Deshbandhu (Bilaspur) : 2018-12-29

3 : 3 : 3

3

3 Á’‹Ê‚¬⁄ÈU, ‡ÊÁŸflÊ⁄ U, U w~ ÁOE‚ê’⁄ U, wÆv} w} ÁOE‚ê’⁄U (∞¡¢Á‚ÿÊ¢)– ªÈ¡⁄UÊà ◊¥ ÷ÊflŸª⁄U Á¡‹ Σ‘§ ÷Ê‹-fl⁄UÊflOE⁄U ˇÊòÊ ◊¥ ‡ÊÈΣ˝§flÊ⁄U Σ§Ù ÁŸ⁄U◊Ê Á‹Á◊≈U« »Ò§ÄU≈˛Ë ◊¥ •øÊŸΣ§ „È∞ ÷ʬ Á⁄U‚Êfl Σ‘§ Σ§Ê⁄UáÊ OEÙ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „Ù ªß¸– •ÁÇŸ‡Ê◊Ÿ •ÁoeΣ§Ê⁄UË Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ‚Ù«Ê ∞‚ ’ŸÊŸ flÊ‹Ë ÁŸ⁄U◊Ê Á‹Á◊≈U« ŸÊ◊Σ§ »Ò§ÄU≈˛Ë ◊¥ ‚È’„ S≈UË◊ ¬Ê߬ ◊¥ ÷ʬ Á⁄U‚Êfl „Ù ªÿÊ– OE◊Σ§‹ Σ§Á◊¸ÿÙ¥ Ÿ ◊ıΣ‘§ ¬⁄U ¬„È¥ø Σ§⁄U ÕÙ«Ë OE⁄U ◊¥ ÷ʬ Á⁄U‚Êfl ’¥OE Σ§⁄U ÁOEÿÊ ‹ÁΣ§Ÿ ÷ʬ Á⁄U‚Êfl ◊¥ fl„Ê¥ Σ§Ê◊ Σ§⁄U ⁄U„Ê »Ò§ÄU≈˛Ë Σ§Ê ∞Σ§ Σ§◊¸øÊ⁄UË fl„Ë¥ ’„Ù‡Ê „Ù ªÿÊ ÃÕÊ OEÍ‚⁄UÊ Σ§◊¸øÊ⁄UË ÷ʬ ‚ ’øŸ Σ‘§ Á‹∞ OEı«ΠÃ „È∞ Áª⁄U Σ§⁄U ÉÊÊÿ‹ „Ù ªÿÊ– OEٟ٥ Σ§Ù •S¬ÃÊ‹ ¬„È¥øÊÿÊ ªÿÊ, ¡„Ê¥ ©¬øÊ⁄U Σ‘§ OEı⁄UÊŸ OEٟ٥ Σ§Ë ◊ıà „Ù ªß¸– ◊ÎÃΣ§Ù¥ Σ§Ë Á‡ÊŸÊÅÃ Σ§Ë ¡Ê ⁄U„Ë „Ò– ÷ÊflŸª⁄U, ÷ÊflŸª⁄U ◊¥ »Ò§ÄU≈˛Ë ◊¥ ÷ʬ Á⁄U‚Êfl ‚ OEÙ Σ§Ë ◊ıà OE‡Ê ÁflOE‡Ê ‚Í«ÊŸ Σ‘§ ¬˝OE‡Ê¸ŸÙ¥ ◊¥ v~ Σ§Ë ◊ıà ¡⁄UOEÊ⁄UË, Áfl‹Êfl‹, ‡ÊÊ„ ‚◊à v|w ‹ÙªÙ¥ Σ‘§ ÁflOE‡Ê ¡ÊŸ ¬⁄U ⁄UÙΣ§ ªß¸ ∞Σ§ Á⁄U¬Ù≈U¸ ◊¥ πÈ‹Ê‚Ê ÁΣ§ÿÊ ÁΣ§ Σ§◊ ‚ Σ§◊ w~ ’Ò¥Σ§ πÊÃÙ¥ Σ§Ù ŸΣ§‹Ë Σ‘§ M§¬ ◊¥ ¬„øÊŸÊ ªÿÊ ÕÊ, Á¡ŸΣ§Ê ©¬ÿÙª wÆ •⁄U’ L§¬ÿ Σ‘§ ◊ŸË ‹ÊÚÁã«˛¥ª Σ‘§ Á‹∞ ÁΣ§ÿÊ ªÿÊ ÕÊ– ‡ÊË·¸ •OEÊ‹Ã Ÿ ΔΣ‘§OEÊ⁄UÙ¥ ∞fl¥ Á’À«⁄UÙ¥ ‚Á„à ¡⁄UOEÊ⁄UË ‚◊Í„, •Ù◊ŸË ‚◊Í„, ’„Á⁄UÿÊ ≈UÊ©Ÿ, »§Á⁄UÿÊ‹ ÃÊ‹¬È⁄U •ı⁄U •ãÿ Σ§Ù ‚ÈŸflÊ߸ Σ§Ë •ª‹Ë ÃÊ⁄UËπ xv ÁOE‚ê’⁄U Σ§Ù ¡•Ê߸≈UË Σ§Ë Á⁄U¬Ù≈U¸ ¬⁄U •¬ŸË Á≈Uå¬áÊË OE¡¸ Σ§⁄UÊŸ Σ§Ê •ÊOE‡Ê ÁOEÿÊ „Ò– ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ê ‚ÍøŸÊ ◊¥òÊË »§flÊOE øıoe⁄UË Ÿ ∞Σ§ ¬˝‚ Σ§ÊÚã»˝¥§‚ ◊¥ ÉÊÙ·áÊÊ Σ§Ë ÕË ÁΣ§ ‚¥ÉÊËÿ ΣÒ§Á’Ÿ≈U Ÿ »§¡Ë¸ ’Ò¥Σ§ πÊÃÙ¥ Σ‘§ ◊Ê◊‹ ◊¥ ‚¥ÿÈÄà ¡Ê¥ø ≈UË◊ Σ§Ë Á⁄U¬Ù≈U¸ ◊¥ ŸÊÁ◊à ‚÷Ë v|w ‹ÊªÙ¥ Σ§Ù ÁflOE‡Ê ¡ÊŸ ¬⁄U ¬Ê’¥OEË ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ‚ÍøË ◊¥ «Ê‹Ÿ Σ§Ê »Ò§‚‹Ê ÁΣ§ÿÊ „Ò– øıoe⁄UË Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ÿ„ »Ò§‚‹Ê ß‚Á‹∞ Á‹ÿÊ ªÿÊ ÄUÿÙ¥ÁΣ§ “ÿ„ ¬Ò‚Ê ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ Σ‘§ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ê „Ò–” w} ÁOE‚ê’⁄U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– »§¡Ë¸ πÊÃÊ ◊Ê◊‹ ◊¥ ‚¥ÿÈÄà ¡Ê¥ø OE‹ (¡•Ê߸≈UË) Σ§Ë •Ù⁄U ‚ ÃÒÿÊ⁄U ‚ÍøË ◊¥ ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ ¬Ë¬ÈÀ‚ ¬Ê≈U˸ (¬Ë¬Ë¬Ë) Σ‘§ •äÿˇÊ Á’‹Êfl‹ ÷È≈˜U≈UÙ ÃÕÊ ¬Ë¬Ë¬Ë Σ‘§ ‚„ •äÿˇÊ •ÊÁ‡Ê»§ •‹Ë ¡⁄UOEÊ⁄UË ÃÕÊ Á‚¥oe Σ‘§ ◊ÈÅÿ◊¥òÊË Σ§ß◊ •‹Ë ‡ÊÊ„ •ı⁄U ‚◊Ê¡ Σ‘§ ÁflÁ÷㟠flªÊ¥¸ Σ‘§ ‡ÊË·¸ ‹ÊªÙ¥ ‚◊à v|w ‹ÙªÙ¥ Σ‘§ ŸÊ◊ ‡ÊÊÁ◊‹ „Ò¥ Á¡ŸΣ‘§ ÁflOE‡Ê OEı⁄UÙ¥ ¬⁄U ¬Ê’¥OEË ‹ªÊ OEË ªß¸ „Ò– ß‚ ‚ÍøË ◊¥ Σ§ß¸ ¡ÊŸ-◊ÊŸ ⁄UÊ¡ŸÃÊ•Ù¥, ŸıΣ§⁄U‡ÊÊ„Ù¥, ‚Ê¥‚OEÙ¥, √ÿʬÊÁ⁄UÿÙ¥, ’Ò¥Σ§⁄UÙ¥ ÃÕÊ •ãÿ ‹ÙªÙ¥ Σ‘§ ŸÊ◊ ‡ÊÊÁ◊‹ „Ò¥– ߟ◊¥ ¬˝◊Èπ ‹ÙªÙ¥ Σ‘§ ŸÊ◊ ß‚ ¬˝Σ§Ê⁄U „Ò¥– Á’‹Êfl‹ ÷È≈˜U≈UÙ-¡⁄UOEÊ⁄UË, ¬Ë¬Ë¬Ë •äÿˇÊ, •ÊÁ‚»§ •‹Ë ¡⁄UOEÊ⁄UË, ¬Ë¬Ë¬Ë ‚„-•äÿˇÊ, »§⁄UÿÊ‹ ÃÊ‹¬È⁄U, ¬Ë¬Ë¬Ë ŸÃÊ, ◊È⁄UÊOE •‹Ë ‡ÊÊ„, Á‚¥oe Σ‘§ ◊ÈÅÿ◊¥òÊË, Σ§ß◊ •‹Ë ‡ÊÊ„, Á‚¥oe Σ‘§ ¬Ífl¸ ◊ÈÅÿ◊¥òÊË, •éOEÈ‹ ßS‹Ê◊Ê’ÊOE, w} ÁOE‚ ê’⁄ U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– ‚Í«ÊŸ Σ§Ë ‚⁄UΣ§Ê⁄U Ÿ ÉÊÙ·áÊÊ Σ§Ë „Ò ÁΣ§ OE‡Ê ◊¥ ∞Σ§ ‚åÃÊ„ ÃΣ§ ø‹ ¬˝OE‡Ê¸Ÿ ◊¥ v~ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „È߸ „Ò– ‚Í«ÊŸ Σ‘§ ‚ÍøŸÊ ◊¥òÊË •ı⁄U ‚⁄UΣ§Ê⁄U Σ‘§ ¬˝flÄÃÊ ’ȇÊ⁄UÊ ªÈ◊Ê •⁄UÙ Ÿ ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù ÿ„Ê¥ ‚¥flÊOEOEÊÃÊ ‚ê◊‹Ÿ ◊¥ Σ§„Ê, ¬˝OE‡Ê¸ŸÙ¥ Σ‘§ OEı⁄UÊŸ „ÙŸ flÊ‹Ë ¤Ê«Π¬Ù¥ ◊¥ v~ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „È߸ „Ò ßŸ◊¥ ‚ OEÙ ‚È⁄UˇÊÊ ’‹Ù¥ Σ‘§ ¡flÊŸ ‡ÊÊÁ◊‹ „Ò¥– ‚È⁄UˇÊÊ’‹Ù¥ •ı⁄U ¬˝OE‡Ê¸ŸΣ§ÊÁ⁄UÿÙ¥ Σ§Ë ¤Ê«Π¬Ù¥ ◊¥ ‚È⁄UˇÊÊ’‹ Σ‘§ v}| •ı⁄U wv~ •Ê◊ ŸÊªÁ⁄UΣ§ ÉÊÊÿ‹ „È∞ „Ò¥– ‚Í«ÊŸ Σ‘§ ◊¥òÊË Ÿ ÁflOE‡ÊÙ¥ ¬⁄U •Ê⁄UÙ¬ ‹ªÊÿÊ ÁΣ§ OEÍ‚⁄U OE‡Ê ¬˝OE‡Ê¸ŸÙ¥ ◊¥ ◊Ê⁄U ªÿ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ‚¥ÅÿÊ Σ§Ù ’…ΠÊ ø…ΠÊΣ§⁄U ¬‡Ê Σ§⁄U ⁄U„ „Ò¥– ªı⁄UË’ „Ò ⁄UÊ¡oeÊŸË πÊÃ͸◊ ‚◊à ¬Í⁄U ‚Í«ÊŸ ◊¥ OE‡Ê Σ§Ë ’OE„Ê‹ •ÊÁÕ¸Σ§ ÁSÕÁÃ, •Êfl‡ÿΣ§ flSÃÈ•Ù¥ Σ§Ë ◊„¢ªÊ߸ Σ§Ù ‹Σ§⁄U Á¬¿‹ ∞Σ§ ‚åÃÊ„ ‚ ¬˝OE‡Ê¸Ÿ „Ù ⁄U„ „Ò¥– πÊÃÍ ¸ ◊ , »§¡Ë¸ πÊÃÊ ◊Ê◊‹ ◊¥ „UÈ߸ Σ§Ê⁄U¸flÊ߸ ‚ÒÿOE •‹Ë ⁄U¡Ê, Ÿ‡ÊŸ‹ ’Ò¥Σ§ •ÊÚ»§ ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ Σ‘§ •äÿˇÊ, •‹Ë •¡ΠË◊ ßΣ§⁄UÊ◊, ∞‚߸‚Ë¬Ë Σ‘§ Σ§Êÿ¸Σ§Ê⁄UË ÁŸOE‡ÊΣ§, ß‚ „çUÃ Σ§Ë ‡ÊÈL§•Êà ◊¥, »§¡Ë¸ ’Ò¥Σ§ πÊÃÙ¥ Σ‘§ ¡Á⁄U∞ •⁄U’Ù¥ L§¬ÿ Σ§Ë ◊ŸË ‹ÊÚÁã«˛¥ª ◊Ê◊‹ Σ§Ë ¡Ê¥ø Σ§⁄U ⁄U„Ë ∞Σ§ ¡•Ê߸≈UË Ÿ ‚Ȭ˝Ë◊ Σ§Ù≈U¸ Σ§Ù ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ¡⁄UOEÊ⁄UË ª˝È¬, ’„Á⁄UÿÊ ≈UÊ©Ÿ •ı⁄U •Ù◊ŸË ª˝È¬ Σ§Ë ÁÃΣ§«ΠË Σ‘§ ’Ëø ÉÊÁŸD ‚¥’¥oe ¬ÊÿÊ ªÿÊ ÕÊ– ◊ÈÅÿ ãÿÊÿÊoeË‡Ê Σ§Ë •äÿˇÊÃÊ flÊ‹Ë OEÙ ãÿÊÿÊoeˇÊÙ¥ Σ§Ë ¬ËΔ Σ§Ù ‚ı¥¬Ë ªŸË ◊¡ËOE, •Ù◊ŸË ª˝È¬, •Ÿfl⁄U ◊¡ËOE ÅflÊ¡Ê, •Ù◊ŸË ª˝È¬, ◊È„ê◊OE •ÊÁ⁄U»§ πÊŸ, •Ù◊ŸË ª˝È¬, •‹Ë Σ§◊‹ ◊¡ËOE, •Ù◊ŸË ª˝È¬, ÅflÊ¡Ê ∞◊ ‚‹◊ÊŸ ÿÍÁŸ‚, •Ù◊ŸË ª˝È¬ Σ‘§ ◊ÈÅÿ •ÁoeΣ§Ê⁄UË, ÁŸ◊˝ ◊ÊÁ¡OE ÅflÊ¡Ê, •Ù◊ŸË ª˝È¬, ◊Á‹Σ§ Á⁄UÿÊ¡, ’„Á⁄UÿÊ ≈UÊ©Ÿ Σ‘§ ‚Ë߸•Ù, •„‚ÊŸ ⁄U¡Ê OEÈ⁄UʸŸË, ‚Á◊≈U ’Ò¥Σ§ Σ‘§ •äÿˇÊ, „È‚ÒŸ ‹Êfl߸, ‚Á◊≈U ’Ò¥Σ§ Σ‘§ •äÿˇÊ, Á’‹Ê‹ ‡Êπ, Á‚¥oe ’Ò¥Σ§ Σ‘§ •äÿˇÊ, •„‚ÊŸ ÃÊÁ⁄UΣ§, Á‚¥oe ’Ò¥Σ§ Σ‘§ •äÿˇÊ, üÊËŸª⁄U ◊¥ ‡ÊÈΣ˝§flÊ⁄U Σ§Ê Ãʬ◊ÊŸ Σ§ ‡ÊÍãÿ ‚ |.| Á«Uª˝Ë ‚ÁÀ‚ÿ‚ ¬„UÈ¢øŸ ¬⁄U Áfl‡fl ¬˝Á‚h «U‹ ¤ÊË‹ ◊¥ ¡◊Ë ’»¸§ Σ§Ë ¬⁄UÃ Σ§Ê ÁOEÅÊÊÃÊ ÿÈflΣ§– ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ ◊¥ Σ§Ùÿ‹Ê πOEÊŸ …„Ë, x üÊÁ◊Σ§Ù¥ Σ§Ë ◊ıà ’ʢNjÊOE‡Ê ◊¥ Á„¥OEÍ ¬Á⁄UflÊ⁄U Σ‘§ ÉÊ⁄U •Êª¡ŸË ‹ËÁ’ÿÊ ◊¥ øÊ«Π •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Ÿ ÁΣ§ÿÊ ‚ŸÊ ¬⁄U „◊‹Ê ‚Ê⁄ ‚¢ˇÊ¬ •»§ªÊÁŸSÃÊŸ ◊¥ vz •ÊÃ¢Σ§flÊOEË …⁄U •Ê◊ øÈŸÊfl ‚ ¬„‹ oeÊÁ◊¸Σ§ •À¬‚¢ÅÿΣ§ ’Ÿ ÁŸ‡ÊÊŸÊ Σ§Ê’È‹– •»§ªÊÁŸSÃÊŸ Σ‘§ OEÁˇÊáÊ-¬Ífl˸ ª¡ŸË ¬˝Ê¥Ã ◊¥ •»§ªÊÁŸSÃÊŸ ⁄UÊc≈˛Ëÿ ⁄UˇÊÊ ∞fl¥ ‚È⁄UˇÊÊ ’‹ •ı⁄U •◊Á⁄UΣ§Ë ‚ŸÊ Σ§Ë Σ§Ê⁄U¸flÊ߸ ◊¥ Σ§◊ ‚ Σ§◊ vz •ÊÃ¥Σ§flÊOEË ◊Ê⁄U ª∞ „Ò¥– •»§ªÊÁŸSÃÊŸ Σ§Ë ‚◊ÊøÊ⁄U ∞¡¥‚Ë πÊ◊Ê ¬˝‚ Ÿ •»§ªÊÁŸSÃÊŸ Σ§Ë ‚ŸÊ Σ§Ë wÆxflË¥ Ã¥OEÊ⁄U Σ§Ù⁄U Σ‘§ „flÊ‹ ‚ Σ§„Ê ÁΣ§ ª¡ŸË Σ‘§ Σ§Ê⁄Uʒʪ Á¡‹ •»§ªÊÁŸSÕÊŸ ‚È⁄UˇÊÊ ’‹Ù¥ •ı⁄U ÃÊÁ‹’ÊŸ •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Σ‘§ ‚¥ÉÊ·¸ ◊¥ ‚Êà •ÊÃ¥Σ§flÊOEË ◊Ê⁄U ª∞– ª¡ŸË Σ‘§ •Ê’ ’¥OE Á¡‹ ◊¥ ªΔ’¥oeŸ ‚ŸÊ Σ‘§ ÁΣ§∞ ª∞ „flÊ߸ „◊‹ ◊¥ øÊ⁄U •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „Ù ªß¸– ß‚Σ‘§ •‹ÊflÊ ª¡ŸË ¬˝Ê¥Ã Σ‘§ ◊äÿ ◊¥ ªΔ’¥oeŸ ‚ŸÊ •ı⁄U ÃÊÁ‹’ÊŸ Σ‘§ ‚¥ÉÊ·¸ ◊¥ øÊ⁄U •ãÿ •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Σ§Ë ÷Ë ◊ıà „Ù ªß¸– w} ÁOE‚ ê’⁄ U (∞¡  ¥ Á‚ ÿÊ¢)– øÊ « Π Σ‘ § •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Ÿ ‹ËÁ’ÿÊ Σ‘§ Ã⁄UÉÊŸ ‡Ê„⁄U ◊¥ ‹ËÁ’ÿÊ Σ§Ë ‚ŸÊ Σ‘§ Á‡ÊÁfl⁄U ¬⁄U „◊‹Ê ÁΣ§ÿÊ Á¡‚◊¥ ∞Σ§ ‚ÒÁŸΣ§ ◊Ê⁄UÊ ªÿÊ ¡’ÁΣ§ ¿„ ÉÊÊÿ‹ „È∞ •ı⁄U ‚Êà ’¥oeΣ§ ’ŸÊ Á‹∞ ª∞– SÕÊŸËÿ ◊ËÁ«ÿÊ Σ‘§ •ŸÈ‚Ê⁄U, ‹ËÁ’ÿÊ Σ§Ë ⁄UÊ¡oeÊŸË ÁòÊ¬Ù‹Ë ‚ |}Æ ÁΣ § ‹ Ù ◊ Ë≈ U⁄ U OEÍ⁄ U OEÁ ˇ ÊáÊË ‹ËÁ’ÿÊ Σ‘§ Ã⁄UÉÊŸ ‡Ê„⁄U ◊¥ ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù ÁΣ§ÿ ªÿ ß‚ „◊‹ ◊¥ ‹ËÁ’ÿÊ ‚ŸÊ Σ§Ê ∞Σ§ ‚ÒÁŸΣ§ ◊Ê⁄UÊ ªÿÊ ¡’ÁΣ§ ¿„ •ãÿ ÉÊÊÿ‹ „Ù ª∞– •ÊÃ¥Σ§flÊOEË ‚Êà •ãÿ ‚ÒÁŸΣ§Ù¥ Σ§Ù ’¥oeΣ§ ’ŸÊΣ§⁄U ‹ ª∞– ‡Ê„⁄U Σ‘§ «ËŸ •éOEÈS‚‹Ê◊ ‡ ÊÊ¥ ª ‹ Ê Ÿ  SÕÊŸËÿ ◊ËÁ«ÿÊ Σ§Ù ÿ„ ¡ÊŸΣ§Ê⁄UË OEË– •ÊÃ¥Σ§flÊOEË „◊‹ Σ§Ù •¥¡Ê◊ OEŸ Σ‘§ Σȧ¿ ÉÊ¥≈U Σ‘§ ’ÊOE ¬Ë¿ „≈U ª∞– w} ÁOE‚ ê’⁄ U (∞¡  ¥ Á‚ ÿÊ¢)– ’ Ê¥ Ç‹ ÊOE  ‡ Ê ◊  ¥ ⁄UÁflflÊ⁄U Σ§Ù „ÙŸ flÊ‹ •Ê◊ øÈŸÊfl ‚ ¬„‹ Á„¥OEÍ ¬Á⁄UflÊ⁄U Σ‘§ ∞Σ§ ÉÊ⁄U Σ§Ù Σ§ÁÕà Ãı⁄U ¬⁄U •Êª Σ‘§ „flÊ‹ Σ§⁄U ÁOEÿÊ ªÿÊ– OE‡Ê ◊¥ „Ê‹ ◊¥ oeÊÁ◊¸Σ§ •À¬‚¥ÅÿΣ§ Σ§Ù ÁŸ‡ÊÊŸÊ ’ŸÊŸ ‚ ‚¥’¥Áoeà ÿ„ ÃË‚⁄UÊ ◊Ê◊‹Ê „Ò– •ÁÇŸ‡Ê◊Ÿ Σ‘§¥OE˝ Σ‘§ •ÁoeΣ§Ê⁄UË ◊ÙÁ»§OEÊ⁄U ⁄U„◊ÊŸ πÊŸ Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ΔÊΣȧ⁄UªÊ¥fl ‚OE⁄U ©¬Á¡‹Ê Σ‘§ ¤Êʬ⁄UËÊ߸ ªÊ¥fl ◊¥ •ÊŸ¥OEÊ ø¥OE˝ ’◊¸Ÿ Σ‘§ ÉÊ⁄U ◊¥ ⁄UÊÃ Σ‘§ Σ§⁄UË’ vÆ ’¡ •Êª ‹ª ªß¸– ’◊¸Ÿ Ÿ ’Ë«Ë ãÿÍ¡ wy «ÊÚ≈UΣ§ÊÚ◊ ‚ Σ§„Ê, ◊Ò¥Ÿ OEπÊ ÁΣ§ ◊⁄U ÉÊ⁄U ◊¥ •Êª ‹ªË „Ò •ı⁄U ¬≈˛Ù‹ Σ§Ë ª¥oe •Ê ⁄U„Ë „Ò– ¬Í⁄UÊ ÉÊ⁄U ¬Ê¥ø ‚ ‚Êà Á◊Ÿ≈U ◊¥ ¡‹Σ§⁄U ⁄UÊπ „Ù ªÿÊ– ©ã„Ù¥Ÿ Σ§„Ê, „◊Ê⁄U Á„¥OEÍ ‚◊ÈOEÊÿ Σ§Ù «⁄UÊŸ •ı⁄U •ÊªÊ◊Ë øÈŸÊfl ◊¥ ÁòÊ ¬ Ù‹ Ë, … ÊΣ § Ê, Õ梂ÜæÎðàæ ×ð´ àææ¢çÌÂê‡æü ãô ¿éÙæß Ñ »éÅUðÚUâ ãÿÍÿÊÚΣ¸§– ‚¥ÿÈÄà ⁄UÊc≈˛ ‚¥ÉÊ Σ‘§ ◊„Ê‚Áøfl ∞¥≈UÙÁŸÿÙ ªÈ≈U⁄U‚ Ÿ ’ʢNjÊOE‡Ê ◊¥ ÷ÿ •ı⁄U Á„¥‚Ê ‚ ◊ÈÄà ‡ÊÊ¥ÁìÍáʸ, Áfl‡fl‚ŸËÿ •ı⁄U ‚◊Êfl‡ÊË øÈŸÊfl Σ§Ë •¬Ë‹ Σ§Ë „Ò– ªÈ≈U⁄U‚ Ÿ ¡Ê⁄UË ’ÿÊŸ ◊¥ Σ§„Ê, ◊Á„‹Ê•Ù¥ •ı⁄U •À¬‚¥ÅÿΣ§Ù¥ ‚Á„à ‚÷Ë ’ʢNjÊOE‡ÊË ŸÊªÁ⁄UΣ§ ‚È⁄UˇÊÊ Σ‘§ ◊Ê„ı‹ ◊¥ •¬Ÿ ◊ÃÊÁoeΣ§Ê⁄U Σ§Ê ©¬ÿÙª Σ§⁄U¥– øÈŸÊflË ¬˝ÁΣ˝§ÿÊ ◊¥ ¬˝’Èh ‚◊Ê¡ •ı⁄U øÈŸÊflË ¬ÿ¸flˇÊΣ§ Σ§Ë ÷ÍÁ◊Σ§Ê ÁŸ÷ÊŸ Σ‘§ Á‹∞ ¬Í⁄UÊ ‚„ÿÙª Á◊‹ŸÊ øÊÁ„∞– ’ʢNjÊOE‡Ê ◊¥ xÆ ÁOE‚ê’⁄U Σ§Ù •Ê◊ øÈŸÊfl „Ù¥ª– øÈŸÊfl ◊¥ ◊ÈÅÿ ◊ÈΣ§Ê’‹Ê ‚ûÊÊoeÊ⁄UË •flÊ◊Ë ‹Ëª ¬Ê≈U˸ •ı⁄U ’ʢNjÊOE‡Ê Ÿ‡ÊŸ‹ ¬Ê≈U˸ Σ‘§ ’Ëø „Ò– ªÈ≈U⁄U‚ Ÿ ’ÿÊŸ ◊¥ ‡ÊÊ¥ÁìÍáʸ •ı⁄U ‹ÙΣ§ÃÊ¥ÁòÊΣ§ ’ʢNjÊOE‡Ê Σ§Ë ‚¥ÿÈÄà ⁄UÊc≈˛ Σ§Ë ¬˝ÁÃ’hÃÊ Σ§Ù OEÙ„⁄UÊÿÊ– „◊¥ flÙ≈U «Ê‹Ÿ ‚ OEÍ⁄U ⁄UπŸ Σ‘§ Á‹∞ ÁΣ§‚Ë Ÿ „◊Ê⁄U ÉÊ⁄U ◊¥ •Êª ‹ ª ÊŸ  Σ‘ § Á‹∞ ¬  ≈ ˛ Ù‹ Σ § Ê ßSÃ◊Ê‹ ÁΣ§ÿÊ– ¬˝Ê# π’⁄UÙ¥ Σ‘§ •ŸÈ‚Ê⁄U, ß‚ ÉÊ≈UŸÊ Σ§Ù ‹Σ§⁄U •’ ÃΣ§ Á„¥OEÈ•Ù¥ ‚ ‚¥’¥Áoeà ÃËŸ ÉÊ⁄UÙ¥ Σ§Ù •Êª Σ‘§ „flÊ‹ ÁΣ§ÿÊ ¡Ê øÈΣ§Ê „Ò– •πŸª⁄U ‚¥ÉÊ ¬Á⁄U·OE Σ‘§ •äÿˇÊ ŸÈL § ‹ ßS‹Ê◊ Ÿ  •À¬‚¥ÅÿΣ§ ‚◊ÈOEÊÿ Σ‘§ ÉÊ⁄UÙ¥ ◊¥ •Êª ‹ªÊŸ flÊ‹ •¬⁄UÊÁoeÿÙ¥ Σ‘§ Áπ‹Ê»§ ¬ÈÁ‹‚ ‚ Σ§Ê⁄U¸flÊ߸ Σ§⁄UŸ Σ§Ë ◊Ê¥ª Σ§Ë „Ò– ß‚ ’Ëø, ¬ÈÁ‹‚ Ÿ Σ§„Ê „Ò ÁΣ§ ©‚Ÿ ◊Ê◊‹ Σ§Ë ¡Ê¥ø ‡ÊÈM§ Σ§⁄U OEË „Ò– w} ÁOE‚ ê’⁄ U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ Σ‘§ OEÁˇÊáʬÁ‡ø◊Ë ’‹ÍÁøSÃÊŸ ¬˝Ê¥Ã ◊¥ ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù Σ§Ùÿ‹Ê πOEÊŸ Σ§Ê ∞Σ§ Á„S‚Ê …„ ¡ÊŸ Σ§Ë ÉÊ≈UŸÊ ◊¥ ÃËŸ üÊÁ◊Σ§Ù¥ Σ§Ë ◊ıà ¡’ÁΣ§ OEÙ •ãÿ ÉÊÊÿ‹ „Ù ª∞– flÁ⁄UD ¬ÈÁ‹‚ •ÁoeΣ§Ê⁄UË ‚⁄UOEÊ⁄U „ÊÁ‡Ê◊ Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ üÊÁ◊Σ§ ¬˝Ê¥Ã Σ‘§ OEÈÄΣ§Ë ß‹ÊΣ‘§ Σ§Ë ∞Σ§ ª„⁄UË πOEÊŸ ◊¥ Σ§Ê◊ Σ§⁄U ⁄U„ Õ ÁΣ§ Ã÷Ë •øÊŸΣ§ ß‚Σ§Ê ∞Σ§ Á„S‚Ê …„ ªÿÊ– ‚◊ÊøÊ⁄U ∞¡¥‚Ë Á‚ã„È•Ê Σ‘§ ◊ÈÃÊÁ’Σ§, ÉÊ≈UŸÊSÕ‹ ¬⁄U ’«ΠË ‚¥ÅÿÊ ◊¥ üÊÁ◊Σ§ ¬„È¥ø •ı⁄U ÉÊÊÿ‹Ù¥ Σ§Ù ¬Ê‚ Σ‘§ •S¬ÃÊ‹ ◊¥ ÷Ã˸ Σ§⁄UÊÿÊ– ßS‹ Ê ◊ Ê’ÊOE, ◊ÁÄU‚Σ§Ù ◊¥ ’‚ ç‹Ê߸ •Ùfl⁄U ‚ Áª⁄UË, ‚ÊÃ Σ§Ë ◊ÊÒà ◊ÁÄU‚Σ§Ù Á‚≈UË– ◊ÁÄU‚Σ§Ù Σ‘§ ‚ÒŸ ‹È߸ ¬ÙÃÙ‚Ë ⁄UÊíÿ Σ‘§ ‚Ê¥ÃÊ ◊ÊÁ⁄UÿÊ «‹ Á⁄UÿÙ ‡Ê„⁄U ◊¥ ∞Σ§ ’‚ Σ‘§ ç‹Ê߸ •Ùfl⁄U ‚ ŸËø Áª⁄U ¡ÊŸ ‚ ‚Êà ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „Ù ªß¸ •ı⁄U Σ§◊ ‚ Σ§◊ vy •ãÿ ÉÊÊÿ‹ „Ù ª∞– SÕÊŸËÿ •Á÷ÿÙ¡Σ§ Σ§Êÿʸ‹ÿ Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ÷Ê⁄UÃËÿ ‚◊ÿÊŸÈ‚Ê⁄U ªÈL§flÊ⁄U ‡ÊÊ◊ |—wÆ ’¡ „Ê߸fl z| ¬⁄U ∞Σ§ ’‚ •Ùfl⁄U¬Ê‚ ‚ ‹ª÷ª øÊ⁄U ◊Ë≈U⁄U ŸËø Áª⁄U ªß¸– „ÊOE‚ ◊¥ ¬Ê¥ø ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ÉÊ≈UŸÊSÕ‹ ¬⁄U „Ë ◊ıà „Ù ªß¸ •ı⁄U OEÙ •ãÿ Σ§Ë ß‹Ê¡ Σ‘§ OEı⁄UÊŸ •S¬ÃÊ‹ ◊¥ ◊ıà „Ù ªÿË– ◊ÎÃΣ§Ù¥ ◊¥ OEÙ ŸÊ’ÊÁ‹ª ÷Ë ‡ÊÊÁ◊‹ „Ò¥– ÉÊÊÿ‹Ê¥ Σ§Ù ‚ÒŸ ‹È߸ ¬ÙÃÙ‚Ë Σ§Ë ⁄UÊ¡oeÊŸË Σ‘§ ÁflÁ÷ÛÊ •S¬ÃÊ‹Ê¥ ◊¥ ÷Ã˸ Σ§⁄UÊÿÊ ªÿÊ „Ò– ’‚ Ã◊Ê©Á‹¬Ê‚ ⁄UÊíÿ Σ‘§ ‚Ë◊ÊflÃ˸ ‡Ê„⁄U ŸÈ∞flÙ ‹Ê⁄U«Ù ‚ ªÈ•ÊŸÊ¡È•ÊÃÙ •ı⁄U Á◊‡ÊÙ•ÊΣ§ÊŸ ⁄UÊíÿÙ¥ Σ‘§ Σ§ß¸ SÕÊŸÙ¥ Σ‘§ Á‹∞ Á‹∞ ⁄UflÊŸÊ „È߸ ÕË– OEÈÉʸ≈UŸÊ Σ‘§ Σ§Ê⁄UáÊÙ¥ Σ§Ê •’ ÃΣ§ ¬ÃÊ Ÿ„Ë¥ ø‹ ‚Σ§Ê „Ò– ’„⁄UËŸ Ÿ ‚ËÁ⁄UÿÊ ◊¥ OEÍÃÊflÊ‚ ‚¥øÊ‹Ÿ Σ§Ë ¬ÈÁC Σ§Ë ©.Σ§ÙÁ⁄UÿÊ Σ‘§ Σ§⁄UË’ ∞Σ§ „¡Ê⁄U ‹ÙªÙ¥ Σ§Ê ÁŸ¡Ë «Ê≈UÊ øÙ⁄UË ¬ÈÁß, •Ê◊¸ÁŸÿÊ߸ ŸÃÊ ‚¢’¢oe ◊¡’ÍÃ Σ§⁄UŸ Σ§Ù ‚„◊à çÂÀÜð âæÜ çmÂÿæèØ ÃØæÂæÚU ×ð´ w~.| ÂýçÌàæÌ ·¤è ßëçh ãé§ü Ñ ÂéçÌÙ w} ÁOE‚ê’⁄U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– ’„⁄UËŸ Ÿ ‡ÊÈΣ˝§flÊ⁄U Σ§Ù ‚ËÁ⁄UÿÊ Σ§Ë ⁄UÊ¡oeÊŸË OEÁ◊cΣ§ ◊¥ ÁSÕà ©‚Σ‘§ OEÍÃÊflÊ‚ ◊¥ ‚¥øÊ‹Ÿ ¡Ê⁄UË ⁄U„Ÿ Σ§Ë ÉÊÙ·áÊÊ Σ§Ë– ÿ„Ê¥ wÆvv ◊¥ ŸÊªÁ⁄UΣ§ ‚¥ÉÊ·¸ Á¿«Π ªÿÊ ÕÊ– ÿ„ ÉÊÙ·áÊÊ ‚¥ÿÈÄà •⁄U’ •◊Ë⁄UÊÃ Σ‘§ OEÁ◊cΣ§ ◊¥ •¬ŸÊ OEÍÃÊflÊ‚ OEÙ’Ê⁄UÊ πÙ‹Ÿ Σ‘§ •ª‹ ÁOEŸ „È߸ „Ò– ‚¥ÿÈÄà •⁄U’ •◊Ë⁄UÊÃ Σ§Ê OEÍÃÊflÊ‚ ÿ„Ê¥ ŸÊªÁ⁄UΣ§ ‚¥ÉÊ·¸ Σ‘§ Σ§Ê⁄UáÊ ‚Êà ‚Ê‹ ‚ ’¥OE ÕÊ– ’„⁄UËŸ Σ‘§ ÁflOE‡Ê ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ ∞Σ§ ’ÿÊŸ ◊¥ Σ§„Ê ÁΣ§ ‚ËÁ⁄UÿÊ ◊¥ ©‚Σ‘§ OEÍÃÊflÊ‚ ◊¥ Σ§Ê◊ ø‹ ⁄U„Ê „Ò, ¡’ÁΣ§ ’„⁄UËŸ ◊¥ ‚ËÁ⁄UÿÊ߸ OEÍÃÊflÊ‚ •ı⁄U OEٟ٥ OE‡ÊÙ¥ Σ‘§ ’Ëø ©«ΠÊŸÙ¥ Σ§Ê ‚¥øÊ‹Ÿ ø‹ ⁄U„Ê „Ò– ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ ‚ËÁ⁄UÿÊ Σ§Ë •Ê¡ÊOEË, ‚¥¬˝÷ÈÃÊ Σ§Êÿ◊ ⁄UπŸ •ı⁄U ˇÊòÊËÿ •π¥«ÃÊ ÃÕÊ •Ê¥ÃÁ⁄UΣ§ ◊Ê◊‹Ù¥ •ı⁄U ¬˝ªÁà ◊¥ ˇÊòÊËÿ OEπ‹¥OEÊ¡Ë Σ‘§ πÃ⁄UÙ¥ ‚ ’øŸ Σ‘§ Á‹∞ OEٟ٥ OE‡ÊÙ¥ Σ‘§ ’Ëø Á⁄U‡Ã ¡Ê⁄UË ⁄UπŸ Σ§Ë ’„⁄UËŸ Σ§Ë ßë¿Ê Σ§Ù ’‹ ÁOEÿÊ– ‚ËÁ⁄UÿÊ ◊¥ wÆvv ◊¥ ªÎ„ÿÈh Á¿«ΠŸ Σ‘§ ’ÊOE •⁄U’ Σ§Ë πÊ«ΠË Σ‘§ OE‡ÊÙ¥ Ÿ ‚ËÁ⁄UÿÊ߸ ⁄UÊc≈˛¬Áà ’‡Ê⁄U •‹-•‚OE Σ§Ë ‚⁄UΣ§Ê⁄U ‚ Σ§Í≈UŸËÁÃΣ§ Á⁄U‡Ã πà◊ Σ§⁄U Á‹∞ Õ– w} ÁOE‚¥’⁄U (∞¡  ¥ Á‚ ÿÊ¢)– © ûÊ⁄ U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ¿Ù«ΠΣ§⁄U OEÁˇÊáÊ Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ◊¥ ⁄U„Ÿ flÊ‹ Σ§⁄UË’ vÆÆÆ „¡Ê⁄U ‹ÙªÙ¥ Σ§Ê ÁŸ¡Ë «Ê≈UÊ øÈ⁄UÊ Á‹ÿÊ ªÿÊ „Ò– OEÁˇÊáÊ Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ◊¥ ¬ÈŸflʸ‚ ◊Ê◊‹Ù¥ Σ§Ù OEπŸ flÊ‹ ◊¥òÊÊ‹ÿ Σ‘§ ∞Σ§ Σ§êåÿÍ≈U⁄U Σ§Ù „ÒΣ§ Σ§⁄UΣ‘§ ÁŸ¡Ë ‚ÍøŸÊ∞¥ øÈ⁄UÊ߸ ªß¸ „ Ò¥– ◊ ¥ òÊÊ‹ ÿ Σ § Ù v~ ÁOE‚ê’⁄U Σ§Ù „ÒÁΣ§¥ª Σ‘§ ’Ê⁄U ◊¥ ¡ÊŸΣ§Ê⁄UË Á ◊‹Ë ÕË– OEÁˇÊáÊ Σ§ÙÁ⁄UÿÊ Σ§Ë ÿÙㄬ ãÿÍ¡ ∞¡¥‚Ë Σ‘§ •ŸÈ‚Ê⁄U ©ûÊ⁄U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ‚ ’Ê„⁄U ÁŸΣ§‹Ÿ flÊ‹ ~~| ‹ÙªÙ¥ Σ‘§ ŸÊ◊, ©ŸΣ§Ë ¡ã◊ ÁÃÁÕ •ı⁄U ¬ÃÊ øÈ⁄UÊ Á‹∞ ª∞ „Ò¥– ∞Σ§ Áfl‡Ê· Σ§Ù« ‚ Σ§êåÿÍ≈U⁄U „ÒΣ§ ◊ŸÊ◊Ê, ≈UÙÄUÿÙ, ÿΣ§ËŸ „Ò ÁΣ§ „◊Ê⁄U ‚¥’¥oeÙ¥ Σ§Ë ªÁÇÊË‹ÃÊ ’ŸË ⁄U„ªË •ı⁄U •Ê‡ÊÊ Σ§⁄UÃÊ „Í¥ ÁΣ§ ÿ„ •Êª ÷Ë ÁflΣ§Á‚à „٪ʖ •ÄU≈UÍ’⁄U ◊¥ ÿ⁄UflÊŸ Σ§Ë ÿÊòÊÊ Σ‘§ OEı⁄UÊŸ •◊Á⁄UΣ§Ê Σ‘§ ⁄UÊc≈˛Ëÿ ‚È⁄UˇÊÊ ‚‹Ê„Σ§Ê⁄U ¡ÊÚŸ ’ÙÀ≈UŸ Ÿ •Ê◊¸ÁŸÿÊ ‚  • ¬ Ÿ  •¥ Ã⁄ U⁄ UÊc≈ ˛ Ëÿ ‚¥’¥oeÙ¥ ◊¥ ∞ÁÄÊÁ‚Σ§ ¬Ò≈UŸ¸ Σ§Ù ¿Ù«ΠŸ Σ§Ë ◊Ê¥ª Σ§Ë ÕË– ß‚ ¬ ⁄ U M § ‚ Ë ÁflOE  ‡ Ê ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ Σ§„Ê ÕÊ ÁΣ§ ’ ÙÀ≈ UŸ M§‚ Σ‘ § ‚ ÊÕ •Ê◊¸ÁŸÿÊ Σ§Ë ¬Ê⁄U¥¬Á⁄UΣ§ Á◊òÊÃÊ Σ‘§ ‚¥OE÷¸ ◊¥ ’ÊÃ Σ§⁄U ⁄U„ Õ •ı⁄U ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ ’ÙÀ≈UŸ ¬⁄U OEÙ ‚ÙÁflÿà ‚„ÿÙÁªÿÙ¥ Σ‘§ ’Ëø Á⁄U‡Ã π⁄UÊ’ Σ§⁄UŸ Σ§Ë Σ§ÙÁ‡Ê‡Ê Σ§⁄UŸ Σ§Ê •Ê⁄UÙ¬ ‹ªÊÿÊ– w} ÁOE‚ê’⁄U (∞¡  ¥ Á‚ ÿÊ¢)– M§‚ Σ‘ § ⁄UÊc≈˛¬Áà √‹ÊÁOE◊Ë⁄U ¬ÈÁß • ı⁄ U • Ê ◊  ¸ ÁŸÿÊ Σ‘ § Σ § Êÿ ¸ flÊ„ Σ § ¬ ˝ oeÊŸ ◊ ¥ òÊË ÁŸΣ § Ù‹ ¬ Á‡ ÊÁŸÿÊŸ ◊  ¥ ÁflÁ÷㟠ˇÊòÊÙ¥ ◊¥ ‚„ÿÙª ’…ΠÊŸ ¬⁄U ‚„◊Áà ’ŸË– ‚◊ÊøÊ⁄U ∞¡¥‚Ë Á‚ã„È•Ê Σ‘§ ◊ ÈÃÊÁ’ Σ § , ◊ ÊÚSΣ § Ù ◊  ¥ ¬ Á‡ ÊÁŸÿÊŸ Σ‘ § ‚ÊÕ ’ÊÃøËÃ Σ‘§ OEı⁄UÊŸ ¬ÈÁß Ÿ M§‚-•Ê◊¸ÁŸÿÊ ‚¥’¥oeÙ¥ Σ§Ù ◊„àfl¬Íáʸ ÃàflÙ¥ Σ‘§ ‚ÊÕ flÊSÃfl ◊¥ ‚¥’h ‚¥’¥oeÙ¥ Σ§Ê •Ê±flÊŸ ÁΣ§ÿÊ– ¬ÈÁß Ÿ Σ § „ Ê ÁΣ § Á¬¿‹ ‚Ê‹ Ám¬ˇÊËÿ √ÿʬÊ⁄U ◊¥ w~.| ¬˝ÁÇÊÃ Σ§Ë flÎÁh „È߸ •ı⁄U OEٟ٥ ¬ˇÊÙ¥ ‚ ‚Ê◊ÍÁ„Σ§ ‚È⁄UˇÊÊ ‚¥Áoe ‚¥ªΔŸ •ı⁄U ◊ÊÚSΣ§Ù, ߥ«ÙŸÁ‡ÊÿÊ ◊¥ ÷ÍΣ¢§¬ Σ‘§ Ã¡ ¤Ê≈UΣ‘§ ¡Σ§ÊÃʸ– ߥ«ÙŸÁ‡ÊÿÊ Σ‘§ ¬Ífl˸ ¬˝Ê¥Ã ¬Ê¬È•Ê ’⁄UÊà ◊¥ ‡ÊÈΣ˝§flÊ⁄U Σ§Ù ÷ÍΣ¢§¬ Σ‘§ Ã¡ ¤Ê≈UΣ‘§ ◊„‚Í‚ ÁΣ§∞ ª∞– ◊ı‚◊ ∞fl¥ ÷Í÷ıÁÃΣ§Ë ∞¡¥‚Ë Σ‘§ •ÁoeΣ§Ê⁄UË ◊Ù„ê◊OE »§ÊÁOE‹Ê Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ ÷Ê⁄UÃËÿ ‚◊ÿÊŸÈ‚Ê⁄U ‚È’„ ‹ª÷ª ‚Ê…Π •ÊΔ ’¡ •Ê∞ ÷ÍΣ¢§¬ Σ§Ë ÃËfl˝ÃÊ Á⁄UÄU≈U⁄U ¬Ò◊ÊŸ ¬⁄U {.v ◊Ê¬Ë ªß¸– ÷ÍΣ¢§¬ Σ§Ê Σ‘§¥OE˝ OEÁˇÊáÊ ¬Ífl˸ ◊ÊŸÙΣ§flÊ⁄UË ◊¥ ‚Ä ‚ w{ ÁΣ§‹Ù◊Ë≈U⁄U ŸËø ÕÊ– ©ã„Ù¥Ÿ ’ÃÊÿÊ ÁΣ§ •’ ÃΣ§ ‚ÈŸÊ◊Ë Σ§Ë øÃÊflŸË ¡Ê⁄UË Ÿ„Ë¥ Σ§Ë ªß¸ „Ò– ÷ÍΣ¢§¬ Σ‘§ Σ§Ê⁄UáÊ ¡ÊŸ-◊Ê‹ Σ‘§ ŸÈΣ§‚ÊŸ Σ§Ë Σ§Ù߸ Á⁄U¬Ù≈U¸ Ÿ„Ë¥ „Ò– ‚È⁄UˇÊÊ ◊Ê◊‹Ù¥ Σ‘§ Áfl‡Ê·ôÊ „Ê‹Ê¥ÁΣ§ ©ûÊ⁄U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ Σ§Ë •Ù⁄U ‚ „ÒÁΣ§¥ª Σ‘§ ◊Ê◊‹Ù¥ Σ § Ù ‹  Σ § ⁄ U ‚ Ù‹ Σ § Ù •ªÊ„ Σ§⁄U øÈΣ‘§ „Ò¥– Áfl‡Ê·ôÊÙ¥ Σ‘§ •ŸÈ‚Ê⁄U «Ê≈UÊ øÙ⁄UË Σ§Ë fl¡„ ‚ ©ûÊ⁄U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ◊¥ ⁄U„Ÿ flÊ‹ ∞‚ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ù •¬ŸË ‚È⁄UˇÊÊ Σ§Ù ‹Σ§⁄U Áø¥ÃÊ „Ò Á¡ŸΣ§Ë OEÁˇÊáÊ Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ◊¥ ÁŸ¡Ë ¡ÊŸΣ§ÊÁ⁄UÿÊ¥ ‹ËΣ§ „È߸ „Ò¥– Σ§⁄UΣ‘§ ÿ «Ê≈UÊ øÈŸÊ∞ ª∞ „Ò¥– ©ûÊ⁄U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ Σ§Ê ‚⁄UΣ§Ê⁄UË ◊ËÁ«ÿÊ OEÁˇÊáÊ Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ◊¥ ⁄U„Ÿ flÊ‹ ∞‚ ©ûÊ⁄U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ߸ ‹ÙªÙ¥ Σ§Ù ¬˝Êÿ— oe◊Σ§Ë OEÃÊ ⁄U„Ê „Ò ¡Ù ÁΣ§◊ ¡Ê¥ª ©Ÿ ‚ûÊÊ Σ‘§ Áπ‹Ê»§ ◊È¥„ πÙ‹Ã „ Ò¥– OEÁ ˇ ÊáÊ Σ § ÙÁ⁄ UÿÊ ‚⁄UΣ§Ê⁄U Ÿ ß‚ „ÒÁΣ§¥ª Σ§Ù ‹  Σ § ⁄ U Á » § ‹ „ Ê‹ © ûÊ⁄ U Σ§ÙÁ⁄UÿÊ ¬⁄U ‡ÊΣ§ ¡ÊÁ„⁄U Ÿ„Ë¥ ÁΣ§ÿÊ „Ò– ‚Êß’⁄U ’ÈÁΣ§¸ŸÊ »§Ê‚Ù ◊¥ „◊‹Ê, OE‚ ¬ÈÁ‹‚Σ§Á◊¸ÿÙ¥ Σ§Ë ◊ıà ÿÍ⁄ U  Á‡ ÊÿŸ ßΣ § ÙŸÊÚÁ ◊ Σ § ÿÍÁŸÿŸ ◊¥ √ÿʬÊ⁄U Σ‘§ ‚ÊÕ „Ë ‚È⁄UˇÊÊ, •Ê¬‚Ë ‚„ÿÙª ◊¥ ÷Ë •ë¿Ë ÁSÕÁà ’ŸÊ∞ ⁄ UπŸ  Σ‘ § Á‹∞ Σ § „ Ê– ¬Á‡ÊÁŸÿÊŸ Ÿ Σ§„Ê, ◊ȤÊ ’ÈÁΣ¸§ŸÊ »§Ê‚Ù– •»˝§ËΣ§Ë ◊„Êmˬ ÁSÕà OE‡Ê ’ÈÁΣ§¸ŸÊ »§Ê‚Ù Σ‘§ ©ûÊ⁄U-¬Á‡ø◊Ë ¬˝Ê¥Ã ‚Ù⁄UÙ ◊¥ ÉÊÊà ‹ªÊΣ§⁄U ÁΣ§∞ ª∞ ∞Σ§ „◊‹ ◊¥ vÆ ¬ÈÁ‹‚Σ§Á◊¸ÿÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „Ù ªß¸– ’ÈÁΣ§¸ŸÊ »§Ê‚Ù Σ‘§ ‚È⁄UˇÊÊ ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ ÿ„ ¡ÊŸΣ§Ê⁄UË OEË– ◊¥òÊÊ‹ÿ Ÿ »‘§‚’ÈΣ§ ¬⁄U ¡ÊŸΣ§Ê⁄UË OEÃ „È∞ Σ§„Ê, ‚Ù⁄UÙ ◊¥ vÆ ¬ÈÁ‹‚Σ§◊˸ ◊Ê⁄U ª∞ „Ò¥– ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù ¬ÈÁ‹‚Σ§Á◊¸ÿÙ¥ Σ§Ê ª‡ÃË OE‹ OEOE٪ȕ٠ªÊ¥fl ‹ı≈U ⁄U„Ê ÕÊ– ⢷¤ÅU ¥ ×ðçÚU · ¤ è âèÙðÅU ×ð ´ Âê‡ æü · ¤ æ× · ¤ æÁ ÕãæÜè ÂÚU âã×çÌ Ùãè ´ OEÈÁŸÿÊ Σ§Ê ¡ÊŸ¥ •Ê¢Á‡ÊΣ§ Σ§Ê◊’¢OEË ‚ Σ§Ê⁄UÙ’Ê⁄U ¬˝÷ÊÁflà •◊Á⁄UΣ§Ê Σ‘§ ‚’‚ ’ȡȪ¸ √ÿÁÄÃ Σ§Ê vvw ‚Ê‹ Σ§Ë ©◊˝ ◊¥ ÁŸoeŸ •Ê¡ Σ§Ê ßÁÄUÊ‚ flÊÁ‡Ê¥ª≈UŸ, w} ÁOE‚ê’⁄U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– ◊ÁÄU‚Σ§Ù ‚Ë◊Ê OEËflÊ⁄U Σ§Ù ‹Σ§⁄U ¡Ê⁄UË ªÁÃ⁄UÙoe Σ‘§ ’Ëø •◊Á⁄UΣ§Ê ‚ËŸ≈U ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù ‚¥ÉÊËÿ ‚⁄UΣ§Ê⁄U Σ‘§ ¬Í⁄UË Ã⁄U„ Σ§Ê◊Σ§Ê¡ ‡ÊÈM§ „ÙŸ Σ‘§ ‚◊¤ÊıÃ ¬⁄U ¬„È¥øŸ ◊¥ Áfl»§‹ ⁄U„Ë– Á¬¿‹ ¿„ ÁOEŸÙ¥ ‚ wz »§Ë‚OEË ‚⁄UΣ§Ê⁄UË Σ§Ê◊Σ§Ê¡ Δ¬ ¬«ΠÊ „Ò •ı⁄U ∞‚Ë π’⁄U¥ •Ê ⁄U„Ë „Ò¥ ÁΣ§ ‚ËŸ≈U ‚OESÿÙ¥ Σ§Ë OEÙ ¡Ÿfl⁄UË ‚ ¬„‹ ◊È‹ÊΣ§ÊÃ Σ§Ë Σ§Ù߸ ÿÙ¡ŸÊ Ÿ„Ë¥ „Ò– ‚ËŸ≈U ◊¥ ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù •Ê∞ ∞Σ§◊ÊòÊ ‚ËŸ≈U⁄U ¬Ò≈U ⁄UÊÚ’≈U¸˜‚ Ÿ Σ§„Ê ÁΣ§ ™§¬⁄UË ‚OEŸ xv ÁOE‚ê’⁄U ÃΣ§ •¬ŸÊ Σ§Ê◊Σ§Ê¡ ’¥OE ⁄UπªÊ •ı⁄U ©‚Σ‘§ ’ÊOE ’¡≈U ‚¥’¥oeË øË¡¥ Ãÿ Σ§⁄UŸ Σ‘§ Á‹∞ ∞Σ§ ‚òÊ •ÊÿÙÁ¡Ã „٪ʖ ‚ËŸ≈U⁄U ‚⁄UΣ§Ê⁄U Σ§Ê◊Σ§Ê¡ Σ§Ù Á»§⁄U ‚ ‡ÊÈM§ Σ§⁄UŸ Σ‘§ Á‚‹Á‚‹ ◊¥ OEÙ ¡Ÿfl⁄UË Σ§Ù ‡ÊÊ◊ øÊ⁄U ’¡ OEÙ’Ê⁄UÊ Á ◊‹ª¥– ‚◊ÊøÊ⁄U ∞¡‚¥Ë ∞»§‘ Σ‘§ ◊ÈÃÊÁ’Σ§, ÃËŸ Á◊Ÿ≈U ‚ Σ§◊ ‚◊ÿ Σ‘§ •¬Ÿ ÷Ê·áÊ ◊¥ Σ¢§‚Ê‚ Σ§Ê ¬ÁÃÁŸÁoeàfl˝ Σ§⁄UŸ flÊ‹ Á⁄U¬Áé‹Σ§Ÿ ‚ËŸ≈U⁄U ⁄UÊÚ’≈U‚˜¸ Ÿ Σ§„Ê ÁΣ§ ◊ı¡ÍOEÊ ªÁÃ⁄UÙoe πà◊ Σ§⁄UŸ Σ‘§ Á‹∞ ©ŸΣ‘§ ‚„ÿÙÁªÿÙ¥ Σ‘§ ’Ëø øøʸ ¡Ê⁄UË „Ò ‹ÁΣ§Ÿ ©ã„Ù¥Ÿ ‚÷ÊÁflÃ¥ ‚◊¤ÊıÃ ¬⁄U Σ§Ù߸ Áflfl⁄UáÊ Ÿ„Ë¥ ÁOEÿÊ– ‚⁄UΣ§Ê⁄U Σ‘§ ‡Ê≈U«Ê©Ÿ Σ§Ê ¬÷Êfl˝ Σ‘§fl‹ wz ¬ÁÇ˝Êà ‚¥ÉÊËÿ Σ§◊øÊÁ⁄¸UÿÙ¥ ¬⁄U ¬«ΠÊ „Ò– ¬¥≈UʪŸ ¡Ò‚ •ãÿ ◊„àfl¬Íáʸ Σ§Ê◊Σ§Ê¡Ù¥ ¬⁄U ß‚Σ§Ê Σ§Ù߸ ¬÷Êfl˝ Ÿ„Ë¥ ¬«ΠÊ „Ò– ‡Ê≈U«Ê©Ÿ Ÿ „Ê‹Ê¥ÁΣ§ ¬Á⁄Ufl„Ÿ •ı⁄U ãÿÊÿ¬ÊÁ‹Σ§Ê ‚Á„à vÆ ‚⁄UΣ§Ê⁄UË Áfl÷ʪ٥ Σ‘§ Σ§Ê◊Σ§Ê¡ ¬Ê¥ø •⁄U’ «ÊÚ‹⁄U »§«¥ Σ§Ù ◊¡¥Í⁄UË Ÿ„Ë¥ OEÃ „Ò¥ ÃÙ ‚⁄UΣ§Ê⁄UË Σ§Ê◊Σ§Ê¡ ‹¥’ ‚◊ÿ ÃΣ§ ’¥OE ⁄U„ ‚Σ§ÃÊ „Ò– fl„UË¥ OEÍ‚⁄UË •Ê⁄U flÊÁ‡Ê¥ª≈UŸ «Ë‚Ë Σ‘§ ◊ÿ⁄U ◊ÈÁ⁄Uÿ‹ ’ÊÚfl‚⁄U Ÿ •◊Á⁄UΣ§Ê Σ‘§ ⁄UÊc≈¬˛Áà «ÙŸÊÀ« ≈¬¥˛ ‚ Σ§Ê¥ª‚˝ ◊¥ ‚Ê¥‚OEÙ¥ Σ‘§ ‚ÊÕ ‚„ÿÙª Σ§⁄UŸ •ı⁄U •◊Á⁄UΣ§Ê ◊¥ •Ê¥Á‡ÊΣ§ Σ§Ê◊’OEË¥ πà◊ Σ§⁄UŸ Σ§Ë •¬Ë‹ Σ§Ë „Ò– •Ê¥Á‡ÊΣ§ Σ§Ê◊’OEË¥ ‚ •◊Á⁄UΣ§Ë ⁄UÊ¡oeÊŸË ◊¥ ŸÊªÁ⁄UΣ§Ù¥ •ı⁄U Σ§Ê⁄UÙ’Ê⁄U ¬⁄U Áfl¬Á⁄Uà ¬÷Êfl˝ ¬«Π ⁄U„Ê „Ò– ’ÊÚfl‚⁄U Ÿ Á≈Ufl≈˜U⁄U ¬⁄U •◊Á⁄UΣ§Ë ⁄UÊc≈¬˛ÁÃ Σ‘§ ŸÊ◊ Á‹π ¬òÊ ◊¥ Σ§„Ê, flÊÁ‡Ê¥ª≈UŸ «Ë‚Ë Σ‘§ |,Æw,ÆÆÆ ŸÊªÁ⁄UΣ§Ù¥ •ı⁄U Σ§Ê⁄UÙ’ÊÁ⁄UÿÙ¥ Σ§Ë •Ù⁄U ◊¥ ◊Ò¥ •Ê¬‚ •¬Ë‹ Σ§⁄UÃË „Í¥ ÁΣ§ Σ§Ê¥ª‚˝ ‚Ê¥‚OEÙ¥ Σ‘§ ‚ÊÕ ‚„ÿÙª Σ§⁄UÃ „È∞ •Ê¥Á‡ÊΣ§ Σ§Ê◊’OEË¥ Σ§Ù πà◊ Σ§⁄U–¥ vzxÆ- ◊Ȫ‹ ‡ÊÊ‚Σ§ ’Ê’⁄U Σ‘§ ’≈U „È◊ÊÿÍ¥ Ÿ ÷Ê⁄UÃ Σ§Ë ⁄UÊ¡ªgË ‚¥÷Ê‹Ë– v||}- Á’˝Á≈U‡Ê ‚ŸÊ Ÿ •◊Á⁄UΣ§Ë ⁄UÊíÿ ¡ÊÚÁ¡¸ÿÊ ¬⁄U Σ§é¡Ê ÁΣ§ÿÊ– v}yy- ÷Ê⁄UÃËÿ ⁄UÊC˛Ëÿ Σ§Ê¥ª˝‚ Σ‘§ ¬˝Õ◊ •äÿˇÊ √ÿÙ◊‡Ê øãOE˝ ’Ÿ¡Ë¸ Σ§Ê Σ§‹Σ§ÃÊ (•’ Σ§Ù‹Σ§ÊÃÊ) ◊¥ ¡ã◊– v~vv- ◊¥ªÙÁ‹ÿÊ ÁΣ§¥ª fl¥‡Ê Σ‘§ ‡ÊÊ‚Ÿ ‚ •Ê¡ÊOE „È•Ê– v~ww- ŸËOE⁄U‹Ò¥« Ÿ ‚¥ÁfloeÊŸ •¥ªËΣ§Ê⁄U ÁΣ§ÿÊ– v~yw- Á„ãOEË »§ÁΠÀ◊Ù¥ Σ‘§ ¬˝Á‚h •Á÷ŸÃÊ ⁄UÊ¡‡Ê πÛÊÊ Σ§Ê ¡ã◊– v~|w- •◊Á⁄UΣ§Ê ◊¥ çU‹ÙÁ⁄U«Ê ⁄UÊíÿ Σ‘§ ∞fl⁄UÇ‹«Ò‚˜ Σ‘§ ‚◊ˬ ßS≈¸UŸ¸ ÁòÊS≈UÊ⁄U ¡ê’Ù ¡≈U Áfl◊ÊŸ Σ‘§ OEÈÉʸ≈UŸÊª˝Sà „ÙŸ ‚ vÆv ‹ÙªÙ¥ Σ§Ë ◊ıà „È߸– v~|z- Á’˝≈UŸ ◊¥ ◊Á„‹Ê•Ù¥ •ı⁄U ¬ÈL§·Ù¥ Σ‘§ ‚◊ÊŸ •ÁoeΣ§Ê⁄UÙ¥ ‚ ¡È«ΠÊ ΣΠ§ÊŸÍŸ ‹ÊªÍ „È•Ê– v~||- ÁflE Σ§Ê ‚’‚ ’?Ê •Ù¬Ÿ ∞ÿ⁄U ÁÕÿ≈U⁄U “«˛Êßfl” ’¥’߸ (•’ ◊Èê’߸) ◊¥ πÈ‹Ê– v~}y- Σ§Ê¥ª˝‚ Ÿ SflÃ¥òÊ ÷Ê⁄UÃ Σ‘§ ßÁÄʂ ◊¥ ‚’‚ ÷Ê⁄UË ’„È◊à ‚ ‚¥‚OEËÿ øÈŸÊfl ¡ËÃÊ– v~}z- üÊË‹¥Σ§Ê Ÿ yx,ÆÆÆ ÷Ê⁄UÃËÿÙ¥ Σ§Ù ŸÊªÁ⁄UΣ§ÃÊ ¬˝OEÊŸ Σ§Ë– v~~{- ÇflÊ≈U◊Ê‹Ê •ı⁄U ÇflÊ≈U◊Ê‹Ê Ÿ‡ÊŸ‹ Á⁄UflÊÚÀÿ͇ʟ⁄UË ÿÍÁŸ≈UË Σ‘§ ŸÃÊ•Ù¥ Ÿ ‡ÊÊ¥Áà ‚◊¤ÊıÃ ¬⁄U „SÃÊˇÊ⁄U Σ§⁄U ªÎ„ ÿÈh Σ§Ê •¥Ã ÁΣ§ÿÊ– wÆÆ}- ¬˝Á‚h ÁøòÊΣ§Ê⁄U ◊¥¡Ëà ’ÊflÊ Σ§Ê ÁŸoeŸ– wÆvw- ¬ÊÁΣ§SÃÊŸ ◊¥ ¬‡ÊÊfl⁄U Σ‘§ ‚◊ˬ •ÊÃ¥Σ§flÊÁOEÿÙ¥ Σ‘§ „◊‹ ◊¥ wv ‚È⁄UˇÊÊΣ§◊˸ ◊Ê⁄U ªÿ– w} ÁOE‚ ê’⁄ U (∞¡¥Á‚ÿÊ¢)– ÁmÃËÿ Áfl‡flÿÈh Σ‘§ ‚’‚ ’ȡȪ¸ ÿÙhÊ •ı⁄U OE‡Ê Σ‘§ ‚’‚ ’ȡȪ¸ √ÿÁÄà Á⁄Uø«¸ •Ùfl⁄U≈UŸ Σ§Ê ÁŸoeŸ „Ù ªÿÊ „Ò– fl„ vvw ‚Ê‹ Σ‘§ Õ– Á⁄Uø«¸ •Ùfl⁄U≈UŸ Σ‘§ ¬Á⁄UflÊ⁄U Ÿ ÿ„ ¡ ÊŸΣ § Ê⁄ UË OEË– ‚Ë∞Ÿ∞Ÿ Σ§Ë Á⁄ U ¬ Ù≈ U ¸ Σ‘ § ◊ ÈÃÊÁ’ Σ § , Á⁄ Uø « ¸ •Ùfl⁄U≈UŸ Σ§Ê ÁŸoeŸ ªÈL§flÊ⁄U Σ§Ù „È•Ê– ¬Á⁄UflÊ⁄U Σ§Ë ‚OESÿ ‡Ê‹Ë¸ • Ùfl⁄ U≈ UŸ Ÿ  Σ § „ Ê ÁΣ § © ã„  ¥ ÁŸ◊ÙÁŸÿÊ „ÙŸ ¬⁄U •S¬ÃÊ‹ ◊¥ ÷Ã˸ Σ§⁄UÊÿÊ ªÿÊ ÕÊ– Á⁄Uø«¸ •Ùfl⁄U≈UŸ Sflë¿Ê ‚ ‚ŸÊ ◊¥ v~yw ◊¥ ‡ÊÊÁ◊‹ „È∞ Õ •ı⁄U © ã„ Ù¥ Ÿ  v}} fl  ¥ ∞ Áfl∞‡ ÊŸ ߥ¡ËÁŸÿ⁄U ’≈UÊÁ‹ÿŸ ◊¥ ‚flÊ∞¥ OEË¥– ÿ„ ¬Í⁄UË Ã⁄U„ ‚ •‡flà ãÿÍÿÊÚΣ ¸ § , Σ§Ù ’¬≈U⁄UË Σ§⁄U ÁOEÿÊ „Ò– ‡Ê≈U«Ê©Ÿ Σ‘§ Σ§Ê⁄UáÊ OE¡ŸÙ¥¸ Ÿ‡ÊŸ‹ ¬ÊΣ§¸ ’¥OE „Ò¥ ¡„Ê¥ ‚Ê‹ ÷⁄U πÊ‚Σ§⁄U ÁΣ§˝‚◊‚ Σ§Ë ¿ÈÁ≈U≈˜UÿÙ¥ ¬⁄U ’«ΠË ‚¥ÅÿÊ ◊¥ ¬ÿ≈¸UΣ§ ©◊«ΠÃ „Ò¥– flÃ◊¸ÊŸ ◊¥ wv ‹Êπ ◊¥ ‚ Σ§⁄UË’ •ÊΔ ‹Êπ ‚¥ÉÊËÿ Σ§◊øÊ⁄¸UË πÊ‹Ë ’ÒΔ „Ò¥ •ı⁄U ©ã„¥ Ã’ ÃΣ§ ßÅflÊ„ Ÿ„Ë¥ Á◊‹ªË ¡’ ÃΣ§ ÁΣ§ ©ŸΣ‘§ Áfl÷ʪ Σ§Ù ÁflûÊ ¬ÙÁ·Ã Ÿ„Ë¥ ÁΣ§ÿÊ ¡ÊÃÊ– fl„Ë¥, ⁄UÊc≈¬˛Áà «ÙŸÊÀ« ≈¬¥˛ Ÿ Σ§„Ê ÁΣ§ •ª⁄U ‚ËŸ≈U ◊¥ «◊ÙΣ§˝≈ U ‚OESÿ ‚Ë◊Ê ¬⁄U OEËflÊ⁄U ÁŸ◊Êáʸ Σ‘§ Á‹∞ ßΣ§Ê߸ ÕË, ¡Ù ¬˝‡ÊÊ¥Ã Σ‘§ ÁflÁ÷ÛÊ mˬ٥ ◊¥ ‚flÊ∞¥ OEÃË „Ò– ‚Ê‹ wÆvx ◊¥ ©ã„Ù¥Ÿ Σ§„Ê ÕÊ ÁΣ§ fl„ ‹¥’ ¡ËflŸ Σ§Ê üÊÿ ÷ªflÊŸ Σ§Ù OEÃ „Ò¥ •ı⁄U ©ã„Ù¥Ÿ Σ§Ù߸ OEflÊ Ÿ„Ë¥ ‹Ë •ı⁄U ©‚Σ§Ë ◊¡Ë¸ ‚ ©ã„Ù¥Ÿ ¡ËflŸ Σ§Ê •ÊŸ¥OE Á‹ÿÊ– ◊ËÁ«ÿÊ ‚ ’ÊÃøËà ◊¥ ©ã„Ù¥Ÿ Σ§„Ê ÕÊ ÁΣ§ ©ã„¥ ÿÈh Σ‘§ ’Ê⁄U ◊¥ ‚ÙøŸÊ ÿÊ ’ÊÃ Σ§⁄UŸÊ ¬‚¥OE Ÿ„Ë¥– ©ã„Ù¥Ÿ ’ÊÃøËà ◊¥ Σ§„Ê ÕÊ ÁΣ§ fl„ ‚Ê⁄UÊ Σ§È¿ ÷Í‹ øÈΣ‘§ „Ò¥– www.deshbandhu.co.in Á’‹Ê‚¬È⁄U ⁄UÊÿ¬È⁄ èÊÊ¬Ê‹ ¡’‹¬È⁄U ‚ÃŸÊ ‚ʪ⁄U | | | | | | ÁOEÀ‹Ë PRINTED AND DISTRIBUTED BY PRESSREADER PressReader.com +1 604 278 4604 ORIGINAL COPY . ORIGINAL COPY . ORIGINAL COPY . ORIGINAL COPY . ORIGINAL COPY . ORIGINAL COPY COPYRIGHT AND PROTECTED BY APPLICABLE LAW

© PressReader. All rights reserved.