† חילול† פֿון† טר†אַדי≠ ציאָנעלן†ייִדישן† לעבנס" שט גער¨ †נישט† פֿאַר† דער† פֿאַרש ענקונג† פֿון† א גענע† טאַטע" מאַמע† ©זע† בערגע†לסאָנס† חילול" שילדערונג† פֿון† יום" כּיפּור† אינעם† פֿראַגמענט† פֿון† זייַן† ערק† „פּענעק “ª † זע† מאַקס† עריקס† „וו† ידוי“ª† זע† איציק† פֿעפֿערס†„צום† ענטל“†—† לידער® Æ

מיר† דערמאָנען† דעם† פּרט† נישט† כּדי†אין† איצטיקן†מאָמענט† צו†משפּטן† בערגעלסאָנען†און† אַנדערע†מיט† איםª † אין† איצטיקן† מאָמענט† סן† מיר† נישט† י† ייַט¨ †אָדער† י† נישט† ייַט† יעדער†פֿון† ז †איז† גע ען†געצ וּנגען† צו† ג ן† אין† זייַן† ייִדישער† פֿאַר≠ ל קענונגÆ † מיר† אָנען† אָבער† אָן† ספֿק† ז ער† אַנוסימשאַפֿטÆ † מי ר†ברענגען† אינעם†זאַמלבוך† גע יסע†מוסטערן† פֿון† ז ערע† ערק¨ †סייַ† פֿון†די† פּאָזיטי ע¨ † סייַ† פֿון† די† נעגאַטי ע¨ † כּדי† צו† געבן† שטריכן† אי† פֿון† ז ער† אָרגאַנישער† שעפֿערישק ט¨ †אי† פֿון†ז ערע† ירידות¨ † פֿון†ז ערע† קרומק טן¨ † אָס†אין† תּוך† איז†ז ער† סיבה†גע ען∫† טראַגישק טÆ

מישפּטן† —† מישפּטן† מיר† אָבער† יאָ† אין† האַרצן† די† האַנט¨ † אָס† האָט† אַרייַנגע אָרפֿן† אין† פֿינצטערניש† און† אין† אומעקזיסטירונג† ז ער†לעבן† און† ז ער† ערקÆ †מיר† מישפּטן†אין† האַרצן† א$ ך† אַלע† מחוץ† סאָ עט" רוסלאַנד¨ † אָס† גיבן†ז ער† הסכּמה†א $ף† אָט†דעם† כּרת¨ †אָדער† פֿאַרש ייַגן†אים Ɔ אין†דעם† פֿאַל†איז† פֿאַרש ייַגן†—†הסכּמה Æ

מיר† דאַרפֿן† דאָ† זאָגן† קלאָר¨ † אַז† צ ישן†די† ייִדישע†שרייַבער† אין†אַמע≠ ריקע† און† די† ייִדישע† שרייַבער† פֿון† סאָ עט" רוסלאַנד† איז† אין† משך† פֿון† לאַנגע†יאָרן† נישט†גע ען† ק ן†שלום Ɔ די† סיבה† פֿאַרן† אומשלום† איז† גע ען† מצד† ז ¨† דאָס† הייסט¨ † מצד† דער† סאָ≠ עטישער† דיקטאַטור" ליניעÆ † אַלץ† איז† געטאָן† גע אָרן† פֿון† ז ער† זייַט כּדי† אָס†טיפֿער† צו†מאַכן† דעם†תּהום צ ישן†ז † און†אונדז Ɔ דער†תּהום† איז טאַקע†גע אָרן† אַ†שרעקלעכער Æ און†איצטער†— י† אונדזערע †באַציִונגען† זאָלן נישט†גע ען† זייַן†—†דעם† אומקום† אָס איז† ניגזר† גע אָרן† א$ ף† ז † נעמען מיר† נישט† אָןÆ † מיר† אָנערקענען† נישט ק ן† שום† מאַכט† אָס† ליק ידירט שעפֿערישק ט¨ † אָס† פֿאַרשטומט† אַ פֿאָלקס† לשון¨ † אָס† פֿאַרשנייַדט† אַ פֿאָלקס†דיכטערס† און†קינסטלערס† און געפֿינט† אַפֿילו† נישט† פֿאַר† נ טיק† צו דערקלערן†די† סיבה†דערפֿון Æ

פֿאַר†אונדז† זייַנען†די† ליק ידירטע —† פֿאַרשטומטע¨ † צי† אומגעבראַכטע ייִדישע† שרייַבער† אין† סאָ עט" רוס≠ לאַנד†נישט† ליק ידירט¨ †צי† מיר†זייַנען מסכּים†מיטן† אינהאַלט†פֿון† אַ†ט ל† פֿון ז ערע† ערק† צי† נישטÆ † ז † געהערן צו† אונדזער† ליטעראַטור¨ † צו† אונדזער פֿאָלקס" שאַפֿונג† סייַ† מיט† ז ערע† מע≠ לות¨ †סייַ† מיט†ז ערע† חסרונות†—†מיט ז ערע†דערגר כונגען† און†מיט† ז ע≠ רע†שטר $כלונגען Æ

Newspapers in Yiddish

Newspapers from USA

© PressReader. All rights reserved.