Bu­chen­wald in de clinch met AfD

Te­gen het an­ti­se­mi­tis­me van de AfD is geen kruid ge­was­sen, vindt de di­rec­teur van het her­den­kings­mo­nu­ment Bu­chen­wald.

De Standaard - - Buitenland - VAN ON­ZE REDACTRICE KARIN DE RUYTER

BRUS­SEL I ‘Het heeft ab­so­luut geen zin om met ver­te­gen­woor­di­gers van Al­ter­na­ti­ve für Deut­sch­land (AfD) te pra­ten’, ver­zucht­te Volk­hard Knig­ge, de di­rec­teur van Bu­chen­wald, op de ra­dio­zen­der Deut­sch­land­funk. In het con­cen­tra­tie­kamp Bu­chen­wald, in de buurt van Wei­mar, von­den in de na­zi­tijd 56.000 men­sen de dood.

Knig­ge had een po­ging tot ge­sprek on­der­no­men met Stephan Brandner, die voor de ra­di­caal recht­se AfD in het fe­de­ra­le par­le­ment in Ber­lijn ze­telt. Eind ja­nu­a­ri werd hij daar zelfs ver­ko­zen tot voor­zit­ter van de par­le­men­tai­re com­mis­sie Wet­ge­ving en Con­su­men­ten­be­scher­ming.

Brandner had zelf voor­ge­steld om eer­gis­te­ren, woens­dag, een be­zoek te bren­gen aan Bu­chen­wald en de stich­ting die het voor­ma­li­ge con­cen­tra­tie­kamp be­stiert. Hij wil­de we­ten hoe de stich­ting werkt en wel­ke haar be­kom­mer­nis­sen zijn, kon­dig­de hij voor­af aan in een persme­de­de­ling. En Bu­chen­wald ligt in zijn kies­dis­trict.

Volk­hard Knig­ge, die het ge­sprek eer­der uit de schijn­wer­pers wil­de hou­den, re­a­geer­de dan ook maar met een persme­de­de­ling. Ook hij had wel en­ke­le vra­gen voor Brandner, zei hij daar­in.

Zo wil­de hij we­ten wat het par­le­ments­lid vond van de re­vi­si­o­nis­ti­sche uit­spra­ken van som­mi­ge van zijn par­tij­le­den. Aan voor­beel­den geen ge­brek. AfD­voor­zit­ter Alexan­der Gau­land noem­de Hit­ler en de na­zi’s ‘slechts een vo­gel­scheet in de meer dan dui­zend jaar suc­ces­vol­le Duit­se ge­schie­de­nis’. Die­zelf­de Gau­land riep de Duit­sers ook op om op­nieuw trots te zijn op de ‘pres­ta­ties van Duit­se sol­da­ten in twee we­reld­oor­lo­gen’.

Björn Höc­ke – lid van het deel­staat­par­le­ment in Th­ü­rin­gen, van­waar ook Brandner af­kom­stig is, en en­fant ter­ri­ble van de par­tij – ver­oor­zaak­te een schan­daal toen hij het Ho­lo­caust­mo­nu­ment in Ber­lijn een ‘mo­nu­ ment van de schan­de’ in het hart van de hoofd­stad noem­de. Sinds­dien is hij per­so­na non gra­ta in Bu­chen­wald.

Nor­ma­li­se­ring

Na die ope­nings­sal­vo’s lag het voor de hand dat het on­der­houd tus­sen Knig­ge en Brandner een do­ve­mans­ge­sprek zou wor­den. Brandner ba­ga­tel­li­seer­de de po­pu­lis­ti­sche en an­ti­se­mi­ti­sche uit­spra­ken van zijn par­tij­ge­no­ten als ‘kor­te ont­spo­rin­gen van en­ke­lin­gen’, deel­de de stich­ting woens­dag mee. ‘Op die ba­sis kon het niet tot een in­hou­de­lijk ge­sprek over het werk van de stich­ting ko­men.’

Maar ook Brandner toon­de zich ont­goo­cheld over het ge­sprek. Hij had de lei­ding van de stich­ting ge­vraagd waar­om zij zo te­gen de AfD ageer­de, ver­tel­de hij aan het pers­bu­reau DPA.

Het ant­woord daar­op gaf Knig­ge on­recht­streeks in een in­ter­view met de Süd­ deut­sche Zei­tung: met haar re­vi­si­o­nis­ti­sche uit­spra­ken draagt de AfD bij tot de ‘nor­ma­li­se­ring’ van an­ti­de­mo­cra­ti­sche stand­pun­ten, zei hij daar. Dat baart hem zor­gen, want ‘we mer­ken bij on­ze be­zoe­kers dat de blik op wat we hier to­nen en in de her­in­ne­ring wil­len hou­den, steeds min­der een blik naar het ver­le­den, maar een blik in het he­den en de toe­komst wordt’.

Vol­gens Knig­ge pro­be­ren be­zoe­kers aan her­den­kings­mo­nu­men­ten zo­als Bu­chen­wald steeds va­ker te pro­vo­ce­ren bij rond­lei­din­gen. ‘Voor­al op ge­voe­li­ge plaat­sen, zo­als in het cre­ma­to­ri­um of op plek­ken waar exe­cu­ties plaats­von­den, ver­kon­di­gen ze dan plots re­vi­si­o­nis­ti­sche stand­pun­ten of ko­men ze aan­dra­ven met ver­keer­de cij­fers.’

So­ci­aal aan­vaard­baar

Het voor­val in Bu­chen­wald il­lu­streert hoe­zeer Duitsland nog al­tijd wor­stelt met de de­mo­nen uit zijn ver­le­den – en hoe be­ ducht het is dat die de­mo­nen weer mas­saal de kop zul­len op­ste­ken.

De in­tre­de van de AfD in het fe­de­ra­le par­le­ment na de ver­kie­zin­gen van sep­tem­ber vo­rig jaar maak­te die be­zorgd­heid al­leen maar gro­ter. De par­tij, die met 92 zit­jes de der­de groot­ste is, wordt meest­al om­schre­ven als ra­di­caal rechts, maar ze flirt open­lijk met ex­treem­rechts. De ba­ga­tel­li­se­ring en soms zelfs de ont­ken­ning van de Ho­lo­caust waar­aan fi­gu­ren zo­als Brandner en Gau­land zich schul­dig ma­ken, dra­gen bij tot een kli­maat waar­in het tot nog toe on­zeg­ba­re wel zeg­baar wordt.

Dat zei gis­te­ren al­vast Bo­do Ra­me­low, de mi­nis­ter­pre­si­dent van Th­ü­rin­gen, die als lid van die Lin­ke aan het an­de­re uit­ein­de van het po­li­tie­ke spec­trum te­gen­over de AfD staat. Hij bracht, sa­men met jon­ge jo­den en jon­ge mos­lims, een be­zoek aan Auschwitz in Po­len. Vol­gens hem is de AfD me­de­ver­ant­woor­de­lijk voor de toe­na­me van het an­ti­se­mi­tis­me in Duitsland. De par­tij draagt er­toe bij dat vij­an­dig­heid te­gen­over jo­den weer ‘zeg­baar en so­ci­aal aan­vaard­baar’ wordt, zei hij aan MDR Kul­tur, in een re­ac­tie op de clash tus­sen Brandner en Knig­ge.

Dat het an­ti­se­mi­tis­me nog leeft in Duitsland, en voor­al dan in Ber­lijn, blijkt ook uit re­cen­te cij­fers. In de eer­ste helft van dit jaar von­den in de hoofd­stad 80 an­ti­se­mi­ti­sche mis­drij­ven plaats, vier daar­van met ge­weld­ple­ging. In 2017 wa­ren het er, vol­gens de­zelf­de voor­lo­pi­ge cij­fers, maar 67. De mees­te de­lic­ten schrijft de po­li­tie toe aan ‘recht­se an­ti­se­mie­ten’.

‘Kor­te ont­spo­rin­gen van

en­ke­lin­gen’

STEPHAN BRANDNER

AfD­po­li­ti­cus over an­ti­se­mi­ti­sche uit­spra­ken

© reu­ters

Het Ho­lo­caus­ther­den­kings­mo­nu­ment Bu­chen­wald ver­wijt de rechts­ex­tre­mis­ti­sche Al­ter­na­ti­ve für Deut­sch­land het on­zeg­ba­re zeg­baar te ma­ken.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Belgium

© PressReader. All rights reserved.