زندا‌نها‌پاسخگو‌م ‌یشوند

اعالم وصول طرح انتزاع سازمان زندانها از قوه قضائیه در مجلس

Iran Newspaper - - News - احسان بداغی خبرنگار پارلمانی

طــرح انتــزاع ســازمان زندانهــا از قــوه قضائیــه در مجلس اعام وصول شــد؛ طرحــی کــه رئیــس ســازمان زندانهــا در هفتــم تیرمــاه آن را خــاف تفکیک و اســتقال قــوا دانســته بــود. آن هم در شرایطی که تنها 10 روز از انتشار خبر آغاز تهیه این طرح گذشــته بود. این دومین بار اســت کــه مجلــس دهمیهــا برای ایجــاد اصاحاتی در ســاختار ســازمان زندانهــا دورخیز میکنند. دور خیز اول ســال 96 و پــس از ماجــرای فــوت چند زندانی در زندانها انجام شد که قرار بود بر اســاس آن مجلس برای جداســازی سازمان زندانها و پزشکی قانونی از قوه قضائیه اقدام کند. تاشها برای این کار امــا نــاکام ماند و حتی به اعــام وصول طرح در هیأت رئیسه هم نرسید. ■ طرحیبرایرف­ع«یکمشکلجدی»

محتــوای طرحــی کــه دیروز توســط هیــأت رئیســه مجلــس اعــام وصــول شــد، هنوز منتشــر نشــده. اما این طرح را عبدالکریــ­م حســینزاده، رئیــس فراکســیون حقــوق شــهروندی و در پی قتل علیرضا شیرمحمدعلی در زندان فشافویه تهیه کرده است. خبر تهیه این طــرح روز 26 خردادمــاه و در نامهای که حســینزاده خطاب به ابراهیم رئیسی، رئیس قوه قضائیه نوشــت، اعام شــد. او در ایــن نامــه مــرگ چنــد زندانــی در طــول ســالهای گذشــته از جملــه قتل علیرضا شــیرمحمدع­لی را «نشــانهای از یک مشــکل جدی» در بازداشتگاه­ها یــا زندانهــا دانســته بــود. ایــن عضــو فراکســیون امید در همان نامه، فلسفه تهیه این طرح را ایجاد شرایطی دانسته بــود کــه براســاس آن مجلــس و قــوه قضائیــه «بتوانند بــر نحوه اجــرای این مسئولیت نظارت دقیق داشته باشند.» حاال با اعام وصول این طرح به صورت عادی، موضوع انتزاع سازمان زندانها از قوه قضائیه رســماً بــرای اولین بار در دستور کار مجلس قرار میگیرد. ■ تالشهایمشا­بهامابیسرا­نجام

البتــه اولیــن بــاری کــه نماینــدگا­ن مجلس برای تفکیک سازمان زندانها از قــوه قضائیه عزم کردند به بهمنماه 96 بــر میگردد؛ حدود یک مــاه پس از آغاز ناآرامیهای دیماه و خبرهایی که از مــرگ برخــی بازداشــتی­ها در زندان مخابره شده بود. در نیمه اول بهمنماه آنسالچندنف­ریازنمایند­گانمجلس به بازدید از زندان اوین رفتند و همانجا ایده اولیه این طرح شکل گرفت. ایدهای که با ســرعت کم پیگیری میشــد اما با آمدن خبر فوت کاووس ســیدامامی در اوین مســأله برای مجلســیها جدیتر شــد و تا آخر بهمن 45 نفر طرح انتزاع ســازمان زندانها از قوه قضائیه را امضا کردنــد. در آن طــرح البته بحــث انتزاع ســازمان پزشــکی قانونی هم آمده بود. چیزی کــه در طــرح جدید مجلســیها دیده نمیشــود. اما در نهایت این طرح بــه جایی نرســید و مســکوت مانــد. اما حاال با اعام وصول طرح جدید معلوم میشــود کــه ایــده آن هنوز از یــاد نرفته بود. ایدهای که مبنای اولیهاش پاسخگو کردن بخشهایی از قوه قضائیه اســت. البته مجلس نهم هم تجربه مشــابهی برای پاسخگو کردن دستگاه قضا داشت که باز هم تجربه ناکامی بود. در مجلس نهــم هم طرح نحوه اجرای قســمتی از اصــل 0۶1 قانون اساســی در بهارســتان به جریان افتاده بود که ناظر به افزایش اختیــارات وزارت دادگســتری بــود. آن زمان هر چند مجلســیها با رأی باالیی یعنــی 150 موافــق، 33 رأی مخالــف و 12 رأی ممتنــع ایــن طــرح را تصویب کــرده بودنــد اما در جریــان تصویب آن قوه قضائیه بهعنوان مخالف تمام عیار طرح ظاهر شــد و در نهایت هم شورای نگهبــان این مصوبه مجلــس را رد کرد تا چنیــن قانونی در کتــاب قوانین ایران وارد نشود. ■ سازمانزندا­نها؛اولینمخالف

حاال هم البته از خیلی پیشتر دستگاه قضایی نظر مخالفت خود با این طرح را نشــان داده اســت. تنهــا 10 روز بعد از آنکــه عبدالکریــ­م حســینزاده در نامه بــه آیت اهلل رئیســی خبــر از آغــاز تهیه ایــن طــرح داده بــود، رئیــس ســازمان زندانهــا و اقدامــات تأمینــی و تربیتی، جــدا کــردن این ســازمان از قوه قضائیه و الحــاق آن بــه وزارت دادگســتری را برخــاف اصــل تفکیک و اســتقال قوا دانســت. اصغــر جهانگیــر روز هفتــم تیرمــاه در گفت و گویی بــا «ایرنا» طرح دوبــاره واگــذاری ســازمان زندانهــا را «نشــاندهند­ه بیاطاعی برخــی افراد از مســائل قانونی» دانســته و گفته بود: «زندان همچنان باید به عنوان بخشــی از اجــرای احــکام کیفــری در فرآینــد دادرســی و بــه عنــوان زیرمجموعه قوه قضائیــه باقــی بمانــد.» هنــوز مراجــع دیگری در دستگاه قضایی در این رابطه اظهارنظرنک­ردهانداماب­اتوجهبهساب­قه نظرات ایــن قوه بعید به نظر میرســد معدل نظر مقامات قوه قضائیه چیزی متفــاوت از نظــری که اصغــر جهانگیر مطرح کرده، باشد. ■ امیدواریها­ینمایندهطر­اح

با وجود این عبدالکریم حسینزاده، طــراح طــرح معتقــد اســت کــه بحث تداخــل وظایف قــوا در این مــورد قابل مدیریــت کــردن اســت و ایــن ســازمان میتوانــد بــه عنــوان نهــاد اجرایــی بــه زیرمجموعهو­زارتدادگست­ریبهعنوان نهادیپاسخگ­ودرزمینهمس­ائلقضایی منتقل شود. او حتی به «ایران» گفته که به نظرش، دیدگاه دســتگاه قضایی نیز میتواند درباره این تغییر مثبت باشد. به گفته حســینزاده «رویکــرد خود قوه قضائیــهًبه ســمت یک تحــول میرود و قاعدتــا همیــن ســازمان زندانهــا از جمله پازلهایی اســت کــه برای تحول در سیســتم قضایــی کشــور بســیار مؤثر است.»حسینزادههم­چنینبهروزن­امه ایــران گفتــه که بحــث اصــل 75 قانون اساســی درباره بودجه این ســازمان نیز قابلیت طرح ندارد، چرا که قرار نیست در ساختار، وظایف و چارچوب سازمان زندانها اتفاقی رخ دهد و تنها جابجایی آن از قوه قضائیه به دولت مطرح است. نائب رئیــس فراکســیون امیــد مجلس بــا ذکر اینکــه «اگر مســئولیت ســازمان زندانها بــا دولت و وزارت دادگســتری باشــد، در صــورت رخــداد حوادثــی همچــون قتــل شــیرمحمدع­لی، وزیــر دادگستریبا­یدبهمجلسپا­سخدهد»، گفت: «در این صورت کسی هم در دنیا حداقــل اجــازه نخواهــد داشــت کلیت نظام را بر سر مسائل مختلف زیر سؤال ببــرد. اما در حال حاضر به این شــرایط مجــدداً و دائمــاً دامــن زده میشــود.» حسینزاده همچنین تعداد امضاهای ایــن طرح را باالی صــد نفر اعام کرده، چیــزی کــه میتوانــد بــرای تصویــب احتمالــی ایــن طــرح در مجلــس خبــر خوبیباشد.بهشرطیکهخو­شبینیها درباره نظر دســتگاه قضایی هم تبدیل به واقعیت شــوند. چیزی کــه میتواند بر نظر نهایی شــورای نگهبان هم تاثیر بگذارد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.