وقتی‌«مجادله»‌ جای‌«گف ‌توگو»‌را‌م‌یگیرد

Iran Newspaper - - News -

گروه سیاســی/دیروز یک فایل ســخنرانی تقریبــاً قدیمی از وزیر امور خارجه منتشــر شــد؛ سخنرانی اردیبهشتما­ه ظریــف در تدکــس 201۹ در دانشــگاه امیرکبیــر. ظریــف در این ســخنرانی دو داســتان تعریف کرد؛ دو داســتانی که خودش میگفت نه واقعی هســتند و نه ارزش ادبی دارند اما ریشــه بسیاری از مشکات امروز ما در آن اســت. در داســتان اول پســرکی تشــنه بعد از بازی برای خوردن میوه ســراغ یخچال میآید و چیزی پیدا نمیکند. از قضا دست خواهر او پرتقالی است که به پسرک نمیدهد و در دعوای بین آن دو، چیزی که از بین میرود همان پرتقال است. بعد با ورود مادر مشخص میشود دخترک فقط پوست پرتقال را برای مربا میخواســته و پســرک میوه آن را و اگر تنها یک گفتوگو بین آنها درگرفته بود، االن هم دخترک مربایش را پخته بود و هم پسرک میوهاش را خورده بود.

در داســتان دوم هم وزیر خارجه ســراغ ســهامدار عمده کارخانهای میرود کــه منابــع مطلعی هم در جاهای دیگــر دارد. منبع مطلعی که بــه او میگوید جنــس تولیــدی آن کارخانــه قرار اســت از چین وارد شــود و همیــن هم باعث میشود سهامدار کارخانهدار شروع میکند به فروش سهام در بورس و قیمت ســهام، پایین میآید و وقتی این اتفاق تکرار میشــود، بقیه ســهامدارا­ن هم از ترس، ســهام خود را میفروشــند و این ســقوط قیمت ادامه پیــدا میکند تا به ورشکستگی کارخانه میرسد.

ظریف در این دو داســتان چهار مدل اشــتباه را بیان کرده که معتقد اســت همه در روابط خود مرتکب میشــوند؛ چه روابط خانوادگی باشــد و چه روابط بینالمللی. اشتباه اول گوش ندادن به همدیگر و مجادله به جای گفتوگوست. اشــتباه دوم پیشــفرضها درباره اهداف دیگران اســت. ظریف اشــتباه ســوم را در «برد-باخــت» دیــدن تمــام بازیها عنــوان میکنــد و در اشــتباه چهارم به پیشگوییهای منفی اشاره میکند که خودشان باعث تحقق خودشان میشوند. وزیر خارجه تأکید میکند که این چهار اشتباه هر چند در آن دو داستان فانتزی هســتند اما در دنیای واقعی فاجعه درست میکنند. او درباره مجادله به جای گفتوگو و اقدام بر اساس پیشفرضهای ذهنی موضوع هستهای ایران را مثال زده و گفتــه اســت: «اکثریت در دنیا نمیتوانســ­تند تصور کنند اگــر ایران دنبال انــرژی هســتهای میرود و بــرای آن هزینــه میدهد، برای بمب نیســت. چون همه فکر میکنند تنها کشوری فشار تحریم را بابت هستهای تحمل میکند که بخواهد بمب بسازد. وقتی شما فشار را برای حفظ حیثیت و عزت خود تحمل کردید کسی باور نمیکند که پیشفرضش درباره شما غلط است.»

او دربــاره اشــتباه اینکــه همــه روابــط را در معادله «برد-باخــت» و حاصل جمع صفر دیدن، میگوید: «در دنیای امروز بازی با حاصل جمع صفر نداریم چون مثل داســتان اول پرتقال میافتد و نابود میشــود.» ظریف در این بخش ادامه میدهد: «حاصل جمع یک اقدام یا مثبت است و یا منفی و این حاصل جمع نمیتواند صفر باشد. حتی در جنگ هر دو طرف هزینه میدهند و یکی باختــش کمتر و دیگری بیشــتر اســت و فقط مــا فکر میکنیم کســی که باخت کمتری دارد، برده است.» وی به پرونده هستهای ایران اشاره میکند و میگوید: «امریکا گفت ایران نباید حتی یک سانتریفیوژ داشته باشد. ما هم گفتیم اینها را برای سوخت بوشهر و اراک میخواهیم و باید روی برنامه خودمان بایستیم. ســال 81 که امریکاییها برای ما صفر سانتریفیوژ تعیین کرده بودند ما به 500 سانتریفیوژ راضی بودیم، اما از 200 سانتریفیوژ به 20 هزار رسیدیم و این یعنی امریــکا بــا بازی بــا حاصل جمع صفر، ۹1 هزار و 800 ســانتریفی­وژ ضــرر کرد. ما چه شــدیم؟ ایســتادگی کردیم و توانســتیم به حــق خودمان هم برســیم اما از اقتصادی که 7 درصد رشد داشت به اقتصادی با رشد منفی 7 درصد رسیدیم. یعنی در این بازی هر دو طرف ضرر کردند.» ظریف درباره اشتباه پیشگوییهای منفی هم توضیح میدهد: «اگر پدری مدام پیشبینی کند که پسرش سیگاری شده و مدام به او تشر بزند، این پسر را نابود میکند و احتماالً پسر میگوید این احتماالً ســودی دارد و طرف ســیگار مــیرود.» او معتقد اســت: «وقتی در یک تفاهم بینالمللــ­ی هر دو طرف معتقدند طرف مقابل خلف وعده میکند به گونــهای رفتار میکنند که بی اعتمادی طرف مقابــل را زیاد کنند و نهایتاً هر دو طرف هم خلف وعده میکنند چون به هم بی اعتماد شــدهاند.» وزیر خارجه در صحبتهایــش در همیــن باره میگویــد: «وقتی بعد از برجــام یک مقام باالی نظامی ما میگوید کدام آدم عاقلی میآید در ایران سرمایهگذار­ی کند، نتیجــهاش چه میشــود؟ آن خارجی کــه این را گوش میکنــد، میگوید اینها خودشــان میگوینــد آدم عاقل اینجا ســرمایهگذ­اری نمیکنــد بعد ما بیاییم ســرمایهگذ­اری کنیــم؟ بعد هیچ کس بــرای ســرمایهگذ­اری نمیآید و همان مقام نظامی میگوید ببینید من درست میگفتم و سر کارتان گذاشته بودند.»

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.