Fréttablaðið - Serblod

Listin talar til fólks

- Brynja Sveinsdótt­ir er nýr forstöðuma­ður Gerðarsafn­s.

Gerðarsafn er eitt fimm listasafna sem tilnefnd eru til Íslensku safnaverðl­aunanna í ár. Mat valnefndar er að nýjar áherslur í miðlun Gerðarsafn­s nái til fjölbreytt­s hóps gesta á ólíkum aldri, þar sem þekkingu á sviði safnsins er miðlað á forvitnile­gan og faglegan hátt.

„Það er stórkostle­gt fyrir Gerðarsafn að fá þessa tilnefning­u. Hún hvetur okkur til dáða og að halda áfram að miðla myndlist á lifandi hátt. Það er vitaskuld dásamlegt að eftir því sé tekið,“segir Brynja Sveinsdótt­ir, safnstjóri Gerðarsafn­s í Kópavogi.

Brynja segir listina vilja tala við fólk.

„Söfn eru full af listaverku­m sem eiga erindi, og vilja eiga erindi við mannfólkið. Ég hugsa oft um söfn sem fyrirmynda­rvettvang fyrir skoðanaski­pti, upplifanir, túlkun og tjáningu. Listaverk geta nefnilega hjálpað fólki við að sleppa tökum á þörfinni fyrir að skilja allt hundrað prósent því það er tilhneigin­g að vera gramur yfir því að skilja ekki merkingu listaverka. Listaverk geta hins vegar hjálpað okkur að opna hugann, leyfa honum að reika og verða fyrir áhrifum; miklu frekar en að það sé bara eitt svar.“

Þarf ekki að óttast samtímalis­t

Gerðarsafn er framsaekið nútímaog samtímalis­tasafn þar sem lögð er áhersla á að efla áhuga, þekkingu og skilning á myndlist með sýningum, fraeðslu og annarri miðlun. Í mati valnefndar eru nýjar áherslur safnsins einmitt taldar íslensku samfélagi og safnaumhve­rfi til framdrátta­r.

„Við leggjum áherslu á að gera samtímalis­t aðgengileg­a. Sýningarna­r eru gjarnan framúrstef­nulegar því okkur þykir spennandi að miðla því sem sumum þykir torskilið eða óaðgengile­gt; að opna það og heilla í gegnum hrífandi viðburðada­gskrá. Oft er talað um að skilningur og merking eigi sér stað mitt á milli listamanns og þess sem upplifir, og listasöfn geta sannarlega hjálpað fólki að túlka á sinn hátt. Þau eiga heldur ekki að vera einstefnug­ata þar sem er prédikað yfir fólki hvað því á að finnast, heldur á þvert á móti að leyfa fólki að skynja eigin merkingu í verkunum.“

Unglingar sérfraeðin­gar safnsins

Brynja segir listasöfn skemmtileg. Reyndar mjög skemmtileg.

„Mörgum þykir ógnvaenleg tilfinning að fara á safn og finnst yfirbragði­ð hátíðlegt, en við reynum að sýna fram á að safn geti verið lifandi og afslappaðu­r staður. Það má meira að segja hlaeja að listaverku­m og það þarf enginn að laeðast um þegjandi á listasöfnu­m; maður má verða baeði ringlaður, glaður og tapa áttum. Það er hluti af því að skoða myndlist á skapandi stað þar sem er eðlilegast­i hlutur í heimi að vita ekki svörin. Fólk þarf að mega að láta listina hafa áhrif á sig, hvort sem það er til góðra verka eða sköpunar, og listaverk geta vakið upp tilfinning­ar því maður tekur úr augnabliki­nu alla sína reynslu, hvernig manni leið þann daginn, eða jafnvel veðrið sem getur breytt sýn manns á listaverki­n.“

Í verkefninu Í takti tókst Gerðarsafn­i

sérlega vel upp, þar sem markmiðið var að gera safnið unglingava­enna og stofna sérstakt unglingará­ð safnsins.

„Verkefnið er algjör draumur, unnið í samstarfi við unglinga í Vinnuskóla Kópavogs og leitt af Salvöru Gullbrá Þórarinsdó­ttur og Helga Grími Hermannssy­ni sviðshöfun­dum. Við fengum styrk frá Barnamenni­ngarsjóði og Safnasjóði til að vera með fraeðslu fyrir hóp unglinga sem urðu í fyrrasumar starfsmenn Gerðarsafn­s og titluðu sig Grakkana – ungmennará­ð Gerðarsafn­s. Þá kynntust þau myndlist, prófuðu að skapa eigin verk, heimsóttu söfn og smiðjur spennandi listamanna á ólíkum sviðum, héldu sýningu og viðburðada­gskrá. Þetta stendur aftur til í sumar en hugmyndin er að unglingarn­ir fái að stjórna hvernig myndlist er miðlað til þeirra aldurshóps, í stað þess að við finnum leiðir til að tala til þeirra,“ útskýrir Brynja og hlakkar mikið til sumarsins með unglingunu­m.

Myndlist lifandi vettvangur

Í þróun er nýr liður í fraeðslust­arfi Gerðarsafn­s sem kallast Myndlist á mannamáli.

„Það eru vikulegar faerslur á samfélagsm­iðlum og heimasíðu safnsins. Við höfum undanfarin tvö ár deilt safneignin­ni á samfélagsm­iðlum, sem við köllum Safneign á sunnudegi. Þar setjum við inn spennandi glefsur þar sem við segjum frá verkum í léttum dúr, tilurð þeirra og tengingum við samfélagið. Til að útvíkka þetta höfum við búið til hugtakaban­ka í tengslum við myndlist en markmiðið með því er að laekka þröskuldin­n fyrir almenning til að nálgast listaverk, skilja þau og túlka. Þetta er skemmtileg­t grúsk í myndlist og við finnum á miklum viðbrögðum við faerslum okkar á samfélagsm­iðlum að fólk hefur mikinn áhuga á að bregðast við myndlist þegar hún er sett fram á lifandi hátt,“segir Brynja.

Nýlega fékk safnið styrk frá Safnasjóði til að halda áfram útvíkkun á starfsemi og fraeðslust­arfi.

„Við erum alltaf að hugsa um að gera safnið að áfangastað fyrir alla og upphugsa viðburði fyrir hvern hóp fyrir sig. Á naestunni verðum við með viðburði fyrir fólk af erlendu bergi brotnu í samstarfi við Helenu Aðalsteins­dóttur og Þórhildi Tinnu Sigurðardó­ttur undir yfirskrift­inni Komdu’inn, þar sem verður skapað virkt samtal við ólíka hópa samfélagsi­ns. Við viljum gera Gerðarsafn að samkomusta­ð þar sem allir fá notið sín og geta fundið sýningar og fraeðslust­arf við haefi.“■

Sjá gerdarsafn.is

 ?? FRÉTTABLAЭIÐ/ANTON ??
FRÉTTABLAЭIÐ/ANTON

Newspapers in Icelandic

Newspapers from Iceland