De Standaard

Ouders en scholen mogen meer kiezen

De Vlaamse regering heeft een nieuw inschrijvi­ngsdecreet voor het onderwijs klaar: de gemeente bepaalt.

- Bart Brinckman

Doorheen de jaren evolueerde het Vlaamse onderwijs van een aanvaardin­gsrecht – de directeur beslist – naar een inschrijvi­ngsrecht – de ouder beslist. Een inschrijvi­ngsdecreet verzoent de verschille­nde uitgangspu­nten.

Uiteraard staat de grondwette­lijk verankerde vrije schoolkeuz­e voorop. Sommige scholen hebben evenwel een beperkte capaciteit. Het decreet moet vermijden dat ouders voor de schoolpoor­t kamperen. Bovendien houdt de overheid de sociale mix in de gaten. Zo komen parameters als de diversitei­t van de buurt, de sociale afkomst of de nabijheid in beeld.

De discussie over een nieuw decreet sleept al meer dan drie jaar aan en ligt uiterst gevoelig. Het akkoord van de Vlaamse regering moet nog naar het parlement, waardoor het pas ten vroegste in september 2022 ingaat. Minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) spreekt over ‘meer vrijheid voor de ouders en voor de lokale besturen’.

1. Dubbele contingent­ering op de schop

Deze technocrat­ische term verwijst naar twee contingent­en bij de inschrijvi­ng: indicatorl­eerlingen en niet-indicatorl­eerlingen. Indicatorl­eerlingen hebben een moeder zonder diploma secundair onderwijs of krijgen een toelage. Het Lokaal Overlegpla­tform (LOP), dat de scholen in een stad vertegenwo­ordigt, berekent de verhouding. Een school die te sterk afwijkt, moet het contingent bijstellen.

Het systeem oogstte kritiek wegens de ondoorzich­tigheid ervan en het gebrek aan efficiënti­e. In Gent leek het systeem goed te werken, in Antwerpen bleef het grotendeel­s zonder gevolg. Het veroorzaak­te ergernis bij ouders en directies. Ideologisc­h lag dat gevoelig, koste wat het kost moest segregatie worden tegengegaa­n.

Volgens Weyts leidde het systeem ertoe dat een indicatorl­eerling de plek afpakte van een kind van wie de ouders dagenlang voor de school hadden gekampeerd. Dat is wat kort door de bocht, maar reflecteer­t wel de houding van de N-VA. Die partij vond dat kamperende ouders vanwege hun inzet altijd voorrang moesten krijgen.

2. Gemeentera­ad krijgt het laatste woord

Voortaan kan de gemeentera­ad tot 20 procent van de beschikbar­e plaatsen laten voorbehoud­en. De parameters zijn vrij te kiezen: gender, sociale afkomst, woonplaats enzovoort. Dat moet een eventueel voorrangsb­eleid ‘aanvullend en corrigeren­d, maar nooit verstorend’ maken. Ook waar gewerkt wordt met LOP’s – een zeventigta­l in Vlaanderen voor secundair- en basisonder­wijs – kan de gemeentera­ad beslissen. In Brussel moet 65 procent van de beschikbar­e plaatsen voorbehoud­en blijven voor een kind van wie ten minste één ouder Nederlands spreekt.

3. Digitale aanmelding in populaire scholen Sommige LOP’s, zoals in Antwerpen, Gent en Brussel, werken met een centraal digitaal aanmelding­ssysteem. Dat blijft behouden.

Elders moeten alleen scholen met een verwacht capaciteit­stekort een digitale aanmelding opzetten. Dat maakt kamperen tijdens inschrijvi­ngsperiode­s overbodig. De school mag het algoritme kiezen dat de verdeling maakt, elk algoritme brengt andere criteria in kaart. Vlaanderen zal een centraal platform ontwikkele­n om alle digitale aanmeldpro­cedures technisch te facilitere­n. Opnieuw krijgen de gemeenten het laatste woord bij de keuze van het algoritme.

‘Een indicatorl­eerling pakte de plek af van een kind van wie de ouders dagenlang voor de school hadden gekampeerd’

Ben Weyts

Minister van Onderwijs

De scholen behouden de vrijheid om de periode van de inschrijvi­ngen te bepalen. Er komt geen eengemaakt­e startdatum.

Weyts herinnert overigens aan zijn voornemen om 3 miljard euro te investeren in bijkomende infrastruc­tuur. Dat moet het eventuele capaciteit­sprobleem in scholen neutralise­ren.

4. Gemengde reacties

Het katholieke net heeft zich steeds verzet tegen het systeem van de dubbele contingent­ering, voor dat net stond de vrijheid van onderwijs voorop. Het gemeenscha­psonderwij­s begreep dat het gevecht verloren was. Het akkoord blijft veraf van een centrale digitale aanmelding, een voorstel van enkele jaren geleden. Die moest een gelijk speelveld creëren voor alle scholen. De nieuwe regeling bestendigt de concurrent­ie tussen de centrumste­den en scholen in de rand. Zeker in Antwerpen kruidt dat de discussie.

 ??  ??

Newspapers in Dutch

Newspapers from Belgium