بسته پیشنهادی فرانسه

Iran Newspaper - - صفحه اول - مریم ساالری خبرنگار اعزامی «ایران»

ســفر یــکروزه محمــد جــواد ظریــف بــه پاریــس و دیــدار قریبالوقــ­وع او با «امانوئــل مکــرون»، رئیــس جمهوری فرانســه در پایان ســفر به اسکاندیناو­ی رویــدادی اســت کــه اگرچــه در متــن مــراودات دیپلماتیــ­ک متراکــم مقامهــای ایــران و فرانســه چنــدان غیرطبیعــی بهنظــر نمیرســد، امــا در واقع پدیدهای مهم در روابط جاری دو کشور است و خالی از معانی و پیامهای سیاســی خــاص نیســت. جــز روابــط دوجانبــه، «برجام» کلیدواژهای اســت که ایــن روزها بیش از هرچیــز در اخبار مربوط به همکاریها و هماهنگیهای دو کشور تکرار میشود.

حســن روحانــی و امانوئــل مکــرون، رؤســای جمهــوری ایــران و فرانســه در هفتههــای اخیر چند گفتوگــوی تلفنی مهــم و مفصــل را بــا یــک مأموریــت مشــخص پشــت ســر گذاشــتهان­د؛ دفــاع از موجودیــت برجــام در برابــر دستاندازیه­ا و بهانهتراشی­های دولت ترامــپ کــه بدعهدیهــا­ی مســتمرش میتوانــد ایــن توافــق را در روزهای پیش رو از ســومین ســال اجــرا بــا مخاطــرهای جــدی مواجــه ســازد. ایــن تأکیــد ظریف پیش از دیدار با مکرون و در میان شماری از مهمتریــن صاحبنظــرا­ن سیاســی و دیپلماتیــ­ک در مؤسســه بینالمللــ­ی تحقیقات صلح سوئد که «ایران جزئیات گام ســوم خــود را بــه اروپــا اعــالم کــرده است»، موضعی بود که شاید بتوان گفت در مواضع آتی شرکای اروپایی برجام آن هــم در آخریــن روزهــای فرصت تعیین شده از سوی ایران بیتأثیر نباشد.

تنهــا چنــد روز پــس از برداشــتن دومیــن گام ایــران بــود کــه مذاکــرات تلفنــی و ســفر فرســتادهه­ای پاریــس و تهــران بــرای رایزنــی دربــاره برجــام افزایش یافت. مشخص بود که فرانسه ترجیــح میدهــد در مســأله برجــام از همه اهرمهای مؤثر استفاده کند و ارائه پیشــنهادا­ت جدید که تهــران را مجاب به ادامه تماسهــای دیپلماتیک کند، یکی از همین ابزارها بود.

بعد از ناکام مانــدن طرح «فریز در برابــر فریز» که در خــالل گفتوگوهای اخیــر مقامهــای ایرانــی و فرانســوی مطــرح شــد، اینبــار پاریــس گزینــه دیگــری را (مذاکــره بــا ایــران) روی میــز گذاشــته اســت؛ ایده کمــک مالی فرانســه بــه تهران مشــروط بــه فراهم شــدن مقدمات گفتوگو پیرامون ســه موضوع چالشبرانگی­ز.

نخســتین درخواســت پاریــس از ایــران گفتوگــو پیرامــون بنــدی از برجام موســوم به «بند غروب» اســت کــه محــدوده زمانــی 10 ســاله توافــق هســتهای را مورد اشــاره قــرار میدهد. بندی که پیشــتر ظریف درباره آن گفته بود: «دربــاره محدودیت زمانی برجام مذاکــرات بســیاری انجام شــد چون ما معتقــد بودیم نباید هیــچ محدودیت دائمــی بر حقوق ایران اعمال شــود، از طرف دیگر طرفهــای مذاکره معتقد بودند کــه باید مدت زمان طوالنیتری وجــود داشــته باشــد و ما دربــاره مدت زمان به یک توافق حد وســط رسیدیم کــه مــدت زمــان آن 10 ســال اســت.» پیشتــر مقامهــای دولــت امریــکا نیز به محدودیــت زمانی توافق هســتهای معترض شــده و خواســتار محدودیت دائمی برنامههای هستهای ایران شده بودند.

افــزون بــر ایــن، پاریــس از تهــران میخواهــد در ازای کمــک اقتصــادی، بــه درخواســت گفتوگــو دربــاره فعالیتهــا­ی موشــکیاش و مســائل مــورد بحــث در منطقــه خاورمیانــ­ه پاســخ مثبت دهد. پاریــس همچنین خواستار آن شــده که تهران در صورت پذیرفتن این پیشنهاد در زمینه اجرای برجــام خویشــتندا­ری کــرده و شــرایط تعهــدات برجامیاش را به نقطه آغاز بازگرداند.

ناگفتــه پیداســت کــه پیشــنهادا­ت مســتتر در ابتــکار عمــل مکــرون برای نجــات برجــام چنــدان مــورد اقبــال مقامهــای ایران واقع نشــده اســت. با این حال ســعی بر تداوم بخشــیدن به گفتوگــو با پاریس از ســوی مقامهای ایرانــی حکایــت از آن دارد کــه ایــن نظریــه بــرای تبدیــل شــدن بــه یــک راهکار اجرایی عالوه بر ضرورت تبیین بیشــتر جزئیــات و روشهــا، نیازمنــد صرفنظــر پاریــس از بحــث پیرامــون موضــوع فعالیتهــا­ی موشــکی ایران اســت؛ موضوعــی کــه بیتردیــد از خطــوط قرمــز جمهــوری اســالمی در مواجهه با ادعاهای غربی درباره ایران به شمار میآید.

■ بدبینی ترامپ بــه مذاکرات روحانی و مکرون

در ایــن میــان ایــن ســؤال مطــرح میشــود که مکرون در مذاکره با ایران تــا چه حــد بــا امریــکا هماهنــگ بوده است؟ ســؤالی که توئیت چندی پیش دونالــد ترامــپ مبنــی بــر اینکه«هیچ کس نمیتواند بــه نمایندگی از امریکا بــا ایران حرف بزند» پاســخ به آن را تا حدودی آشکار ساخت.

پیشــتر نیــز پیشبینــی ایــران آن بــود کــه مذاکــرات مکــرون بــا ترامــپ دربــاره برجــام و تصمیــم بــه لغــو تحریمهــای هســتهای راه بهجایــی نخواهــد بــرد. گذشــت زمــان نیــز درســتی ایــن پیشبینــی را نشــان داد و رئیسجمهــو­ری امریــکا بــا ارســال ایــن پیــام نشــان داد کــه میکوشــد بــا بهرهگیــری از گزینــه فشــار حداکثــری تهران را به نشســتن بر سر میز مذاکره وادار کند.

واقعیت آن بود که فرانسه فاصله خــود را از کاخ ســفید افزایــش داده و تــالش میکنــد از قبــال مذاکــرات دوجانبه با تهران نبض گفتوگوهای سیاســی درباره موضوعات مورد نظر دولتمــردا­ن امریــکا را نیــز در دســت گیــرد و ایــن نقطــه مقابــل خواســته رئیسجمهــو­ری امریکاســت. چــه امیدهای ترامپ بــرای منزوی کردن ایران هنوز نا امید نشده است و بازی او همیــن هــدف را دنبــال میکنــد. ایــن بــازی بر این اســاس اســت که با اقدامهای ســریع، برقآسا و رادیکال ایــران را در مقابل عمل انجام شــده قــرار داده و منتظــر واکنــش ایــران باشد.

هرچنــد کــه ترامــپ بــه مذاکــرات مکــرون و روحانــی روی خوش نشــان نــداده اســت امــا چنانکــه پیداســت چهرههــا و شــخصیتهای­ی اعــم از ســناتورها و شــخصیتهای سیاســی عملگــرا در صحنــه سیاســی امریــکا حضــور دارنــد کــه بیتردیــد از عملی شدن هر ابتکار کمهزینه برای سیاست خارجی امریکا استقبال میکنند.

گرچه با وجود گزارههای پیشگفته، قــرار دادن توصیــف «امیدبخــش و ســازنده» برای گفتوگوهــا­ی تهران و پاریــس بــا تردیدهایــ­ی مواجه اســت، امــا آنچــه حائــز اهمیــت اســت اینکه ایران تــالش میکند مدار دیپلماســی بــا قدرتهــای منظومــه غــرب را بــرای اثبــات ضــرورت حفــظ پارادایم گفتوگو حفظ کند.

از ایــن رو، بســیار مهم اســت که در مقطــع مهــم کنونــی دولــت ایــران با ایفــای ســهم قابــل اعتنای خــود برای حفــظ توافــق هســتهای در حفــظ و بهبود روابط سیاسی خود با کشورهای اروپایی و ســایر کشــورهای مهم جهان و همچنیــن در اجــرای سیاســت دفــع ایرانهراسـ­ـی و جلــب حمایــت افــکار عمومــی مداومت به خــرج دهد تا راه را برای سیاســت اجماعســاز­ی امریکا نیز ببندد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.