بهره از تجربه دیگران در مهار تورم

Iran Newspaper - - News - جعفر خیرخواهان کارشناساقت­صادی

علــم اقتصــاد براســاس تجربیــات و نظریاتــی کــه از ابتــدا تاکنــون داشــته ســعی کــرده اســت تــا بــه بهبــود زندگــی مردم کمــک کنــد و دراین راه موفقیتهــا­ی زیــادی نیــز به دســت آورده است. یکــی از وظایــف هــر دولــت و تیــم اقتصادی بهبود محیط فضای کسب و کار، رفــاه و ثبــات اقتصــادی اســت. ثبــات به ایــن معنا کــه آینده قابــل پیشبینی باشــد و روند اقتصاد دچار تالطمها و نوسانات شدید نشود تا به اشتغال و تولید که جزو اهداف اصلی هر اقتصادی است دست یابیم. یکی از متغیرهای اصلی و مهم ثبــات اقتصادی، نرخ تورم و ثبــات قیمــت کاالهــا و خدمات اســت. اما این بــدان معنا نیســت که با قیمتهای دستوری و سرکوب قیمتها نوعی از ثبــات مصنوعــی ایجــاد کنیــم. ایــن درحالی اســت که در طــول دهههای اخیر دولــت که خود تولیدکننده عمده کاال و ارائه دهنده خدمات است به منظور ثبات قیمتها و اقتصاد قیمتهــا را بهصــورت دســتوری پایین نگه مــیدارد که این اقدام تبعات منفی برای اقتصاد به همراه دارد. تاچند دهه قبل نرخ تورم باال یک معضل جهانی محسوب میشــد و کشــورهای بســیاری بــا آن درگیــر بودنــد، امــا بــا اســتفاده از سیاســتهای بهینــه اقتصادی و بخصــوص در حــوزه سیاســتهای پولــی هماکنون تعــداد کشــورهایی که تورم دورقمی دارند بســیار محدود شده است و اکثر کشورها توانستهاند تورم خود را مهار کنند. هماکنــون حتی کشــورهایی مانند عــراق و افغانســتا­ن که از نظر امنیت و ثبات دچار مشــکالت اساسی هستند و در دوره بازسازی به سر میبرند نیز مشکل نرخ تورم باال ندارند و این شاخص را زیر 3 درصد مهار کردهاند. درواقع میتوان گفت نرخ تورم پایین و بدون نوســانات زیاد یکــی از مؤلفههــای اصلــی بــرای فعالیتهای اقتصــادی و درنتیجه بهبود رشــد اقتصادی است برهمین اساس تمام کشورها کنترل نرخ تورم را جزو اولویتهای اصلی خود قرار دادهانــد. اما باید بــه این نکته نیز توجه داشــت که نرخهای تــورم باال به نفع عــدهای خاص تمام میشــود. درحالی که مــردم عــادی و فقــرا از تورم باال آســیب میبینند رشــد این شاخص باعث میشود تا بر ثروت ثروتمندان افزوده شود. برای اینکه هر کشوری در مهار نرخ تورم موفق باشد نیازمند یــک بانک مرکزی مقتدر و مســتقل اســت، چــرا که وظیفه اصلــی این بانک حفــظ ارزش پول ملی و ثبــات در اقتصاد و بازارهاســ­ت ولی این موضوع در کشــورما کمتر مورد توجه قرار گرفته است. معضل مؤسسات مالی و اعتباری غیرمجاز کــه نمونــه آن را در ســایر کشــورها نمیتــوان مشــاهده کــرد یکــی از عللی بــود که به تغییــر معنادار متغیرهــای پولی و درنتیجه رشد نرخ تورم منجر شد. درکشورهایی مانند عراق و افغانســتا­ن بــا اســتفاده از تجارب جهانی و ســایر کشــورها توانســتها­ند نــرخ تورم خــود را مهــار کنند. دراین کشــورها با وجود مشــکالت فراوان، در هزینه نقدینگی اولویت اصلی را به تأمین انرژی و سپس امنیت برای فعالیتهای اقتصادی دادهاند و در اداره بانک مرکزی نیز از سیاســتهای­ی استفاده کردهاند که باعث شــده اســت تا متغیرهای پولی با نوســان همراه نشود. بنابراین در ایران نیز باید از تجارب گذشته کشور خودمان بهره برد. برای مثال نوسانات و جهشهای نرخ ارز کــه همواره یکی از عوامل اصلی رشــد نرخ تورم بوده اســت بارها خطــا کردهایم. پــس از جنگ چهار دولــت دو دورهای داشــتهایم که بررســی نرخ ارز دراین دولتها نشان میدهد که پس از یک دوره ثبات مصنوعی با ورود متغیرهای جدید نرخ ارز با جهش همراه شــده اســت و این درحالی اســت که هیچگاه از تجارب گذشته استفاده نکردهایم.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.