روشهای مدیریت شهری در شهرهای مختلف

Jameh Pouya - - جهان شهری -

با تســریع روند شهریشــدن و افزایــش جمعیت در کشــورهای پیشــرفته و درحالتوســ­عه، نیاز به مدیریت منســجم و دقیق شهری بیشازپیش احساس میشود. تجربه نیز نشان داده شهرهایی توانستهاند در جهــت ارائه خدمات بیشــتر به شهروندانخو­دحرکتکنندک­هضمن احترام به اصول دموکراسی، مدیریت نوین شهری را در سیاستهای خود به کار ببرند. نحوه انتخاب مدیران شهری و اختیارات دادهشده به آنها میتواند تا حــدود زیادی متضمن موفقیت یا شکست این سیاستها باشد. نگاهی به اقدامات چند کشــور بهتر میتواند اهمیت این سیاستها را نشان دهد.

درحالحاضر در بیشــتر ایالتهای کشور هند، شهرداران را شــوراهای شــهری انتخاب میکنند. با وجــود اصالحیه هفتادوچهــ­ارم قانون اساســی که 18 اختیار و قــدرت را (از جمله انتخاب شهردار و معافیت از مالیات) به نهادهای محلی شهری میدهد، دولتهای ایالتی چندان به این مسئله توجهی ندارند، زیرا نمیخواهند قدرت و اختیاراتشـ­ـان در شــهرها کاهش یابد یا از بین برود. برهمیناســ­اس در سالهای اخیر بارها زمزمه تغییراتی در این زمینه شنیده شده است؛ بهتازگی نیز ناراندی مودی، نخســتوزیر هند، خواستار اصالح قانون برای قدرتمندترش­دن نهادهای اجرائی در شهرهای هند شد. بنا به گفته منابع نزدیک به مودی، نخستوزیر هند بهتازگی نیز جلســات متعددی با مقامات وزارت توسعه شهری برگزار کرده اســت. هدف از اصالحات مد نظر مودی این اســت که شهروندان در تمامی شهرهای این کشور بتوانند شهرداران خود را برای پنج ســال با آرای مســتقیم انتخاب کنند که در این صورت قدرت و اختیارات بیشتری در زمینه امور مالی و اجرائی خواهند داشت.

درحالحاضر فقط شــش ایالت شــهرداران خود را از این طریق و برای پنج سال انتخاب میکنند. البته مشکل اینجاست که حتی شــهرداران در این مناطق نیز اختیارات فراوانی در زمینه امور مالی و اجرائی ندارند و قدرت واقعی باز هم در اختیار دولت ایالتی اســت که از طریق شورای شهر، امور را مدیریت و اجــرا میکند. آمار و گزارشها نشــان میدهد راهکارهای پیشــین چندان مؤثر نبوده و بسیاری از شهرداریها در هند همچنان درگیری مشکالت مالی و پولی هستند؛ برای مثال کل درآمدهای جمعآوریشده از تمام شهرداریها در هند در سال گذشته میالدی فقط یک درصد از تولید ناخالص داخلی این کشــور بود. این در حالی است که درآمدهای شهری در کشــورهایی مانند برزیل و چین حدود شش درصد از تولید ناخالص داخلی این کشورها را تشکیل میدهد.

در میان کشــورهای پیشــرفته، نوع مدیریت شهری در کشور ژاپن و بهویژه در توکیو را میتوان منحصربهفرد دانست. «شورای کالنشــهر توکیو» نقش اساسی را در سیاستها و اقدامات اجراشده در این شهر دارد. این شورا 127 عضو دارد که از سوی شهروندان این شهر و برای دورهای چهارساله انتخاب میشوند. رئیس این شورا نیز با رأیگیری از میان تمامی اعضا انتخاب میشــود. برای حمایت بیشــتر از او نیز دبیرخانهای تشکیل شــده که رئیس اختیار انتصاب و اخراج اعضای این دبیرخانه را دارد. بهدلیل اینکه وظایف و ساختار امور اجرائی این شهر بسیار گسترده، متنوع و پیچیده است و شورا کمیتههای تخصصی را برای تحقیق و تفحص تشکیل میدهد.

براســاس قوانین و مقررات موجود، شــورا ارگان رسمی تصمیمگیری در کالنشهر توکیو به حساب میآید. تصویب، اصالح و لغو دســتورات شــهری، تصویب بودجه و چگونگی هزینهکردن آن و انتخاب اعضای کمیسیون اجرائی انتخابات و انتخاب اعضای دیگر نهادهای شهری بخشی از مسئولیتهای شورای شهر توکیو به حساب میآید. این شورا همچنین باید

کل درآمدهای جمعآوریشده از تمام شهرداریها در هند در سال گذشته میالدی فقط یک درصد از تولید ناخالص داخلی این کشور بود. این در حالی است که درآمدهای شهری در کشورهایی مانند برزیل و چین حدود شش درصد از تولید ناخالص داخلی این کشورها را تشکیل میدهد مخالفت یا موافقت خود را با انتصابها و دیگر دستورات فرماندار اعالم کند. فرماندار توکیو نیز بــرای یک دوره چهارســاله و با رأی مستقیم مردم انتخاب میشود. او کنترل تمام امور شهری را در دســت دارد و مسئول مدیریــت و اجرای سیاســتهای شــهری اســت. معاونان فرماندار و دیگر اعضا نیز برای کمک بیشــتر در کنار فرماندار هستند. در اول ماه آگوست ســال 2015 حضور حدود 166 هــزار نیرو برای ســازمانها­ی اجرائی کمکرسان در توکیو تصویب شــد که برخی از جزئیات آن به این شرح است: 24 هزار نفر کمیسیونهای اجرائی و شورای شهر، 993 نفر در شرکتهای عمومی، 12 هزار نفر در اداره پلیس و آتشنشــانی و 64 هزار نفر شامل معلمان و اعضای اجرائی. کالنشهر توکیو همچنین شامل 39 شهرداری 26( شهر، پنج شهرستان و هشــت روستا) است که همه آنها جزء نهادهای عمومیمحسوب­میشوند.

در کشور همسایه ژاپن یعنی کره جنوبی، از ماه ژوئن سال 1995 سیستم خودمختاری محلی حاکم شده است. در واقع قانون خودمختاری محلی در ســال 1949 به تصویب رسید؛ اما این قانون در زمان تنشهای سیاسی مانند جنگ دو کره، انقالب دانشــجویا­ن در آوریل 1960 و کودتا در ماه می سال ،1961 اجرائی نشد. براساس قانون یادشده، دولتهای محلی به دو بخش ســطوح عالی و پایین تقســیم میشوند. در ماه جوالی ســال 2012 شهر خودمختار سیجونگ به فهرست شــهرهای سطوح عالی اضافه شــد و تعداد آن را به 17 شهر رساند. تعداد دولتهای محلی سطوح پایین درحالحاضر 226 شهر است. رؤســای دولتهای محلی و شورا با رأی مستقیم مردم انتخاب میشوند و مدتزمان فعالیت این افراد چهارساله اســت و تا ســه دوره نیز میتوانند انتخاب شوند. البته برای رؤسای شوراهای محلی محدودیت زمانی وجود ندارد. مقامات رســمی کره جنوبی بر این باورند که اجرای این سیستم در شهرهای این کشور به معنای تحقق اهداف ابتدایی دموکراسی از طریق مشارکت مردم است.

در 15 ســال اخیر نیــز اصالحات و تغییــرات زیادی در کشورهای اروپایی در زمینه مدیریت نهادهای شهری به وجود آمده است. مهمترین این تغییرات که از سوی رهبران اتحادیه اروپا معرفی شد، انتخاب شــهرداران با رأی مستقم مردم در دولتهای محلی بود.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.