Κυριάκος Χατζηιωάννου

«Οι ερωτικές μας ανάγκες εξαρτώνται από την τεχνολογία»

Documento - - ΜΠΡΟΣΤΙΝΉ ΣΕΛΊΔΑ - Συνέντευξη στην Αφροδίτη Ερμίδη

Erotikon ή ο έρωτας σε ταραγμένους καιρούς. Ο Κυριάκος Χατζηιωάννου επιστρέφει στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση για να μιλήσει μέσω του σώματος «για διευρυμένες έννοιες του έρωτα, να παρουσιάσει προσωπικές και ενδόμυχες εμπειρίες, να ανακαλέσει μνήμες και να προσφέρει στιγμές παρηγοριάς». Στο τρίτο μέρος της χορογραφικής σπουδής του «Erotikon/ Higher states, part 3» χρησιμοποιεί μια σειρά αναλυτικών εργαλείων και επιτελεστικών τεχνικών, όπως το τραγούδι, ο φιλοσοφικός λόγος και η κίνηση, αντλεί έμπνευση από το έργο «Αποσπάσματα του ερωτικού λόγου» του Ρολάν Μπαρτ και γράφει το δικό του ερωτικό «Συμπόσιο». Ο πολυσχιδής καλλιτέχνης μάς μιλάει για την ανάγκη πίσω από το «Erotikon», τον έρωτα των apps, το «τέλος της αγάπης», την κοινωνική κατασκευή της ευτυχίας και της δυστυχίας αλλά και για την queer-φεμινιστική άποψη του έρωτα.

Ο έρωτας στη σκηνή δεν είναι κάτι που δεν έχουμε ξαναδεί. Τι νέο θέλεις να καταθέσεις;

Το έργο «Erotikon/Higher states, part 3» άρχισε να μελετάται ως πολυμορφική παράσταση, με σκοπό να προσεγγίσει και να διατυπώσει διευρυμένες έννοιες του έρωτα, να αποτυπώσει παραστατικά προσωπικές και ενδόμυχες εμπειρίες. Το ερωτικό φαινόμενο ως ξεχωριστή συνειδησιακή κατάσταση το κατατάσσω στη σειρά «Higher states» το οποίο είναι ένα πολυετές έργο που αποτελείται από πέντε μέρη, θεωρώντας ότι δεν μπορεί να λείπει από αυτή την αλληλουχία. Οχι γιατί είναι κάτι που δεν έχουμε ξαναδεί. Στην ιστορία του πολιτισμού και των τεχνών ο έρωτας είναι από τους πλέον κοινούς τόπους. Ανέκαθεν τον τραγουδούσαν, τον διηγούνταν στην ποίηση και τη λογοτεχνία, ενώ αποτελεί συχνό μοτίβο για ζωγράφους και γλύπτες καθώς και αντικείμενο διαπραγμάτευσης στον κινηματόγραφο. Σε αυτό το πλαίσιο αυτό που εξετάζεται συνήθως είναι η ερωτική έλξη για το άλλο πρόσωπο, η οποία βρίσκεται πέρα από το νοητικό επίπεδο και πέρα από αυτό που μπορεί να ειπωθεί. Ακριβώς γι’ αυτό η διαχρονική του δύναμη το καθιστά κατεξοχήν πηγή έμπνευσης σε κάθε μορφή τέχνης. Ενα φαινόμενο που αναγεννιέται διαρκώς και δεν μπορεί παρά να βρίσκει ανεξάντλητες διόδους έκφρασης. Το «Erotikon» είναι μια δίοδος έκφρασης αυτής της αέναης δυναμικής του έρωτα μέσα στις διαρκώς μεταβαλλόμενες νόρμες των σχέσεων, ιδιαίτερα στην εποχή των social media και των dating apps.

Με ποιον τρόπο έχει αναθεωρηθεί το ερωτικό στοιχείο σήμερα;

Σήμερα υπάρχει αυτή η τάση της αποδόμησης του έρωτα ή της ρομα- ντικής αγάπης στη σχέση του ζευγαριού ως κοινωνικού κατασκευάσματος το οποίο θεωρείται ότι συνδέεται στην ιστορία των ιδεών τόσο με τον τρόπο ζωής στον ετεροφυλικό γάμο όσο και με τον καπιταλισμό. Σε αυτή την αποδόμηση της ιδέας του ρομαντικού έρωτα επιδίδεται η σύγχρονη κοινωνιολογία. Η κοινωνιολόγος Eva Illouz μάλιστα περιγράφει στο έργο της «Γιατί πονάει η αγάπη» πώς η επιθυμία –η ιδέα της ευτυχίας– είναι κοινωνικά ενσωματωμένη και έτσι η δυστυχία της αγάπης στη σύγχρονη εποχή δεν είναι ατομική αλλά κοινωνικά καθορισμένη. Οι πολιτισμικά πιο απαισιόδοξες προσεγγίσεις, ενόψει της υπερπροσφοράς από τα dating apps και της δυνατότητας για γρήγορο σεξ, μιλάνε για το «τέλος της αγάπης» καθώς και για ακρωτηριασμό της ικανότητας για έρωτα για το μεμονωμένο άτομο. Οσον αφορά το σεξ και τον ερωτισμό, στο σημερινό «φαρμακοπορνογραφικό καθεστώς» οι σεξουαλικές μας παραστάσεις και ανάγκες εξαρτώνται από τις συσκευές των τεχνολογικών και φαρμακευτικών παρεμβάσεων καθώς και από τα περιβάλλοντα των μέσων οπτικοποίησης και συνεπώς γίνονται οι ίδιες πηγή της νεοφιλελεύθερης δημιουργίας αξιών.

Η εποχή που διανύουμε σε ποιο βαθμό θεωρείς ότι έχει καταφέρει να «απελευθερώσει» τον έρωτα, να τον αποδέχεται σε

πιο ευρύ πλαίσιο, έξω από αυτό που θεωρείται «κανονικότητα»;

Στην εποχή που διανύουμε ο έρωτας –μαζί με αυτόν και μια «απελευθερωμένη» σεξουαλική ζωή– επιδιώκεται ως ατομική ευτυχία, ενώ οι διάφορες διαταραχές στις ερωτικές σχέσεις θεωρούνται ψυχολογικά ελαττώματα μεμονωμένων προσωπικοτήτων, τα οποία οφείλουν να διορθωθούν με τη λήψη ψυχοθεραπευτικών μέτρων. Οι φεμινίστριες, για παράδειγμα, επικρίνουν αυτό το συμπέρασμα και προσδίδουν στον έρωτα μονογαμική υπόσταση, ιδιαίτερα στις ετερόφυλες σχέσεις, όπου οι γυναίκες συνεχίζουν να πρέπει να υποτάσσονται σε μια πατριαρχική δομή αγάπης απέναντι στους άντρες. Θεωρώ πως μέσα σε αυτό το πλαίσιο, μιας queer-φεμινιστικής άποψης του έρωτα, επικρίνεται η ρομαντική αγάπη που ορίζεται ως ετεροκανονική σχέση ζευγαριού με σκοπό τον γάμο, αλλά ταυτόχρονα δεν ακυρώνει εντελώς τη συναισθηματική, περιπετειώδη και διαπροσωπική ενέργεια της ερωτικής αγάπης.

INF0

Σύλληψη: Κυριάκος Χατζηιωάννου σε συνεργασία με τη Μαργαρίτα Τσώμου. Σκηνοθεσία – χορογραφία: Κυρ. Χατζηιωάννου. Ερμηνεύουν: Mickey Mahar, Μαρία Σιδέρη, Νάνσυ Σταματοπούλου, Κυρ. Χατζηιωάννου. 18-20/1, Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση

«Στην εποχή που διανύουμε ο έρωτας επιδιώκεται ως ατομική ευτυχία, ενώ οι διάφορες διαταραχές στις ερωτικές σχέσεις θεωρούνται ψυχολογικά ελαττώματα μεμονωμένων προσωπικοτήτων»

Newspapers in Greek

Newspapers from Greece

© PressReader. All rights reserved.